Analistler Kurti’nin Açıklamalarının Arkasındaki Mesajı Yorumladı

Görevdeki Başbakan Albin Kurti’nin, cumhurbaşkanı seçiminin tıkanması hâlinde ilkbaharda yeni seçimlere gidilebileceği yönündeki açıklamaları, siyasi analistler tarafından gerçek bir seçim hedefinden ziyade muhalefet üzerinde baskı kurmaya yönelik bir strateji olarak değerlendiriliyor.

Balkan Politikaları için Avrupa Danışma Grubu’ndan Donika Emini, Kurti’nin söylemlerinin mevcut parlamenter dengeler ve siyasi çıkarlar çerçevesinde okunması gerektiğini ifade etti.

“Kurti’nin, cumhurbaşkanı seçimi engellenirse ilkbaharda yeni seçimlere gidileceği yönündeki uyarıları, ülkeyi yeniden seçime götürme niyetinden çok, muhalefete yönelik siyasi bir baskı aracı olarak görülmelidir.” diyen Emini, bu yaklaşımın stratejik bir hamle olduğunu vurguladı.

Emini’ye göre Kurti, Meclis’teki sayısal sınırlamaların da farkında.

“Hükümeti kuracak istikrarlı bir çoğunluğa sahip olsa da, muhalefetin desteği olmadan cumhurbaşkanı seçimi için gerekli olan 80 milletvekili çoğunluğunu garanti edemeyeceğini biliyor.” dedi.

Kurti’nin bu konuyu ele alış biçiminin pragmatik bir yaklaşımı yansıttığını belirten Emini, şu değerlendirmede bulundu:

“Zafer konuşmasında Kurti, genel bir siyasi iş birliği çağrısı yapmadı. Sadece muhalefetin oyuna ve toplantı yeter sayısına  ihtiyaç duyulan durumlarda koordinasyondan söz etti. Bu, bir iş birliği çağrısından ziyade sayısal ve pragmatik bir yaklaşımdı.”

Emini, bu tür uyarıların yeni olmadığını ve geçmişte de siyasi bir araç olarak kullanıldığını hatırlattı.

“Kurti daha önce de Aralık ya da ilkbahar seçimlerinden söz ederek, muhalefete cumhurbaşkanı oylamasını boykot etmenin etkili bir strateji olmadığını göstermeye çalıştı,” dedi.

Şubat 2025 seçimleri sonrası yaşanan süreci örnek gösteren Emini, benzer bir senaryonun muhalefete daha pahalıya mal olabileceğini belirtti.

“2025 Şubat seçimlerinden sonra yaşanan tıkanıklık, sonuçta muhalefete hükümetten daha fazla zarar verdi. Kurti’nin uyarısı, bu senaryonun tekrar edebileceğine işaret ediyor,” ifadelerini kullandı.

Bölgesel örneklere de dikkat çeken Emini, güçlü liderlerin sık seçimleri muhalefeti zayıflatmak için kullandığını söyledi.

“Bölgede, güçlü siyasi konuma sahip liderler, muhalefeti zayıflatmak için ardı ardına seçimlere gitmiştir. Bu bağlamda Kurti’nin açıklamaları tesadüfi değildir.” dedi.

Muhalefetin mevcut durumunun da zayıf olduğunu savunan Emini, şu değerlendirmeyi yaptı:

“PDK hâlâ yeni liderlikle bir geçiş sürecinde, LDK ise iç değişimler yaşıyor ve siyasi olarak yeniden toparlanmak için yeterli zamana sahip değil. Bu aşamada yapılacak erken seçimler muhalefet için hükümetten çok daha yıpratıcı olur.”

Emini ayrıca, kurumsal tıkanıklığın siyasi bir bedeli olacağı uyarısında bulundu.

“Cumhurbaşkanı seçiminin engellenmesi seçmeni öfkelendirir ve Kurti, bu tepkinin büyük ölçüde muhalefete yönelmesini bekler,” dedi.

Kurti ile Cumhurbaşkanı Vjosa Osmani arasında pragmatik bir kurumsal yakınlaşma sinyali olduğuna da dikkat çeken Emini, bunun muhalefetin yeni bir blokajı gerekçelendirmesini daha da zorlaştırdığını ifade etti.

Son olarak Emini, Kurti’nin açıklamalarının bilinçli bir siyasi hesaplama olduğunu vurguladı:

“Bu, sık seçim tehdidinden çok, iyi hesaplanmış bir siyasi hamledir. Bu aşamada muhalefetin kaybedecekleri hükümetinkinden çok daha fazladır. Dolayısıyla cumhurbaşkanı seçimini bloke etmek etkili bir strateji olmayacak ve gereksiz siyasi krizlere yol açacaktır.” dedi.

 
Arifi: Mesaj net, çoğunluk sağlanmazsa seçim var
Siyasi analist Dritëro Arifi, Kurti’nin uyarılarını çok katmanlı bir siyasi mesaj olarak değerlendirdi.

“Kurti, bu açıklamayla, kim aday olursa olsun yüzde 100 kendi kontrolünde olacak bir cumhurbaşkanı fikrini paketliyor.” diyen Arifi, muhalefete verilen mesajın açık olduğunu belirtti.

“Kurti’nin aday göstereceği isme muhalefetin Meclis’te kalarak toplantı yeter sayısının sağlaması bekleniyor. Aksi hâlde seçimlere gidilir ve bu seçimler Vetëvendosje için daha büyük bir zaferle sonuçlanabilir.” ifadelerini kullandı.

Arifi, erken seçimlerin uluslararası yükümlülüklerden kaçınmak için de kullanılabileceği ihtimalini dışlamadı.

“Daha düşük bir ihtimal olarak, erken seçimler uluslararası anlaşmalardan doğan yükümlülükleri ertelemek amacıyla, süreci Eylül'e kadar uzatmak için de gündeme getirilebilir.” dedi Arifi.

 
Her iki analist de, erken seçim uyarılarının tesadüf olmadığını, bunun muhalefetin hükümete kıyasla daha fazla kaybedeceği bir siyasi hesaplama üzerine kurulduğunu belirtiyor.

Öte yandan Başbakan Albin Kurti, yeni cumhurbaşkanının seçilememesi hâlinde Kosova’nın yeniden seçime gitmesinin yalnızca teorik değil, pratik bir ihtimal olduğunu ifade etti.

“Eğer 4 Mart’a kadar cumhurbaşkanını seçemez ya da yeniden seçemezsek ve 2026 bütçesi önceden kabul edilmemişse, yeni seçimleri bile yapamayız. Ancak tüm bu şartlar sağlanırsa, yeniden seçime gitme ihtimali hem teorik hem de pratiktir. Bu nedenle ilk üç adımı tamamlamadan dördüncü adımı konuşmak sağlıklı değildir,” dedi Kurti.
 
 
 
 
 
 
 
 
 

 
 
 
 
ChatGPT can make mistakes. Check im