Bölge Ülkeleri Kosova'nın Pazar Talebini Karşılamak İçin Yarışıyor

Kosova'nın Sırbistan ve BH'ye karşı uyguladığı karşılıklılık amaçlı ticari tedbirler, bölgedeki diğer tedarikçiler için fırsatlar yaratıyor.

Sırbistan ve BH'ye karşı uygulanan son ticari karşılıklılık tedbirleri sonrasında, bu ülkelerin ürünlerinin yerini almak ve Kosova'daki pazar talebini karşılamak için bölgesel bir yarış başladı.

Makedonya, Hırvatistan ve Karadağ baş yarışmacılar olmakla birlikte, Türkiye de dahil diğer Balkan ülkelerini de yabana atmamak gerekiyor. Makedonya Ticaret Odası yetkilisi Jadranka Arizankovska SETimes'a verdiği demeçte, "Önümüzdeki dönemde, Makedon ürünlerinin Kosova pazarına ihracat yüzdesinde belirgin bir artış bekliyoruz." dedi.

Makedon firmaları bu fırsat için hazırlanmasına ve Oda yetkilileri rekabet güçlerinin yüksek olduğunu söylemesine rağmen, Makedon hükümetine mal akışı ve altyapının iyileştirilmesine yardımcı olması yönünde tavsiyede bulunulmasını öneriyorlar.

Arizankovska, "Bugüne kadar Kosova Ticaret Odası'yla yoğun bir işbirliği gerçekleştirdik ve sonuç da aldık, fakat Priştine-Belgrad arasındaki son gelişmeler yüzünden bu işbirliği derinleşiyor." dedi.

Yetkililer, Kosova makamları yeni ticari karşılıklılık politikasını gayretle uyguladıkları için, Sırp ürünlerinin Makedonya üzerinden Kosova'ya tekrar ihraç edilme şansının zayıf olduğunu söylüyorlar.

2010 yılında, Makedonya Kosova'ya 320 milyon avrodan fazla mal, diğer bir deyişle Kosova'nın toplam ithalatının yaklaşık %14'ünü ihraç etti.

Sırbistan 319 milyon, Bosna-Hersek (BH) ise 83 milyon avroluk mal ihraç ederek, Kosova'nın ithalatının sırasıyla %14 ve %3,8'ini oluşturdular.

Kosova'nın ithal ettiği mallar oldukça çeşitli ve bunlar arasında ateşe dayanıklı malzemeler, şeker ve melaslar, buğday, nişasta, un, meyve, nebati yağlar, tahıllar, alkolsüz içecekler, hayvan yemi, çimento ve inşaat malzemeleri yer alıyor.

Makedon taşımacılık firmaları da Kosova ile ticaretin artmasını beklemelerine karşın, büyük değişikliklerin bir gecede gerçekleşmeyeceğini söylüyorlar.

SETimes'a konuşan 52 yaşındaki Üsküplü taşımacı Risto Markovski, "Kosova pazarı sadece yakın değil, aynı zamanda çok çeşitli sanayi ve gıda maddesine de ihtiyaç duyuluyor ve bunlar da bizde bolca var." dedi.

Duayen gazeteci Todor Stojcevski, Kosova-Sırbistan çekişmesinden büyük olasılıkla en kârlı Makedonya'nın çıkacağını savunmakla birlikte, ülkenin her iki ülkeyle de iyi siyasi ve ekonomik temaslarını koruması gerektiği konusunda uyardı.

Stojcevski, "Ekonomi sınır tanımıyor, fakat ne yazık ki, bütün sorunlara Balkanlar'daki etnik pencereden bakmak baskın geliyor ve sorun yaratıyor. Bu tür algılar gerçekçi olmayan beklentilerden doğuyor ve gerçeği gölgeliyor." dedi.

Gazeteci, "Makedonya hiçbir koşulda o veya bu tarafı tutmamalı, Kosova ve Sırbistan ile açık bir işbirliği yoluyla tarafsız ve objektif şekilde kendi çıkarlarını izlemeli." dedi.

Hırvatistan da Kosova'ya ihracatını artırma fırsatı görüyor ve yetkililer başta inşaat malzemeleri, tekstil ve gıda olmak üzere Hırvat ürünlerini tanıtma yönünde güçlü bir destek sözü veriyorlar.

Kosova'nın Hırvatistan Büyükelçisi Valter Sadiku, bütün Hırvat firmalarını Kosova pazarına girmeye çağırdı.

Kosova'da, 58 milyon avroluk Hırvat ihracatının önemli bir bölümünü oluşturan 120 Hırvat firması bulunuyor.

Karadağ da burada bir şans görüyor. Ekonomi Bakan Yardımcısı Goran Scepanoviç, Karadağ ürünlerinin Sırp mallarının yerini tamamen alamayacağını, ancak Kosova hükümeti tarafından belirlenen standartları karşılamaları halinde, et ve içecek gibi bazı alanlarda bunu yapabileceğini söyledi. SETimes