Kosova’nın Yeni Hükümet Oluşum İhtimalleri

Şu anda iktidarda olan ve 9 Şubat parlamento seçimlerinde en fazla oyu alan Vetëvendosje (Kendin Karar Al) Hareketi (LVV), hükümeti yeniden kurma sözü verdi.

Partinin lideri, aynı zamanda Kosova Başbakanı Albin Kurti, partisinin üyeleri oturup ileriye dönük yola bakmadan önce sonuçların onaylanmasını beklediği söyleniyor.

"Rakibimize karşı farklı tavırlar sergilememiz açısından durum değişmedi. Hükümetimize ve LVV'ye karşı hibrit bir savaş yürütüldü ve biz galip geldik ve kazanan, yeni Hükümeti kurmalı ve kuracaktır." dedi Kurti.

LVV yeni Hükümeti nasıl kurabilir?

Resmi olmayan sonuçların yayınlanmasının hemen ardından Albin Kurti, muhalefetteki önde gelen Arnavut partileri olan Kosova Demokrat Partisi (PDK), Kosova Demokratik Birliği (LDK) ve Kosova'nın Geleceği İçin İttifak (AAK) ile herhangi bir koalisyon olasılığını reddetti.

Bu üç muhalefet partisi de, Kurti ile işbirliği yapmayacaklarını açıkladı.

Kosova yasalarına göre, sonuçların onaylanmasından itibaren 30 gün içinde ülkenin cumhurbaşkanının Kosova Meclisi'ni kuruluş toplantısına çağırması gerekiyor. Başkan ve başkan yardımcıları seçilirse, Vjosa Osmani'nin kazanan partiden, bu durumda LVV'den, Hükümetin oluşumu için temsilci önermesini istemesi gerekiyor.

Ancak bu partinin 120 üyeli Meclis'te 48 milletvekiline sahip olduğu görülüyor.

Hükümeti kurabilmek için oluşum veya koalisyonun en az 61 oy alması gerekiyor.

Siyasi analistler, Kurti'nin, 10 sandalyeye sahip Sırp olmayan topluluklardan oluşan bir Hükümet kurma senaryosunun yanı sıra mevcut muhalefetteki bazı milletvekillerinin "bakanlık pozisyonları için" yapabileceği hamlelere güvendiğine inanıyor.

AAK ile koalisyon halinde olan Sosyal Demokrat Girişim lideri Fatmir Limaj, LVV veya şu anda muhalefette olan partilerle olası koalisyonlar karşısında "kırmızı çizgilerin" olmadığını açıkça söyledi.

Fakat siyaset bilimci Dritëro Arifi'ye göre, dünyadaki mevcut jeopolitik durumda Kosova'nın "kırılgan" bir hükümete ihtiyacı yok.

Arifi, "Vetëvendosje gibi tek bir partinin, bu kadar küçük ve kırılgan bir koalisyonla uluslararası ortaklardan gelebilecek talepleri yerine getirmeyi imkansız olacaktır." diyor.

PDK-LDK-AAK Hükümeti kurulabilir mi?

Nihai talepler sorulduğunda Arifi, meselenin artık sadece Sırp çoğunluğun bulunduğu belediyeler birliğini kurma meselesi olmayabileceğini tahmin ediyor.

"Ya daha fazlası gerekiyorsa, bu büyük küresel değişimlerde ne kadar ilerlemeye hazırız? Pek çok şey gerekli olabilir, çok fazla ima etmiyoruz ama sadece bir tanesini alıyoruz: Ya sınır değişikliği gerekiyorsa? Ne yapmaya hazırız ve bunu nasıl yapacağız? Bu en büyük günahtır, bütün bir toplumun buna cevap verememesi". dedi Arifi.

Kazanan partinin iki hafta içinde hükümeti kuramaması durumunda, cumhurbaşkanı kendisini hükümeti kurabileceğine ikna eden parti veya grubu görevlendirmek zorunda kalacak.

Arifi'ye göre, bu üç büyük Arnavut partisi, PDK-LDK-AAK arasında bir koalisyon anlamına gelse bile istikrarın garanti edilememesi nedeniyle tablo hâlâ bulanık.

Hangi kombinasyon işe yarar?

Arifi, LVV ile PDK arasında kurulacak bir koalisyonun Kosova için en iyisi olacağını düşünüyor, çünkü ona göre bu şekilde, Osmani'nin görev süresi gelecek yıl sona erdikten sonra cumhurbaşkanı pozisyonundaki kriz aşılabilir.

Böyle bir koalisyonun işe yarama ihtimalinin ne kadar olduğu ve bu partilerin ideolojik olarak ne kadar yakın olduğu sorulduğunda Arifi, Kosova'daki hiçbir siyasi oluşumun bu konuda herhangi bir farklılığa sahip olmadığına ve hepsinin hemen hemen aynı konsepte sahip olduğuna inanıyor:

"Sadece tartışmalara ve konuşmalara bakarsanız, Kosova'da her şey kamu sektörü, maaş artışları etrafında dönüyor. Politika oluşturmanın dünya görüşü çok dardır. Çok büyük bir fark yok."

Ancak Arifi'ye göre, LVV-PDK koalisyonu, partilerin 6-7 önceliğe odaklanması halinde işe yarayabilir, böylece sonuç "toplum ve devlet için olumlu" olur.

Uluslararası faktör de Kosova'da istikrarın önemine işaret etti.

Daha sonra NATO Genel Sekreteri Mark Rutte, Kosova'nın istikrarlı bir hükümete sahip olması gerektiğini söyleyerek, askeri ittifakın Kosova'yı kim yönetecekse onunla çalışacağını doğruladı.