AB, Vize Rejimini Sıkılaştırmayı Hedefliyor, Kosova da Risk Altında

Avrupa Birliği’nin bu yıl vizeyi askıya alma mekanizmasını sıkılaştırması ve Brüksel'in şu anda bundan yararlanan 61 ülkenin vatandaşları için vizesiz rejimi kaldırmasını kolaylaştırması bekleniyor. Buna,  Batı Balkanlar, Gürcistan, Moldova ve Ukrayna gibi AB’ye üyeliği hedefleyen ülkeler dahildir.

Amaç, yasa dışı göçle mücadele etmek ve vize rejimini dış politika aracı olarak kullanmak.

Vizesiz seyahatin askıya alınması için mevcut nedenlere daha fazla gerekçe eklenmesi önerisi Avrupa Komisyonu tarafından 2023 yılı gibi erken bir tarihte gündeme getirilmiş ve 27 üye ülkeyi temsil eden AB Konseyi, konuya ilişkin tutumunu bir yıl önce benimsemişti. Ancak  Haziran 2024’te Avrupa Parlamentosu seçimleri nedeniyle Avrupa Parlamentosu'na müzakere yetkisi ancak yakın zamanda verildi.

Geçtiğimiz hafta, Polonya'nın Haziran ayı sonuna kadar sürecek AB Dönem Başkanlığı'nda anlaşmaya varılması amacıyla, önerilen yasa konusunda üç kurum arasında ilk diyalog gerçekleştirildi. Her şey yolunda giderse  yeni yasanın sonbahar başında yürürlüğe girmesi bekleniyor.

Yeni mekanizma, vize muafiyeti tanınan ülkeler için dört temel gerekçeyle askıya alma imkânı sunuyor:

Vize politikası uyumsuzluğu (örneğin, Sırbistan’ın vizesiz geçiş tanıdığı bazı ülkeler),
Hibrit tehditler (Rusya ve Belarus örneğinde olduğu gibi göçmenlerin araçsallaştırılması),
Yatırım yoluyla vatandaşlık programları,
Ciddi insan hakları ihlalleri ve uluslararası hukuk ihlalleri.

Kosova, 2024’ün başında vize serbestisi hakkı kazansa da, yeni kurallar bu hakkın hızla geri alınabilmesine olanak tanıyor. Yetkililer, bunun halkı değil, hükümetleri hedef alması gerektiğini savunsa da, tüm nüfusu etkileyebilecek yaptırımlar da masada kalıyor.