Raşiç, Sırp Listesi’nden Sırp Kurumlarının Entegrasyonu Konusunda Açıklama Talep Ediyor

Nenad Raşiç’in Özgürlük Adalet ve Hayatta Kalma Partisi, Sırp Listesi’ne çağrıda bulunarak Kosova’da Sırbistan sistemine göre faaliyet gösteren eğitim ve sağlık kurumlarının entegrasyonuna ilişkin somut olarak ne üzerinde anlaşmaya varıldığını, müzakereleri kimin ve kimin adına yürüttüğünü açıklamasını istedi.

Açıklamada, “Eğer bir anlaşma yoksa, o zaman halkın siyasi savunucusu gibi davranmak son derece sorumsuzca, hatta yanıltıcıdır; özellikle de hiçbir somut çözüm sunulmuyorsa” denildi. Ayrıca Sırp Listesi’nin sessizliğinin “tesadüfi olmadığı” değerlendirildi. 

Raşiç’in partisinin açıklamasında, “Bu tür bir tutum güvensizliği, korkuyu ve kurumsal olarak terk edilmişlik hissini daha da derinleştiriyor” ifadeleri yer aldı.

Öte yandan Raşiç, 28 Aralık 2025’te yapılan son seçimlerde Kosova Meclisi’nde bir milletvekilliği kazandı. Sırp Listesi ise dokuz sandalye elde etti.

Sırp Listesi’nin 2022’de kurumları terk etmesinin ardından, Albin Kurti liderliğindeki hükümette Topluluklar ve Geri Dönüş Bakanı olarak görev yapan Raşiç’in, Vetëvendosje Hareketi tarafından kurulacak yeni hükümette de yer alması bekleniyor.

Kosova Başbakan Yardımcısı Besnik Bislimi, 10 Şubat’ta yaptığı açıklamada, önümüzdeki beş ila altı haftanın Sırp sağlık ve eğitim kurumlarının entegrasyonu açısından çok önemli olduğunu belirterek, herkesin bu konuda yapıcı davranması gerektiğini vurguladı.

Bislimi, Kosova’nın Sırpça yayın yapan kamu yayıncısı RTK2’ye verdiği röportajda, Kosova Hükümeti'nin Sırp çoğunluklu belediyelerin mevcut başkanlarını cuma günü yapılacak bir toplantıya davet ettiğini, ancak şu ana kadar yalnızca birinin katılımını teyit ettiğini söyledi.

“Bu aşamada belediye başkanlarının mümkün olduğunca sorumluluk göstermesi iyi olur, çünkü vatandaşlarının refahı büyük ölçüde önümüzdeki haftalarda sergileyecekleri yaklaşıma bağlıdır” dedi.

Kosova’daki Sırp çoğunluklu on belediye – Kuzey Mitroviça, Leposaviç, Zveçan, Zubin Potok, Graçanica, Ştrpce, Klokot, Ranilug, Parteş ve Novobırda – Belgrad’ın desteğini alan ve Kosova’daki Sırpların en büyük partisi olan Sırp Listesi’nin belediye başkanları tarafından yönetiliyor.

Özgür Avrupa Radyosu, bu belediye başkanlarının sağlık ve eğitim alanındaki entegrasyonla ilgili Kosova Hükümeti’nin davetine katılıp katılmayacakları konusunda partiye soru yöneltti.

Bu arada 10 Şubat’ta rektör Nebojşa Arsiç, Sırbistan sistemine göre faaliyet gösteren Kuzey Mitroviça Üniversitesi’ne Priştine Üniversitesi tarafından bir yazı gönderildiğini açıkladı. Yazıya göre Teknik Bilimler Fakültesi binayı yasa dışı şekilde kullanıyor ve 30 gün içinde ya binayı boşaltmalı ya da kullanımını yasal hale getirmeli.

Arsiç, Kossev portalına yaptığı açıklamada, Teknik Bilimler Fakültesi’nin Kosova hukuk sistemi içinde faaliyet göstermediğini ve bu talebe kurumsal olarak yanıt verme imkânı olmadığını, ancak sonraki adımlar için “talimat beklediklerini” söyledi.

Özgür Avrupa Radyosu, hem Kuzey Mitroviça hem de Priştine üniversitelerinin rektörlüklerine bu iddialarla ilgili daha fazla bilgi talep etti, ancak kurumlardan yanıt alınamadı.

Eğitim ve sağlık kurumlarının entegrasyonuna başlanacağına dair duyuru, Yabancılar Yasası’nın tam uygulanmasının ilk aşamasının başlamasıyla aynı zamana denk geliyor. Bu aşama 15 Mart’a kadar sürecek ve bilgilendirme dönemini öngörüyor.

Yasanın tam uygulanması, Kosova belgelerine sahip olmayan herkesin Kosova İstihdam Ajansı’na başvurarak çalışma izni veya lisans almasını gerektirdiği için, Sırp sağlık ve eğitim kurumlarının işleyişini etkileyebilir.

Ayrıca Sırbistan’dan veya bölgedeki diğer ülkelerden gelen Kuzey Mitroviça Üniversitesi çalışanlarının da geçici oturma iznine sahip olması ve kalış amacına göre yasada belirlenen diğer şartları yerine getirmesi gerekecek.

Ancak uygulamada, Kosova’nın Sırbistan kurumlarını paralel ve yasa dışı kabul etmesi nedeniyle, çalışma veya eğitim izinlerinin alınması sorunlu olabilir.

Bislimi, sorunun yasanın uygulanmasında değil, Sırp kurumlarının Kosova hukuk sistemi içinde “yasallaştırılması” gerektiğinde olduğunu vurguladı.

Bu konuya Sırbistan Hükümeti’ne bağlı Kosova Ofisi de tepki göstererek, Sırp eğitim ve sağlık kurumlarının, Kosova ve Sırbistan’ın Brüksel’deki müzakerelerde kurulması konusunda anlaştığı Sırp çoğunluklu Belediyeler Birliği’nin “özünü” oluşturduğunu belirtti.

Açıklamada, “Belgrad görüşmelere açık kalmaya devam ediyor ve mevcut anlaşmalara ve "Kosova ile Metohiya’daki" Sırp halkının haklarına saygı gösterecek sürdürülebilir çözümler bulunması için Avrupa Birliği ve Brüksel’in daha fazla angajman göstermesini bekliyor.” denildi.

Taraflar 2013’te Belediyeler Birliği konusunda anlaşmıştı. Bu birlik, 2023’te Kosova ve Sırbistan’ın kabul ettiği İlişkilerin normalleşmesine giden yol anlaşmasında da yer alıyor. Avrupa Birliği tarafından hazırlanan taslak tüzüğe göre, Birlik gelirler ve özellikle Sırbistan bütçesinden finansman konusunu da düzenlemelidir. /REL/