Sırp siyasetinde savaş suçlusu Ratko Mladić üzerinden yapılan açıklamalar, Bosna-Hersek’te büyük tepki çekti. Karadağ’daki Demokratska narodna partija (DNP) lideri Milan Knežević, Mladić’in ölümünün ardından yaptığı açıklamada, “Her Sırp ailesinin bir Ratko’su var” ifadelerini kullandı.
Knežević’in sözleri, Mladić’in Bosna-Hersek savaşındaki rolünü yücelten ve onun işlediği suçları normalleştiren bir söylem olarak değerlendirildi.
Mladić, Bosna-Hersek’teki savaş sırasında Bosnalı Boşnaklara karşı gerçekleştirilen katliamlar nedeniyle uluslararası mahkeme tarafından soykırım, insanlığa karşı suçlar ve savaş hukukunun ihlallerinden mahkûm edilmişti. Özellikle Srebrenitsa Soykırımı, onun adıyla özdeşleşen en ağır suçlardan biri olarak tarihe geçti.
Dodik: “Mladić’in temsil ettiği değerlere bağlıyız”
Knežević’in açıklamalarının ardından Republika Srpska lideri Milorad Dodik’in Mladić’in ölümünün ardından yaptığı açıklama da yeniden gündeme geldi.
Dodik, Mladić’in ölüm haberinin ardından:
“Republika Srpska, Ratko Mladić’in temsil ettiği değerlere bağlılığını sürdürüyor.”
ifadelerini kullanmıştı.
Boşnak kamuoyunda tepkiyle karşılanan bu açıklama, savaş suçları ve soykırım nedeniyle mahkûm edilmiş bir ismin siyasi açıdan sahiplenilmesi olarak değerlendirildi.
Mladić’e Sırbistan’da devlet töreni hazırlığı
Öte yandan Sırbistan Adalet Bakanı Nenad Vujić, Ratko Mladić’in Sırbistan’da en üst düzey devlet protokolüyle defnedileceğini açıkladı.
Vujić, Mladić’in general olduğunu ve generaller için uygulanan protokollerin yerine getirileceğini belirterek, defin yeri konusunda kararın ailesine ait olduğunu söyledi.
Sırbistan’ın ayrıca Mladić’in naaşının Lahey’den ülkeye getirilmesi için gerekli ulaşım işlemlerini üstleneceği bildirildi.
Vujić, Lahey’deki mekanizmanın gerekli prosedürleri ve zamanlamayı bildirmesinin ardından Sırbistan’ın naaşı teslim almak için hazır olduğunu ifade etti.
Boşnaklar açısından acı bir hafıza
Ratko Mladić’in ölümü ve ardından Sırp siyasetçiler tarafından yapılan açıklamalar, Bosna-Hersek’te savaşın ve Srebrenitsa Soykırımı’nın hâlâ canlı olan hafızasını yeniden gündeme taşıdı.
Boşnaklar açısından Mladić yalnızca geçmişte kalmış bir savaş figürü değil; Srebrenitsa’da binlerce Boşnak erkeğin ve çocuğun öldürülmesi, zorla sürgünler, kuşatmalar ve sistematik savaş suçlarıyla özdeşleşmiş bir isim olarak görülüyor.
Bu nedenle Mladić’in “kahraman” veya “değerlerin temsilcisi” olarak sunulması, savaş mağdurları ve soykırım kurbanlarının yakınları açısından yalnızca tarihsel bir tartışma değil, aynı zamanda inkâr ve toplumsal hafızaya yönelik yeni bir saldırı olarak değerlendiriliyor.
Sırp siyasetindeki bu söylemler, Bosna-Hersek’te soykırımın inkârı, savaş suçlularının yüceltilmesi ve milliyetçi retoriğin yeniden güç kazanması konusundaki endişeleri de artırıyor.
Mufassal haber: M.Tevfik Yücesoy