Kos: Karadağ, Arnavutluk, Ukrayna ve Moldova AB yolunda önemli ilerleme kaydetti

- AB Genişleme Komiseri Marta Kos Salı günü yaptığı açıklamada, Karadağ, Arnavutluk, Ukrayna ve Moldova'nın AB yolunda son bir yılda önemli ilerleme kaydettiğini, diğer aday ülkelerin ise daha fazla gayret sarf etmek zorunda kalacağını söyledi.

- Karadağ, Arnavutluk, Moldova ve Ukrayna'nın AB yolunda bugüne kadar kaydettiği önemli ilerleme, reformların meyvelerini verdiğini gösteriyor.

- Kos, aday ve potansiyel aday ülkelerin ilerlemesine ilişkin bir raporu Avrupa Parlamentosu Dışişleri Komitesi'ne sunarken, bunun sürece dahil olan tüm ülkeler için güçlü bir motivasyon kaynağı olması gerektiğini söyledi.

- Kos, bazı ülkelerin yakınlaşma süreçlerinin hızlanması göz önüne alındığında, Avrupa Birliği'nin genişlemesinin gerçek bir olasılık haline gelebileceğini vurguladı. Genişlemenin gerçekleşebilmesi için aday ülkelerin üyelikle birlikte gelen sorumlulukları üstlenmeye hazırlanmaları, diğer yandan Avrupa Birliği'nin de genişlemeye hazırlanması gerektiğini belirten Kos, sözlerine şöyle devam etti:

- Avrupa Birliği'nin en son genişlemesi, Hırvatistan'ın katılımıyla 12,5 yıl önce gerçekleşmişti ve bu, genişlemenin olmadığı en uzun dönemdir.

- Ancak genişleme, Rusya'nın Ukrayna'ya yönelik saldırganlığının ardından, Avrupa Birliği'nin jeostratejik önceliklerinden biri haline gelmesiyle yeni bir ivme kazandı.

- AB üyeliğine aday ülkeler, yakınlaşma ve uyum sürecinin farklı aşamalarında bulunuyor. En ileri aşama, yedisi geçici olarak kapalı olmak üzere tüm fasılları açık olan Karadağ oldu. 

- ⁠Podgorica'nın hedefi, kalan tüm fasılları gelecek yılın sonuna kadar kapatmak ve bu konuda Avrupa Komisyonu'nun da desteğini alıyor. Komisyon, bunun son derece zor ve zorlu bir görev olduğunu belirtiyor.

Arnavutluk, sürecin yeni "yıldızı" oldu

- Kos, gelecek yılın tüm aday ülkeler, özellikle de müzakereleri tamamlamak için iddialı planları olanlar için kritik an olacağını belirtiyor. 

- ⁠Karadağ, AB üyeliği hazırlıklarındaki ilerleme hızını sürdürürse, Komisyon'un genişleme için bir mali plan taslağı hazırlayacağını duyurdu.

- Arnavutluk, genişleme sürecinin yeni bir "yıldızı" haline geldi. 

- ⁠Tiran, Ekim 2024'ten bu yana altı müzakere kümesinden beşini açtı ve yalnızca bir tanesi daha açıldı. Arnavutluk'un açıklanan hedefi, 2027 yılı sonuna kadar tüm müzakere fasıllarını kapatmak.

- Bosna-Hersek, iç sorunlar nedeniyle Avrupa entegrasyonunda zorlu bir ilerleme kaydediyor. 

- ⁠AB, Mart 2024'te katılım müzakerelerini başlatmaya karar verdi, ancak bu müzakereler ancak Bosna-Hersek üyelik kriterlerine gerekli uyumu sağladığında başlayabilecek.

- Bosna Hersek yetkilileri Yüksek Yargı ve Savcılık Konseyi ile Bosna Hersek Mahkemesi yasalarını hızla tamamlayıp bir başmüzakereci seçerse, bu müzakerelerin bu yıl sonuna kadar başlama ihtimali var.

- Sırbistan müzakerelere 2014 yılında başladı ve son 11 yıllık müzakere sürecinde yalnızca 22 fasıl açtı, bunlardan ikisi kapatıldı.

- Sırbistan, son dört yıldır müzakerelerde hiçbir ilerleme kaydedemedi ve son fasıl Aralık 2021'de açıldı. Sırbistan, Rusya ile ilişkiler söz konusu olduğunda AB'nin dış ve güvenlik politikasına uymayan tek aday ülke.

- Sırbistan'da yetkililer AB üyeliğini stratejik hedefleri olarak ilan etmeye devam ediyor, ancak reformların gerçek uygulama hızı önemli ölçüde yavaşladı. Sırbistan'ın her alanda, özellikle de temel ilkeler alanında güvenilir reformlar uygulaması gerektiğini belirten Kos, Belgrad'ı Avrupa dış politikasıyla uyumu hızlandırmaya çağırdı. 

- ⁠Komiser, Sırbistan'ın yargı ve temel haklar alanlarındaki çıkmazı aşmasının, ifade özgürlüğündeki aksaklıkları acilen gidermesinin ve seçim çerçevesi konusunda ilerleme sağlamasının beklendiğini söyledi.

- Kuzey Makedonya, komşu Bulgaristan tarafından engellenmeye devam ederken, Kosova en zor durumda; çünkü beş AB üye ülkesi, Avrupa'nın en genç devletinin bağımsızlığını tanımıyor.

- Doğu Avrupa'daki adaylar arasında Gürcistan, iktidardaki Rus yanlısı Gürcü Rüyası partisinin politikaları nedeniyle Avrupa entegrasyonunda kaybolmuş sayılıyor.

- Müzakere kümelerinin açılması için bir ön koşul olan ve mevzuatın analitik incelemesi olarak adlandırılan 'tarama', Ukrayna ve Moldova ile tamamlandı. 

- ⁠Komisyon, her iki ülkenin de ilk müzakere faslını açmak için tüm kriterleri karşıladığını, ancak Macaristan'ın muhalefeti nedeniyle bunun için herhangi bir siyasi ön koşul bulunmadığını düşünüyor.

- Avrupa Komisyonu, birkaç hafta içinde AB'nin gelecekteki genişlemelere nasıl hazırlanacağına dair fikirler sunacağı bir belge yayınlayacak.

(Türkçe haber: M Tevfik Yucesoy)