Açık Enerji Piyasasına Geçiş, Kamu İşletmelerini Vurdu

Ülkedeki kamu işletmeleri, açık enerji piyasasına geçmek zorunda kaldıktan sonra artan elektrik fiyatlarından olumsuz etkilendi. Prizren ve çevresindeki belediyelere su sağlayan Hidroregjioni Jugor kamu şirketi, 2025 Haziran ayında, geçen yılın aynı dönemine kıyasla 110 bin Euro daha fazla elektrik faturası ödedi. Bu artış, yalnızca Haziran ayında 132%’ye ulaştı.

Yılın ilk beş ayında elektrik faturaları ortalama 7% artan şirket, Haziran’da ilk kez enerjiyi KESCO’dan değil, KEK’ten “Son Çare Tedarikçisi” aracılığıyla temin etti. Bu uygulama, 50’den fazla çalışanı bulunan veya yıllık cirosu 10 milyon Euro’nun üzerinde olan tüm kamu ve özel işletmeler için zorunlu kılınmıştı.

Kosova Postası ve Infrakos demiryolları işletmesi de elektrik fiyatlarındaki artışın mali yapıyı zorlayacağını açıkladı. GAP Enstitüsü Direktörü Blendi Hasaj’a göre, özellikle su temini yapan işletmelerde elektrik maliyeti, toplam işletme giderlerinin en büyük kalemini oluşturuyor. Bu durumun, birçok şirketin yılı zararla kapatmasına yol açabileceği belirtiliyor.

Mart 2025’te yürürlüğe giren düzenleme, yaklaşık 1000 özel şirketin yanı sıra tüm merkezi ve bölgesel kamu işletmelerini de açık piyasadan enerji almaya mecbur etmişti. Özel sektör bu karara protestolarla tepki gösterirken, mali zorluk yaşayan kamu işletmeleri hükümetten sübvansiyon talep etti. Bazı işletmeler ise hizmet bedellerini artırma seçeneğini gündeme aldı.

Ancak Kosova Ticaret Mahkemesi, Enerji Düzenleme Ofisi’nin açık piyasa zorunluluğunu iptal etti. Hukukçulara göre bu karar, tüm işletmeler için geçerli olacak ve şirketler artık açık piyasadan enerji almak zorunda olmayacak. İptal talebi, “Proex” şirketi tarafından, kararın yasadışı olduğu iddiasıyla açılan dava sonucunda kabul edildi.