Gönül Coğrafyasından Bir Portre

Fazilet, Fedakârlık ve Çalışkanlık Örneği: Müftü Rifat Efendi Fejzić

Yazan: M.Tevfik Yücesoy

Kimdir Rifat Fejzić?

Rifat Ef. Fejzić, Karadağ’da yaşayan Müslümanların en üst düzey dini liderleri. Kendisi, Karadağ İslam Birliği (İslamska Zajednica u Crnoj Gori / IZCG) başkanıdır, “Reis” ünvanını kullanır.

- Fejzić’in mesleki ve eğitim yolculuğu dikkat çekicidir: İki yıl süreyle Sırbistan’ın Novi Pazar kentindeki medreseye devam etmiş, ardından Türkiye’ye giderek lise ve üniversitesite  eğitimini tamamlamıştır.  1999 yılında Dokuz Eylül Üniversitesi İlahiyat Fakültesi’nden mezun olmuş; bu mezuniyetin ardından memleketinde muallim olarak göreve başlamış, Rožaje’de baş imamlık ve Karadağ İslam Birliği’nin Yönetim Kurulu Sekreterliği görevlerinde bulunmuştur.

- 2003 yılında ise Karadağ İslam Birliği’nin reisi olarak seçilmiş ve o günden bu yana bu görevi sürdürmektedir. 

Hizmetleri, Katkıları ve Başarıları

Rifat Fejzić, Karadağ Müslüman toplumunun dini, toplumsal ve kurumsal alanda pek çok kazanım elde etmesinde öncü rol oynamıştır: 
- Karadağ’da Müslümanların hak ve hukukunun korunmasına, ibadet ve eğitim altyapılarının geliştirilmesine büyük katkı vermiştir. 
- Ülke genelinde Müslüman azınlığın — özellikle kadınların başörtüsü ile eğitim görme, istihdam edilme gibi haklarının korunması yönünde aktif olmuştur.
- Karadağ’daki dini eğitim yapılarından biri olan Mehmet Fatih Medresesi’nin (Podgorica) kurulmasında ve prestijli bir eğitim kurumu hâline gelmesinde Fejzić’in emeği büyüktür. 
- Diğer din mensupları (Hristiyan, Ortodoks, Katolik, Yahudi) ile kurduğu saygı temelli iletişim, ülkede sosyal barış ve huzurun tesisine katkı sağlamıştır. 

Türkiye ile ilişkileri 

- Türkiye ile, özellikle Diyanet İşleri Başkanlığı düzeyinde kurduğu yakın irtibat, Karadağ’daki Müslümanlar ile Türkiye arasındaki bağın güçlenmesine vesile olmuştur. 
- Önemli toplumsal ve siyasi olaylarda, Türkiyenin yanında yer alarak adalet, demokrasi ve özgürlük savunuculuğu üstlenmiştir; örneğin 15 Temmuz darbe girişiminde Türkiye’nin yanında olmuş, FETÖ tehdidine karşı duruş sergilemiştir.

15 Temmuz gecesi yaşanan hain darbe girişimi, sadece Türkiye'de değil, dost ve kardeş coğrafyalarda da derin bir üzüntüyle takip edildi. O geceyi Karadağ İslam Birliği Reisi Rifat Fejzić hocamız şöyle anlatıyor:

*"O gece sabaha kadar uyuyamadım. Sürekli olarak Diyanet müşavirimiz Mehmet Tevfik Yücesoy hocayla irtibat halindeydim. Gelişmeleri korku ve endişeyle ama aynı zamanda dua ve Allah’a sığınarak yakından takip ettim. Karadağ’daki tüm Arnavutlar ve Boşnaklar dualardaydı. Bir ara kalbimdeki sıkıntıyı, içimdeki ıstırabı 10 yaşındaki oğlum fark etti. Bana dönerek, 'Baba korkma, Allah Tayyip Erdoğan’la beraberdir. Allah onu koruyacaktır.' dedi. O an gözyaşlarımı tutamadım. Yüreğimden gelen bir sesle, 'Allah’ım onu koru, Allah’ım onu Türk milletine, İslam ümmetine bağışla' diye dua ettim."*

Sabah saatlerinde darbenin başarısızlığa uğradığı haberlerinin gelmesiyle birlikte Fejzić hocamız, Karadağ’daki tüm camilerde iki kez ezan okunması talimatını verir. Biri vakit ezanı, diğeri ise Türkiye’nin selamete kavuşması dolayısıyla okunan “şükür ezanı”dır.

Allahu a‘lem, bu uygulama dünyada bir ilk olmuştur. Rifat Fejzić Bey’in Türkiye’ye ve Türk milletine olan samimi bağlılığının, kardeşlik ve vefa duygusunun en çarpıcı örneklerinden biri olarak zihinlerde ve gönüllerde unutulmaz bir iz bırakmıştır. Bu tavır, sadece bir dayanışma değil, aynı zamanda İslam ümmeti adına sergilenen faziletli bir duruştur.

Kurumsal ve Toplumsal Etki

Rifat Fejzić, hem iç hem dış ilişkilerde önemli bir köprü vazifesi görmektedir. 2012 yılında Karadağ Hükûmeti ile dinî toplulukların yasal statülerini düzenleyen anlaşmanın imzalanmasında aktif rol oynamıştır. Karadağ Devlet Evi’nde gerçekleşen bu imza törenine, Türkiye Cumhuriyeti Diyanet İşleri Başkanlığı Karadağ Temsilcisi Mehmet Tevfik Yücesoy da katılmıştır.  

Anlaşma kapsamında, Karadağ İslam Birliği (Meşihat) ile devlet arasında doğabilecek ihtilaflarda, Türkiye Cumhuriyeti Diyanet İşleri Başkanlığı’nın nihai hakem ve danışman makam olarak kabul edilmesi, bu süreçte önemli bir dönüm noktası olmuştur. Bu durum, Türkiye ile Karadağ Müslümanları arasındaki tarihî ve kurumsal bağların güçlenmesine de katkı sağlamıştır.

Aynı zamanda, Müslümanların azınlık olduğu bölgelerde — Balkanlar özelinde — dini kimlik, eğitim, ibadet ve toplumsal haklar konularında kritik kapasite oluşturmuştur. Bu bağlamda, Fejzić’in liderliği, yalnızca dini bir idare değil; toplumsal bir koruma, kimlik ve gelecek inşa çabasıdır.  

Fejzić, “Müslümanların yalnız olmadığını, uluslararası ümmetle, özellikle Türkiye ile güçlü bir bağa sahip olduklarını” her fırsatta dile getiriyor. 

- Rifat Ef. Fejzić, Karadağ ve Balkanlar’daki Müslüman azınlık için bir istikamet pusulası olmuştur. Sadece dinî lider değil; aynı zamanda toplumsal adalet, eğitim, kimlik ve geleceğe dair umut taşıyan bir neferdir.  

Onun örneği, “fazilet, fedakârlık ve çalışkanlık”ın canlı bir temsili; azınlık Müslümanların haklarını savunan, toplumu inşa eden, medeni ve sorumlu bir duruştur.  

Onunla başlayan bu yolun, — Allah’ın izniyle — Balkanlarda barış, huzur ve İslamî kimliklerin korunması için bir model teşkil edeceğine inanıyorum.  

Selam ve dua ile…  

03.12.2025/ İstanbul