Avrupa Birliği Dış İlişkiler ve Güvenlik Politikası Yüksek Temsilcisi ve Komisyon Başkan Yardımcısı Kaja Kallas ile AB’nin Genişlemeden Sorumlu Komiseri Marta Kos, 4 Ekim’de gerçekleştirilen Bosna-Hersek genel seçimlerinin ardından ortak bir açıklama yayımladı.
AB, seçimlerin genel olarak gerçek bir siyasi rekabet ortamında ve düzenli şekilde gerçekleştirildiğini belirtirken, AGİT/ODIHR gözlem misyonunun tespitlerine de atıfta bulundu. Bununla birlikte oy verme ve sayım süreçlerinde bilgi teknolojileriyle ilgili sorunlar, karmaşık prosedürler ve oy gizliliğine ilişkin bazı problemler yaşandığı kaydedildi.
“Yeni yönetimler gecikmeden kurulmalı”
Kallas ve Kos, seçim sonuçlarının kesinleşmesinin ardından Bosna-Hersek’te devlet, entite ve kanton düzeyindeki yönetimlerin gecikmeden oluşturulması çağrısında bulundu.
AB, bütün siyasi liderlerden sürece yapıcı ve iyi niyetli biçimde katılmalarını, ülkenin tüm vatandaşlarının ortak çıkarlarını gözetmelerini ve toplumlar arasındaki güveni güçlendirecek bir siyasi uzlaşma zemini oluşturmalarını istedi.
Açıklamada seçimlerin yalnızca yeni yönetimlerin belirlenmesi açısından değil, Bosna-Hersek’in Avrupa Birliği üyelik süreci bakımından da önemli bir dönüm noktası olduğu vurgulandı.
AB üyelik sürecine hız verilmesi istendi
AB, Bosna-Hersek’in üyelik sürecinde gerekli reformları hızlandırmasını istedi. Özellikle Avrupa Komisyonu’nun 2022 tavsiyeleri doğrultusunda gerekli adımların atılması ve Mart 2024’te Avrupa Konseyi tarafından verilen katılım müzakerelerinin açılması kararının hayata geçirilmesi çağrısı yapıldı.
Bu adımların tamamlanması halinde AB Konseyi’nin müzakere çerçevesini kabul etmesinin ve uzun süredir beklenen ilk hükümetlerarası katılım konferansının yapılmasının önünün açılacağı belirtildi.
AB ayrıca Bosna-Hersek’in Batı Balkanlar için hazırlanan AB Büyüme Planı’ndan daha fazla yararlanması gerektiğini bildirdi. Reformların uygulanmasında gecikmenin AB fonlarının kaybedilmesine yol açabileceği uyarısı yapıldı.
AB’nin dikkat çeken mesajı
Ortak bildirinin en dikkat çekici bölümü ise Bosna-Hersek’in devlet bütünlüğüne ilişkin oldu. Kallas ve Kos, AB’nin Bosna-Hersek’in “tek, birleşik ve egemen bir ülke olarak Avrupa perspektifine olan tartışmasız bağlılığını” yineledi.
Bu mesaj, seçimlerin ardından ülkede yeni siyasi yönetimlerin oluşturulması ve AB reformlarının ilerletilmesi kadar, Bosna-Hersek’in devlet yapısının ve egemenliğinin korunmasının da Brüksel açısından temel başlıklardan biri olmaya devam ettiğini gösteriyor.
4 Ekim seçimlerinde Bosna-Hersek vatandaşları Devlet Başkanlığı Konseyi ile parlamento ve entite düzeyindeki temsilcileri belirlemek için sandık başına gitmişti. Seçim sonrası süreçte düşük katılım, siyasi bölünmeler ve AB reformlarının yavaş ilerlemesi ülkenin önündeki temel tartışma başlıkları arasında yer alıyor.
AB’nin Kallas ve Kos ortak açıklamasının tamamı:
👇🏼
(https://www.eeas.europa.eu/eeas/bih-joint-statement-high-representativevice-president-kallas-and-commissioner-kos-general-elections_en)
Mufassal haber: M.Tevfik Yücesoy