UÇK'nin Eski Yöneticileri Hakkındaki Karar Kabul Edilemez Bir Adaletsizliktir

Başbakan Albin Kurti, Lahey'deki Kosova Özel Daireleri'nin UÇK'nin dört eski yöneticisi hakkında bugün verdiği kararı kabul edilemez bir adaletsizlik olarak değerlendirdi. Hashim Thaçi ve Jakup Krasniqi 25'er yıl, Kadri Veseli 18 yıl ve Rexhep Selimi 13 yıl hapis cezasına çarptırıldı.

Kurti bir video mesajında şu ifadeleri kullandı:

“Hashim Thaçi, Kadri Veseli, Rexhep Selimi ve Jakup Krasniqi olmak üzere Kosova Kurtuluş Ordusu'nun dört eski yöneticisinin suçlu ilan edilmesi ve böylesine ağır cezalara çarptırılması kabul edilemez bir adaletsizlik, ağır ve zarar verici bir cezalandırmadır. Karar resmî olarak Kosova halkı adına verilmiş olabilir, ancak bu boş formül halkın iradesiyle karıştırılmamalıdır.”

Kurti ayrıca bu kararın temyiz aşamasında ve mümkün olan en kısa sürede değiştirilmesi ve düzeltilmesi gerektiğini söyledi.

“Bu zor anlarda UÇK'nin eski yöneticilerinin ailelerinin ve tüm kurtuluş savaşı yoldaşlarının yanındayız.” dedi Kurti.

Başbakan Albin Kurti'nin açıklamasının tamamı:

Kosova Kurtuluş Ordusu'nun dört eski yöneticisi Hashim Thaçi, Kadri Veseli, Rexhep Selimi ve Jakup Krasniqi'nin suçlu ilan edilmesi ve böylesine ağır cezalara çarptırılması kabul edilemez bir adaletsizlik, ağır ve zarar verici bir cezalandırmadır. Karar resmî olarak Kosova halkı adına verilmiş olabilir, ancak bu boş formül halkın iradesiyle karıştırılmamalıdır.

Bu karar mutlaka temyiz aşamasında ve mümkün olan en kısa sürede değiştirilip düzeltilmelidir. Bu zor anlarda UÇK'nin eski yöneticilerinin ailelerinin ve tüm kurtuluş savaşı yoldaşlarının yanındayız.

Bildiğimiz üzere, her şey 15 Nisan 2008'de Avrupa Konseyi'nde Rus milletvekili Konstantin Kosaçev ve Sırp milletvekili Miloš Aligrudić tarafından yöneltilen suçlamalarla başladı. Ancak bugün, 16 Eylül 2026'da hiçbir şeyin sona ermediğinden emin olmalıyız. Özel Daireler'in kurulmasına gerekçe gösterilen, Sarı Ev'den organ kaçakçılığına kadar uzanan abartılı ve absürt iddiaların hiçbirisi, delil yetersizliği nedeniyle Savcılık tarafından dahi doğrulanamadı.

Dahası, Özel Daireler'in bugünkü kararı, iddianamede kalan en ağır iddiayı — UÇK'nin sivil halka karşı geniş çaplı ve sistematik bir saldırı gerçekleştirdiği iddiasını — çürüttü. Aynı şekilde, bu sürecin UÇK savaşının meşruiyetinin veya niteliğinin yargılanması olmadığı da açıkça görüldü. İnsanlığa karşı suçlar bakımından gerekli en temel koşulun da oluşmadığı tespit edildi. Mahkûmiyet kararları, aralarında Sırp rejimiyle işbirliği yaptığı düşünülen kişilere yönelik işkence de bulunan belirli savaş suçu iddialarıyla ilgilidir. Bunlar adaletsiz tespitlerdir, ancak nihai değildir ve temyiz aşamasında incelenecektir.

Savcılığın suçlamalarının adaletsizliği yalnızca Kosova içinde değil, dışında da dile getirilmiştir. Kurtuluş savaşının ve UÇK'nin niteliği hakkında, çatışmayı yakından tanıyan uluslararası isimler bizzat mahkeme önünde tanıklık etti. Bu kişiler UÇK'yi Arnavutların onlarca yıl süren baskıya verdiği bir yanıt olarak tanımladı ve UÇK'nin etnik temizlikten sorumlu olduğu iddiasına karşı çıktı. Ayrıca sahadaki her eylemi kontrol eden merkezi bir komuta bulunduğu tezine karşı da tanıklık ettiler. Bu tanıklıklar, savaşı uluslararası düzeyde doğrudan sorumluluk makamlarından gözlemlemiş kişiler tarafından verildi ve savaşın kurtuluş niteliğine ilişkin değerlendirmeler içeriyordu.

Ayrıntılı biçimde ortaya konan bu eleştiriler, bugünkü kararın hem tarihsel hem de hukuki açıdan temelde yanlış dayanaklara dayandığını göstermektedir. Hükümet, bu sürecin başından beri yaptığı gibi, temyiz sürecinde sanıkları desteklemek için elindeki tüm imkânları kullanmaya devam edecek ve bu adaletsizliğin tamamen düzeltilmesini bekleyecektir.

Bu karar, UÇK'nin ortaya çıktığı tarihten bağımsız olarak değerlendirilemez. UÇK, savaş isteyen bir halkın tercihi değildi; kendi varlığı tehdit altında ve baskı altında olan, özgürlük isteyen bir halkın yanıtıydı. Kosova'nın Arnavut halkı özerkliğinin kaldırılmasına, kurumlardan dışlanmaya, işlerinden, okullarından ve üniversitelerinden uzaklaştırılmaya, tutuklamalara, işkencelere ve öldürmelere maruz kaldı. Daha sonra katliamlar, yerleşim yerlerinin yakılması, yüz binlerce insanın evlerinden kitlesel olarak sürülmesi ve soykırım geldi. Bu acılar savaşın tesadüfi arka planı değildi; direnişi bir halkın hayatta kalma meselesi hâline getiren gerçeklikti.

Hiçbir insanî acı inkâr edilmemeli veya küçümsenmemelidir. Ancak belirli eylemlere ilişkin tespitlerin UÇK'ye yönelik bir iddianameye ve kurtuluş savaşının yargılanmasına dönüştürülmesi de aynı ölçüde adaletsiz olacaktır. Kosova Kurtuluş Ordusu, soykırımcı bir rejimin baskısına yanıt olarak ortaya çıktı ve Kosova'nın kurtuluşu için savaştı. Onun siyasi ve tarihsel niteliği budur; ne bir yargı mekanizmasının seçici yapısı ne de bu mekanizmanın kararı bunu ortadan kaldırabilir.

19. yüzyılın ortalarından 20. yüzyılın son yıllarına kadar, yaklaşık bir buçuk yüzyıl boyunca, Sırbistan'ın çeşitli ancak her zaman üst düzey devlet ve siyasi makamları ile akademik ve sözde bilimsel çevreleri tarafından Arnavutların yok edilmesine yönelik 24 program hazırlanmıştır.

Özel Daireler özel bir yetkiyle kuruldu, ancak yetkileri ve faaliyetleri adaleti savaşın yalnızca bir tarafına yöneltti. Sanık sandalyesinde yalnızca bir etnik grubun mensupları bulunurken, katliamları, sürgünleri ve soykırım niteliğindeki suçları işleyen devlet aygıtı yargı yetkisinin dışında kaldığında, kaçınılmaz olarak etnik temelli bir adalet görüntüsü ortaya çıkmaktadır. Bu algı, sürecin önemli bölümlerinin kamuoyunun gözü ve değerlendirmesinden uzakta yürütülmesi nedeniyle daha da güçlenmiştir.

Cezai sorumluluğun yalnızca bir halkın veya etnik topluluğun mensupları üzerinde yoğunlaştığı, diğer tarafın soykırım niteliğindeki suçlarının ise etkin biçimde soruşturulmadığı bir mekanizma; kanun önünde eşitlik, objektif tarafsızlık ve kurumun kendi meşruiyeti konusunda ciddi kaygılar yaratmaktadır. Etnik temellere dayalı seçici adalet, adaletin yalnızca tarafsız olması değil, aynı zamanda tarafsız olarak algılanması gerektiği yönündeki temel ilkeyle çelişmektedir.

Kosova, temyiz sürecinde Hashim Thaçi, Kadri Veseli, Rexhep Selimi ve Jakup Krasniqi'yi tam, onurlu ve kurumsal biçimde desteklemeye devam edecektir. Bu, vatandaşlarımıza karşı sorumluluğumuz ve henüz kesinleşmemiş bir karara itiraz etme hakkına duyduğumuz inancın gereğidir.

Bugün belirli suçlamalar ve belirli eylemler yargılandı; UÇK'nin neden ortaya çıktığı yargılanmadı ve yargılanamaz, UÇK de bu nedenle suçlanamaz. Çünkü vatan artık kan dökenlere dayanamadığında kurtarıcılarını çağırdı ve onların adı Kosova Kurtuluş Ordusu'ydu.