UNICEF raporu: 85 milyon çocuk okula gidemiyor

UNICEF, 5 Ekim Dünya Öğretmenler Günü vesilesiyle dünya çapında çocukların eğitime erişimi üzerine çarpıcı veriler içeren bir rapor yayınladı. Rapora göre, dünya genelinde hiç okula gitmemiş çocukların sayısı 85 milyona ulaşırken, toplamda 234 milyon çocuk kaliteli eğitime ulaşmak için desteğe ihtiyaç duyuyor.

Dünya Öğretmenler Günü, 5 Ekim 1966'da Paris'te imzalanan Öğretmenlerin Statüsüne İlişkin Tavsiye Kararı’na dayanarak, 1994 yılında ilan edildi. Bu karar, UNESCO ve Uluslararası Çalışma Örgütü tarafından düzenlenen bir konferansın ürünüydü.

UNICEF, bu özel günün önemine dikkat çekerek, öğretmenlerin kaliteli eğitimin merkezinde yer aldığını ancak giderek daha az sayıda öğrenciye ulaşabildiklerini ve yatırım eksikliklerinden etkilendiklerini vurguladı.

Euronews'in aktardığına göre; raporda, öğretmen açığının Avrupa ülkelerinde bile hissedildiğine dikkat çekildi. Özellikle Fransa, Portekiz ve Belçika başta olmak üzere birçok AB ülkesinde öğretmen sıkıntısı sürüyor. 2024 yılında, ülkelerin yalnızca yüzde 31'inde etkili öğretmen mesleki gelişim sistemlerinin olduğu belirtildi; bu oran, yüzde 64’lük hedefin yarısından bile az.

 UNICEF’e göre, son on yılda okul dışı çocuk sayısı yaklaşık 265 milyon civarında seyrediyordu. Ancak 2023 tahminlerine göre bu sayı 272 milyona yükseldi. Eğitime yönelik Resmi Kalkınma Yardımı’nda yaşanan yüzde 24’lük düşüş nedeniyle bu rakamın 2024 sonuna kadar 278 milyona ulaşabileceği öngörülüyor.

UNICEF İtalya Başkanı Nicola Graziano, “Hiçbir çocuk öğrenme ve bir gelecek kurma hakkından mahrum bırakılmamalıdır” dedi. Graziano, öğretmenlerin sadece bilgi değil, aynı zamanda koruma, umut ve yaşam fırsatları sunduğunu vurguladı.

Verilere göre, okula gitmeyen 85 milyon çocuğun yüzde 52’si kız çocuğu. yüde 17’si mülteci veya ülke içinde yerinden edilmiş bireylerden oluşurken, yüzde 20'den fazlasını engelli çocuklar oluşturuyor. Bu durum, eğitime erişimin ne kadar kırılgan ve eşitsiz olduğunu bir kez daha gözler önüne seriyor.

Özellikle kriz bölgelerinde tablo daha da vahim. Temmuz 2025 itibariyle Gazze’de 1 milyon 466 bin çocuğun eğitime erişim sorunu yaşadığı, Haziran 2025 itibariyle ise 588 okul binasının İsrail saldırılarından etkilendiği belirtiliyor. Sudan’da 19 milyon okul çağındaki çocuğun 17 milyondan fazlası eğitim alamazken, Haiti’deki iç huzursuzluk ve çete şiddeti nedeniyle 1,4 milyon çocuk acil eğitim desteğine ihtiyaç duyuyor.

UNICEF, "Öğretmenlere yatırım yapmak geleceğe yatırım yapmak demektir" diyerek, her öğretmenin desteklenmesi, her sınıfın kapsayıcı olması ve her çocuğun öğrenme fırsatına erişmesi için uluslararası toplumu harekete geçmeye çağırdı. 

Graziano ise, “Nerede olursa olsun her çocuğun yanında bir öğretmenin varlığına güvenebilmesi için hükümetlerin eğitime yatırım yapması elzemdir” sözleriyle raporun çağrısını yineledi.