Sırbistan'da yüzbinlerin katıldığı protestolarda 'sonik silah' kullanıldı iddiası

Sırbistan'da protestoculara karşı askeri sınıfta bir ses silahı kullanıldığı iddiası tartışmalara yol açtı. Hükümet iddiaları reddetse de göstericilerin aniden panikle kaçtığı görüntüler, şüpheleri artırdı. Muhalefet ve insan hakları örgütleri, bu tür silahların kullanımının yasadışı olduğunu vurguladı. Bu esanada Cumhurbaşkanı Vučić, protestocuların "kendisi devirmesi için, öldürmesi gerektiğini" söyledi.

Sırbistan'da haftalardır süren protestolar esnasında polisin, askeri bir "sonik silahını" protestocularar karşı kullandığı iddia edildi.

Sırbistan polisi böyle bir silahın kullanıldığını reddett, ancak sosyal medyada yayınlanan görüntülerde binlerce protestocunun aniden sessizleşmesi ve kaçışmaya başlaması, silahın kullanıldığı yönündeki şüpheleri güçlendirdi.

Muhalefet yetkilileri ve insan hakları örgütleri, dünya çapında yasaklı olan ve insanları geçici olarak etkisiz hale getirmek için özellikle Çin hükümeti tarafından protestolarda kullanılan sonik silahların kullanılmasını kınadı.

'BENİ DEVİRMEK İSTİYORSANIZ, ÖLDÜRMENİZ GEREKLİ'
Hükümet karşıtı protestolar, geçen Kasım ayında Novi Sad tren istasyonunun çatısının çökmesi sonucu ölümler yaşanmasının ardından gerçekleşti.

Haftalardır süren gösterilere ülkenin dört bir yanından insanlar katıldı. Kamu Meclisi Arşivi adlı insan hakları kuruluşuna göre protestoya 275 bin ila 325 bin kişi katıldı. Sırbistan hükümeti protestolara 107 bin kişinin katıldığını açıkladı.

Sırbistan Cumhurbaşkanı Aleksandar Vučić, protestolar öncesinde güvenlik güçlerinin göstericilere karşı güç kullanabileceği uyarısında bulunmuştu. Vucic, "Beni devirmek istiyorsanız öldürmek zorunda kalacaksınız" diye konuştu.

Alman yayın kuruluşu Deutsche Welle'ye konuşan protestocu Dušan Simin, "Ses, cumhurbaşkanlığı binasından bir uçak iniş yapıyormuş gibi bir şeydi. Kaçamıyorduk, ne yapacağımızı bilmiyorduk. İnsanlar içgüdüsel olarak sokağa bir şey geliyor sandı ve kenara doğru koşmaya başladı. Hepimiz üst üste düştük" sözleriyle o anları anlattı.

Belgrad Güvenlik Politikası Merkezi, yaşananları "barışçıl protestoculara karşı yasaklı silahların hukuksuz ve insanlık dışı kullanımı" olarak nitelendirdi.

Kuruluş yaptığı açıklamada, "Akustik cihazlar ve benzeri silahların kullanımı yasa dışıdır. Mevcut Polis Kanunu'nda izin verilen toplum olaylarına müdahale yöntemleri arasında yer almamaktadır" dedi.

SES SİLAHI KULLANILDI MI?
Balkan haber kanalı N1’e konuşan askeri analist Aleksandar Radić, yaşananların bir ses silahı ya da uzun menzilli akustik cihaz (LRAD) kullanımı sonucu meydana geldiğini iddia etti.

Radić, "Tüm göstericiler barışçıl bir şekilde 15 dakikalık saygı duruşundayken bu silah kullanıldı. Bu eylemin tek amacı kaba kuvvetle güç gösterisi yapmak, halka karşı duyulan nefreti göstermektir" diye konuştu.

Ses silahları, orta-yüksek frekansta sirene benzer bir ses yayarak, hedef alınan kişilerin acıyla dengelerini bozarak etkisiz hale getiriyor ve işitme kaybı yaratıyor.

Videoda ise kişilerin kaçışması, LRAD kullanıma göre olağandışı. Ancak birçok protestocunun işitme kaybı ve baş dönmesiyle hastanelere başvurduğu da aktarıldı.

Devlet kanalı RTS’ye göre Vučić, hukuk makamlarından "protestolar sırasında ses silahlarının kullanıldığına" dair iddialara yanıt vermelerini istedi.

 Vučić, "Adalet bakanlığı ve savcılığa sesleniyorum. Bu silahı kullananları yargılasınlar. Kullanılmadığını biliyoruz ama yine de incelensin. Ancak bu büyük yalana inanarak halkı yanıltanları da yargılasınlar" dedi. Belgrad’daki hastaneler, olayın ardından çok sayıda kişinin hastaneye giderek tedavi gördüğü iddialarını yalanladı.