Emeklilik Yasasında Değişiklik Önerisi

İttifak Partisi (AAK) milletvekili Teuta Haxhiu, devlet tarafından finanse edilen emeklilik sistemine ilişkin yasada değişiklik yapılmasını öngören bir yasal girişim sundu. Öneriyle, emeklilik sistemine prim ödemiş ancak emekli olmaya hak kazanmak için gerekli çalışma süresini tamamlayamamış vatandaşlara da emekli maaşı bağlanması amaçlanıyor.

Düzenlemenin özellikle Ocak 1999 öncesinde çalışmış ve emeklilik primlerini ödemiş olmasına rağmen, gerekli sürenin birkaç yıl, ay hatta gün eksik olması nedeniyle primli emeklilik hakkından yararlanamayan kişileri kapsaması öngörülüyor.

Düzenlemeye ilişkin basın toplantısı düzenleyen Haxhiu, söz konusu kişilerin uzun yıllar çalıştığını ve prim ödemelerinin belgelerle kanıtlanabildiğini, ancak mevcut yasal kriterler nedeniyle emeklilik sisteminin dışında kaldıklarını belirtti.

Haxhiu, “Kiminin birkaç yılı, kiminin birkaç ayı, hatta bazılarının yalnızca birkaç günü eksik. Aralarında 44 yıllık çalışma geçmişine sahip insanlar da var” dedi.

Bu vatandaşların ödedikleri primlerle orantılı bir emekli maaşı almaları gerektiğini savunan Haxhiu, “Herkes, ödediği prim miktarıyla orantılı bir emekli maaşı almalı” ifadelerini kullandı.

Yeni bir emeklilik kategorisi öneriliyor

Haxhiu, mevcut yasaya yeni bir madde eklenmesini öneriyor. Bu maddeyle, mevcut iki primli emeklilik kategorisinin koşullarını karşılayamayan ancak prim ödemeleri belgelenmiş kişilere orantılı emekli maaşı bağlanmasının önü açılacak.

Milletvekili, önerinin mevcut emeklilik haklarını ve kategorilerini değiştirmeyeceğini, yalnızca yeni bir hak oluşturacağını belirtti.

Buna göre mevcut yaşlılık primli emekliliği ile zorlayıcı tedbirler sonucunda işlerinden uzaklaştırılan kişilere yönelik kısmi primli emeklilik korunacak. Bunlara ek olarak, gerekli koşulları karşılayamayan ancak prim ödemiş vatandaşlar için yeni bir kategori oluşturulacak.

Emekli maaşı, ödenen prim süresine göre hesaplanacak

Haxhiu, önerinin nasıl uygulanabileceğini açıklamak için örnek bir hesaplama da paylaştı.

Buna göre, ilgili kategorideki tam primli emekli maaşının aylık 300 euro olduğu varsayılırsa, bu tutar 15'e bölünecek. Böylece her bir prim yılı için aylık 20 euro emekli maaşı hesaplanacak.

Bu hesaplamaya göre:

14 yıl prim ödeyen bir kişi aylık 280 euro,

14 yıl 6 ay prim ödeyen bir kişi ise aylık 290 euro emekli maaşı alabilecek.

Haxhiu, 300 euroluk tutarın yalnızca örnek olduğunu, gerçek maaş miktarının yürürlükteki emeklilik tutarına ve belgelenmiş prim süresine göre belirleneceğini açıkladı.

Milletvekili ayrıca hesaplamalarda yalnızca yılların değil, ayların ve günlerin de dikkate alınması gerektiğini vurguladı. Haxhiu, yasal süreyi tamamlamasına yalnızca birkaç günü kalan vatandaşların da hak kaybına uğramaması gerektiğini belirterek, “Bu kişilere çözüm sunmayı amaçlıyorsak, prim ödedikleri her günün hesaplamaya dahil edilmesi gerekiyor” dedi.

Daha önce başvurusu reddedilenler de yararlanabilecek

Önerinin kabul edilmesi halinde, gerekli çalışma süresini tamamladığı için daha önce emeklilik başvurusu reddedilen vatandaşlar da düzenlemeden yararlanabilecek.

Haxhiu, yıllarca çalışıp prim ödemelerine rağmen mevcut yasal koşullar nedeniyle emekli maaşı alamayan vatandaşların durumunun ele alınması gerektiğini belirterek, parlamentodaki tüm gruplara yasal girişime destek verme çağrısında bulundu.