Le Monde: Sırbistan, Rusya’nın Avrupa’yı istikrarsızlaştırma operasyonlarının merkezi

Paris merkezli Le Monde gazetesi, Rusya’nın Avrupa’daki destabilizasyon faaliyetlerinde Sırbistan’ın ana merkez haline geldiğini yazdı. Buna örnek olarak, Eylül 2025’te Paris’te dokuz caminin önüne domuz başı bırakılması olayına karışan üç Sırp vatandaşının Sırbistan’da yargılanması gösterildi.

Habere göre bu üç kişi, casusluk ve ırkçı nefret eylemleri nedeniyle Sırbistan’da suçlu bulundu.
Mahkeme kararı Aralık ayı sonunda gizli bir şekilde verildi ve 6 Mart’ta kamuoyuna yansıdı. Haberi ilk olarak Radio Free Europe/Radio Liberty duyurdu; Le Monde da karar metnine erişti.

Paris’teki eylemler

Smederevo Yüksek Mahkemesi aynı kişileri şu eylemlerden de suçlu buldu:
- Mayıs 2025’te Paris’te Holokost Anıtı ve üç sinagoga yeşil boya atmak
- Paris’teki dokuz caminin önüne domuz başı bırakmak

Bu olaylar Fransa’da büyük tepki çekmiş ve Fransız güvenlik birimleri olayları Rusya bağlantılı bir operasyon olarak değerlendirmişti.

Mahkemeye göre grup:
- Rusya Federasyonu’nun istihbarat yapılarından talimat ve para aldı.

Grubun Fransa’ya gönderilmesini organize eden kişinin, mahkeme kararında “Lovac” kod adıyla geçen ve daha sonra Aleksandar Savić olduğu belirtilen bir Sırp vatandaşı olduğu yazıldı.

Verilen cezalar

Grubun üyeleri:
- 6 ay ile 1,5 yıl arasında elektronik kelepçeli ev hapsi cezası aldı.
- Olayla bağlantılı 8 kişi hakkında soruşturma devam ediyor.

Diğer sabotaj eylemleri

Mahkeme, grubun başka eylemler de gerçekleştirdiğini belirtti:
- Nisan 2025’te Paris’te 600-700 adet “Ermeni soykırımını anma çağrısı” içeren sticker yapıştırılması
- Temmuz 2025’te Berlin’de Brandenburg Gate önüne plastik iskeletler bırakılması

Bu eylemlerde Almanca mesajlarla Almanya Başbakanı Friedrich Merz hedef alındı.

Amaç neydi?

Mahkemeye göre grubun amacı:
- Avrupa’da siyasi istikrarsızlık yaratmak
- dini ve etnik nefret ortamını körüklemekti.

Sırbistan neden kullanılıyor?

Haberde, Rusya’nın bu tür operasyonlarda çoğu zaman:
- düşük gelirli ülkelerin vatandaşlarını
- Rusya’ya sempati duyan toplumları kullandığı belirtildi.

Analist Predrag Petrović şu değerlendirmeyi yaptı:

“Sırbistan hibrit operasyonlar için çok uygun koşullar sunuyor; çünkü toplumda güçlü bir Rusya sempatisi var ve Aleksandar Vučić ile Vladimir Putin arasında yakın ilişkiler bulunuyor.”

Petrović’e göre Sırp yargısının hızlı hareket etmesinin nedeni ise Fransa’nın baskısı ve Emmanuel Macron ile ilişkilerin önemiydi.

Ek bir detay

Haberde ayrıca Fransa’nın 2024’te Sırbistan’a 12 adet Dassault Rafale savaş uçağı satmasının, Paris’in Belgrad’a yönelik eleştirilerini sınırladığı da vurgulandı.

Petrović şu sonuca varıyor:

“Sırbistan bu etki operasyonlarını gerçekten durdurmak için yeterli adım atmıyor. Bunun en açık göstergesi, bu olaylarla bağlantılı hiçbir Rus vatandaşının tutuklanmamış olmasıdır.”

(Haber düzenleme: M.Tevfik Yücesoy)