Kosovalıların Zorunlu Göçünün 27 Yılı

Bugün, Kosova Savaşı (1998-1999) sırasında yaşanan ve yaklaşık bir milyon Kosovalının yerinden edilmesiyle sonuçlanan büyük göçün 27. yıldönümü anılıyor.

Savaş döneminde Sırp paramiliter güçlerin baskısı ve şiddeti nedeniyle yüz binlerce insan Arnavutluk ve Kuzey Makedonya’ya sığınmak zorunda kaldı. Binlerce kişi ayrıca Karadağ sınırını geçerken, yüz binlercesi de Kosova içinde dağlara sığınarak hayatta kalmaya çalıştı.

Siviller; çocuklar, kadınlar ve yaşlılardan oluşuyordu. Birçok kişi ağır işkencelere maruz kaldı, darbedildi ve katledildi. 1999’daki ve “büyük bir insani felaket” olarak nitelendirilen bu göçün yıldönümleri her yıl özellikle Kukës kentinde anılıyor. Son yıllarda bu anmalar, pandemi nedeniyle sembolik düzeyde gerçekleştirildi.

Göç dalgası, NATO’nun eski Yugoslavya’ya (Sırbistan ve Karadağ) yönelik askeri operasyonları başladıktan sonra daha da yoğunlaştı.

27 Mart günü saat 13.20’de, Vermica/Morina sınır kapısından Kukës’e Kosova’dan ilk 187 mülteci ulaştı. Çoğunluğu kadın ve çocuklardan oluşan bu grup, ağır fiziksel ve psikolojik durumda bulunuyordu. Bir kısmının sopa, silah dipçiği ve benzeri cisimlerle yaralandığı bildirildi. Sığınmacılar, Kukës İl Valiliği koordinasyonuyla sivil araçlar ve askeri araçlarla taşındı ve ilk olarak “Hasan Prishtina” Kültür Sarayı’na yerleştirildi.

27 Mart 1999 günü saat 24.00’e kadar Kukës’e ulaşan Kosovalı sayısı 12.721’e yükseldi. İlk gıda yardımları ise Arnavutluk Tarım Bakanlığı tarafından gönderildi; un, yağ, şeker, makarna ve pirinç gibi temel gıda maddeleri binlerce kişiye ulaştırıldı.

16 Nisan tarihi, Kukës’te “Göç Günü” olarak anılıyor. Bu gün, Kosova’dan gelen binlerce insana kapılarını açan Arnavut halkına duyulan minnet ve dayanışmanın sembolü olarak kabul ediliyor.