Dodik: “Bizim düşmanlarımız İsrail’in de düşmanlarıdır”

Dodik, Eski RS Soykırım Ordusu (VRS)’nin tekrar kurulması için soykırımcı Netenyahu’dan destek talep etti 

(Haber ve ‘RS Ordusu’ sabıka dosyası: M. Tevfik Yücesoy)

Bosna-Hersek’in iki entitesinden biri olan Sırp Cumhuriyeti’nin (Republika Srpska – RS) eski başkanı Milorad Dodik, resmi bir heyetle bulunduğu İsrail’de, Başbakan Benjamin Netanyahu ile bir araya geldi.

Dodik, görüşmenin ardından yaptığı açıklamada bu buluşmayı, “son on yıllarda katıldığı en iyi ve en anlamlı toplantılardan biri” olarak nitelendirdi. Görüşmede, Dayton Barış Anlaşması, Bosna-Hersek’teki mevcut siyasi ve hukuki yapı ile RS’nin yetkilerinin yeniden tesis edilmesi konuları ele alındı.

Dodik, İsrail’den açık şekilde destek talep ettiklerini belirterek şu ifadeleri kullandı:

“İsrail’den, Dayton Anlaşması’nda bize tanınan haklara geri dönmemiz için yardım istedik. Ordunun, mali yapının, yargının ve istihbarat servislerinin RS’ye iade edilmesini talep ettik. Bugünkü yargı sistemi altında yaşananları artık kabullenemeyiz.”

Bosna-Hersek’teki yargı uygulamalarını sert sözlerle eleştiren Dodik, kendi yargı sürecini de örnek göstererek, Sırp toplumunun sistematik baskı altında olduğunu savundu. “Üç parmak işareti yaptığı için üç yıl hapis cezası alan bir insanın olduğu bir yerde adalet arayamayız” dedi.

Görüşmenin karşılıklı anlayış içinde geçtiğini vurgulayan Dodik, Netanyahu’nun kendilerine şu mesajı verdiğini aktardı:

“Netanyahu, bizim İsrail’in kalıcı ve büyük dostları olduğumuzu söyledi. Bugün bizim düşmanlarımız, aynı zamanda İsrail’in de düşmanlarıdır.”

Ziyaret kapsamında yalnızca siyasi konular değil, ekonomik ve ticari iş birlikleri de gündeme geldi. 

Dodik, Banja Luka – Tel Aviv arasında doğrudan uçak seferleri başlatılması fikrinin ele alındığını, ayrıca İsrailli şirketlerin RS’de yatırım imkanlarını araştırdığını söyledi. Bu kapsamda, Bosanska Gradiška’da bir İsrail firmasının üretim tesisi açmaya hazırlandığı bilgisi paylaşıldı.

Dodik’in İsrail ziyareti, Bosna-Hersek iç siyasetinde ve uluslararası çevrelerde yeni tartışmaları da beraberinde getirdi.

📝  Önemli not:

Ana hatlarıyla Sırp Cumhuriyeti Ordusu’nun (VRS) Sabıka Dosyası

(Vojska Republike Srpske – 1992–1995)

1- Kuruluş ve Amaç
      •Kuruluş: 12 Mayıs 1992
      •Köken: Yugoslav Halk Ordusu’nun (JNA) Bosna’daki unsurlarının devri
      •Amaç: Bosna-Hersek’te Sırp kontrolündeki bölgeleri askeri güçle elde tutmak ve genişletmek
      •Siyasi liderlik: Radovan Karadžić
      •Askeri komuta: Ratko Mladić

2- Sistematik Etnik Temizlik

VRS, etnik temizlik stratejisini planlı ve yaygın biçimde uygulayan ana askeri güç oldu.
      •Boşnak ve Hırvat sivillerin zorla göç ettirilmesi
      •Köylerin yakılması, altyapının yok edilmesi
      •Toplu gözaltılar ve sürgünler

Hedef bölgeler:
Prijedor, Foča, Zvornik, Višegrad, Bratunac, Sanski Most

3- Toplama Kampları

VRS ve yerel Sırp otoriteleri denetiminde çalışan kamplar:
      •Omarska
      •Keraterm
      •Trnopolje

- İşkence, aç bırakma, sistematik dayak ve infazlar
- Uluslararası basında Nazi kamplarıyla kıyaslanan görüntüler

4- Srebrenitsa Soykırımı (1995)
      •Uluslararası hukukta açıkça “soykırım” olarak tanındı
      •8.372 Boşnak erkek ve çocuk katledildi
      •VRS doğrudan faili
      •Emir-komuta zinciriyle yürütüldü

Kararlar:
      •ICTY (Lahey)
      •Uluslararası Adalet Divanı (ICJ)

5- Saraybosna Kuşatması (1992–1996)
      •Modern Avrupa tarihinin en uzun kuşatması
      •Keskin nişancı terörü
      •Sivil mahallelere sistematik topçu ve havan saldırıları
      •Binlerce sivil, çocuk ve yaşlı hayatını kaybetti

6- Cinsel Şiddet Silah Olarak Kullanıldı
      •Binlerce Boşnak ve Hırvat kadın sistematik tecavüze uğradı
      •“Tecavüz kampları” oluşturuldu
      •Amaç: korku yaymak, toplum yapısını parçalamak

7- Uluslararası Mahkûmiyetler

VRS’nin üst düzey isimleri:
      •Ratko Mladić: Ömür boyu hapis
      •Radovan Karadžić: Müebbet
      •Çok sayıda general, subay ve yerel komutan uzun hapis cezaları aldı

- “Münferit suçlar” değil, kurumsal ve planlı savaş suçları

8- Dayton Sonrası
      •VRS resmen lağvedildi
      •Yetkileri merkezi Bosna-Hersek Silahlı Kuvvetleri’ne devredildi
      •Bugün RS’de ayrı bir ordu kurulması talebi, uluslararası hukuka ve Dayton’un ruhuna aykırı

Özetle

Sırp Cumhuriyeti Ordusu:
      •Etnik temizlik uyguladı
      •Soykırım işledi
      •Sivilleri hedef aldı
      •Uluslararası mahkemelerde sabit suçlara sahip
      •Tarihte “suçla anılan bir ordu” olarak kayda geçti

Bu nedenle Dodik’in “ordu geri gelsin” talebi, sadece siyasi değil, tarihsel ve hukuki olarak da son derece tehlikeli bir çağrıdır.