Vıçıtırın'daki Kilise Tartışmasının Arka Planında Ne Var?

Vıçıtırın Belediyesi'ne bağlı Zogaj köyünde, Prizren-Priştine Katolik Piskoposluğu'nun gelecekte kilise inşa etmeyi planladığı arazide 17 Ağustos'ta düzenlenen temel taşı ve arazi kutsama töreni, çevre köylerde yaşayanların tepkisine ve ülkede dini tartışmalara yol açtı.

Tartışmanın merkezinde ise yerel yönetim ile Katolik Kilisesi'nin törene ilişkin farklı açıklamaları bulunuyor. Vıçıtırın Belediyesi, temel atma töreni için önceden bildirim yapılmadığını ve inşaat ruhsatı başvurusu bulunmadığını belirtirken, Katolik Kilisesi tören konusunda yetkililerin önceden bilgilendirildiğini ve 17 Ağustos'taki etkinliğin inşaatın başlaması anlamına gelmediğini savunuyor.

Tartışma nasıl başladı?

Temmuz sonunda Vıçıtırın İslam Birliği Konseyi, kilisenin planlandığı bölgede Katolik nüfus bulunmadığını ve çevredeki köylerin Müslümanlardan oluştuğunu belirterek projeye tepki gösterdi. Konsey, toplumsal hassasiyetleri etkileyebilecek projelerin dikkatli ve sorumlu şekilde ele alınması çağrısında bulundu.

Katolik Kilisesi'nden Piskoposluk Vekili Dom Fran Kola ise 17 Ağustos'ta yalnızca arazinin kutsandığını ve gelecekte yapılması planlanan dini yapının temel taşının yerleştirildiğini söyledi. Kola, Vıçıtırın Belediye Başkanı'nın tören konusunda önceden bilgilendirildiğini, ayrıca Temmuz ayında polise de haber verildiğini belirtti.

Güvenlik ve huzurun korunması amacıyla planlanan vaftiz töreninin ise Priştine'deki Azize Teresa Katedrali'nde gerçekleştirildiği aktarıldı.

Kilise projesinin arkasında kim var?

Kola'ya göre arazi, 11.266 metrekare büyüklüğünde ve Piskoposluğa ait. Arazi, Maxhunaj'daki Musa ailesi tarafından bağışlandı.

İslam Birliği Konseyi, kilise projesinin arkasında dini hoşgörüsüzlüğü körüklediğini öne sürdüğü bazı grupların bulunabileceğini iddia etti. Kola ise Piskoposluğun girişimin başında olduğunu ve herhangi bir siyasi parti veya hareketin projeye dahil olmadığını söyledi.

“Rikthim” hareketi de projeye dahil olmadığını, yalnızca bölge sakinlerinin talebi üzerine 17 Ağustos'taki törenle ilgili duyuruyu paylaştığını açıkladı.

Kosova laik bir devlet. 2024 nüfus sayımına göre ülke nüfusunun %93,49'u Müslüman, %2,31'i Ortodoks ve %1,75'i Katolik olarak kaydedildi. Son dönemde sosyal medyada Müslümanlar ile Katolikler arasında din değiştirme tartışmaları da yaşanırken, Vıçıtırın'daki kilise planı bu tartışmaları yeniden gündeme taşıdı.

Daha önce bir avukat, Musa hakkında Özel Savcılığa nefret ve hoşgörüsüzlüğü kışkırtmak suçlamasıyla suç duyurusunda bulunmuştu. Avukat, Musa'nın sosyal medyada Müslümanların öldürülmesi çağrısında bulunduğunu iddia ediyor.