EULEX, Kayıp Kişilerin Yerlerinin Bulunacağını Taahhüt Etti

Kosova’da 27 Nisan Kayıp Kişiler Günü kaydedilirken Avrupa Birliği Hukukun Üstünlüğü Misyonu (EULEX) tarafından yayınlanan bildiride, kayıp durumda olan 1639 kişinin yerlerini teslim etmek için gerekli çalışmaların yapılacağı taahhüdünde bulunulurken kayıp kişilerin ailelerine sonsuz saygı duydukları belirtildi.
 
Adli tıp uzmanlarının Kosova'daki kayıp kişilerin hakkındaki çalışmalarında karşılaştıkları temel sıkıntılardan biri, kaçırılan kişilerin önemli bir kısmının mezarlıklara gömülmüş olmasıdır.

EULEX adli tıp arkeoloğu Javier Santana, konuyla ilgili şunları söyledi:
“ Asıl sorun, mezarların çok iyi bir şekilde gizlenmesidir. Savaş başladığında, toplu mezarların havadan dahi görülebildiğini biliyoruz. Bu yüzden failler, kayıp kişileri aramayı ve suç delillerini saklamayı zorlaştırmak için, cesetleri sıradan mezarlıklarda bile daha küçük, gizli mezarlara sakladılar.
Bir kitabı gizlemek ve hiç kimsenin onu bulamamasını istiyorsam, kütüphaneye gidip, kitabı herhangi bir rafa bırakırız. Kitabı bulmak için, raf raf aramanız ve her yeri kontrol etmeniz gerekir. Bu, çok uzun zaman alacaktır. Mezarlığa gömülü kayıp kişileri bulmak gerçekten de çok zor.”

EULEX Kazı Koordinatörü Krassimir Nikolov, şöyle konuştu:
“Kayıp kişileri aramaya yönelik sistematik bir yaklaşımın güzel bir örneği, Kuzey Mitroviça’daki Müslüman mezarlığıdır. Buradaki ilk kazılar, 1999 yılında gerçekleşti. 2002 yılı sonuna kadar 10 kazı yapıldı ve 48 ceset bulundu. Bu mezarlıkla ilgili bilgi ve analizlerin toplanmasına devam ediliyor. Geçtiğimiz 18 yıl içinde, 24 gizli mezar ortaya çıkartıldı. Bu mezarlarda 89 ceset bulundu.”

Kosova Adli Tıp Enstitüsü Müdür Yardımcısı ve EULEX Uzmanı Tarja Formisto, kayıp kişilerin yaklaşık yarısının, mezarlıklara gömülü olduklarını belirterek, şu ifadelerde bulundu:
“Mezarların yerleri hakkındaki bilgi eksikliği de en büyük sıkıntılarımız arasında yer alıyor. Bir diğer önemli konu da, DNA analizi için kayıp kişilerin ailelerinden kan örneklerinin halen sağlanmamış olmasıdır. Kayıp kişileri başarılı bir şekilde tespit edebilmek için, kan örneklerine ihtiyacımız var. Bir de yanlış tanımlama sorunu var. Çatışmadan sonra cesetler,  fotoğraflar veya giysiler yoluyla tespit edildi ve bunun sonucunda düzeltilmesi zor olan hatalar yapıldı. Ancak biz, umutluyuz. Yirmi yıldan fazla süredir anneler, babalar, kızlar, oğullar, eşler ve diğer akrabalar, gerçeği öğrenmeyi bekliyor. Uzmanlık ve tavsiye sağlayarak, kayıp kişilerin bulunması için yerel meslektaşlarımızla birlikte çalışmaya devam edeceğiz.”

Kosova İnsan Hakları Gençlik Girişimi, Kayıp Kişiler İçin Kaynak Merkezi, İntegra Kuruluşu, İnsani Yardım Fonu, Ziviler Friedensdienst Kurumu Kosova Ofisi, Yeni Sosyal Girişim, Kosova İşkence Mağdurlarının Rehabilitasyon Merkezi tarafından düzenlenen “Kayıp Kişilerin Karanlığında” etkinliğini  desteklemek amacıyla bu akşam saat 20.00’da EULEX Kosova Genel Merkezi’nin tüm ışıkları kapatılacak.