Kada Hotić: Annelerin mücadelesi, Anıt Merkezi’nin temelidir

Kada Hotić, Potoçari’nin sessizliğinde, binlerce yarım kalmış hayatı simgeleyen beyaz mezar taşları arasında, ismi özel bir anlam taşıyor. O sadece yakınlarını kaybetmiş bir anne değil; aynı zamanda otuz yıldır süren bir mücadelenin, direnişin ve onurun sembolü.

Srebrenitsa Anıt Merkezi’nin kuruluş sürecine dair konuşan Hotić, annelerin mücadelesinin bu merkezin temelini oluşturduğunu vurguladı. Srebrenitsa Soykırımı sonrasında yıllarca mezarların, cevapların ve adaletin olmadığını; sadece bekleyişin hâkim olduğunu ifade etti.

Munira Subašić ile birlikte, kurbanların tek bir yerde defnedilmesi için mücadele ettiklerini anlatan Hotić, başlangıçta yetkililerin cenazelerin Kladanj’da defnedilmesini önerdiğini, ancak buna karşı çıktıklarını söyledi. Yapılan anket sonucunda 12.500 kişinin oyuyla defin yeri olarak Potoçari’nin seçildiğini belirtti.

Bu sürecin ardından dönemin Yüksek Temsilcisi Wolfgang Petritsch, 25 Ekim 2000’de anıt alanının yerini resmen belirledi. Daha sonra halefi Paddy Ashdown, merkezin inşası için gerekli finansmanın bulunmasına katkı sağladı.

Hotić, ilk toplu cenaze töreninin 31 Mart 2003’te yaklaşık 20 bin kişinin katılımıyla gerçekleştiğini ve o gün eşini defnettiğini anlatarak, bunun hayatının en zor anlarından biri olduğunu ifade etti. Her cenazenin yeni bir yara açtığını, ancak kayıpların bulunup defnedilmesinin ailelere bir nebze huzur verdiğini söyledi.

En zor anların, eksik kalıntıların defnedildiği zamanlar olduğunu belirten Hotić, “Bir annenin çocuğundan sadece bir kemiği defnetmesi kelimelerle anlatılamaz” dedi.

Ayrıca, Birleşmiş Milletler önünde Srebrenitsa çiçeğinin yer alması, soykırımın tanınmasına yönelik kararlar ve eski ABD Başkanı Bill Clinton’ın Srebrenitsa’yı ziyareti gibi girişimlerin de annelerin çabalarıyla gerçekleştiğini vurguladı.

Hotić sözlerini şu mesajla tamamladı:
Bu anıt merkezinin kimse tarafından “hediye edilmediğini”, büyük acılar ve kararlılıkla kazanıldığını belirterek, yaşananların unutulmaması ve gerçeğin daima hatırlanması gerektiğini ifade etti.

Anneler ise mücadelelerinin hayatları boyunca süreceğini söylüyor; çünkü onlar için unutmak, kaybettikleri sevdiklerini ikinci kez kaybetmek anlamına geliyor.

(Amina Nuhanović / Preporod. info // Türkçe düzenleme: M.Tevfik Yücesoy)