Yeni Cumhurbaşkanı İçin Öneriler Var, Resmi Aday Yok

Kosova Meclisi 120 milletvekilinin, yeni cumhurbaşkanını seçmek için 4 Mart’a kadar daha birkaç günlük süresi bulunuyor. Ancak sürenin dolmasına beş günden az bir zaman kalmasına rağmen henüz resmi bir adaylık başvurusu yapılmadı; yalnızca parlamento dışı aktörlerden gelen öneriler gündemde.

Mevcut Cumhurbaşkanı Vjosa Osmani ikinci beş yıllık dönem için aday olma niyetini daha önceleri de açıklamıştı. 4 Nisan 2021’de bu makama seçilen Osmani’nin görev süresi 4 Nisan’da sona eriyor. Anayasa’ya göre yeni cumhurbaşkanının, mevcut cumhurbaşkanının görev süresi bitmeden en geç 30 gün önce, yani 4 Mart’a kadar seçilmesi gerekiyor.

Osmani adaylık arzusunu dile getirmiş olsa da, adaylığın resmileşmesi için gerekli olan en az 30 milletvekili imzasının toplanmasına yönelik henüz kamuoyuna yansımış resmi bir girişim bulunmuyor.

Milletvekili Haxhi Avdyli Osmani’ye açık destek verirken, siyasi dengeler nedeniyle yeterli oya sahip olmadıklarını ifade etti. Meclis Başkanvekili ve çok etnikli grubu temsilen görev yapan Emilija Redzepi de Osmani’ye oy vereceğini belirtmekle birlikte, en büyük parti olan Vetëvendosje Hareketi’nden (LVV) resmi aday önerisini beklediklerini söyledi.

Vetëvendosje’nin Meclis’te 57 sandalyesi bulunuyor. Çoğunluk olmayan topluluklardan 9 milletvekiliyle birlikte iktidar koalisyonu, Anayasa’nın cumhurbaşkanı seçiminin ilk iki turu için öngördüğü 80 milletvekilinin katılım şartını sağlayamıyor. LVV lideri ve Başbakan Albin Kurti, Kosova Demokratik Birliği (LDK) Başkanı Lumir Abdixhiku ile yaptığı görüşmenin ardından, bu partinin 15 oyu alınsa dahi “sayı teminin sağlanamayacağını” ifade etti.

Ancak Kurti, muhalefet liderleriyle görüşmelerin süreceğini duyurdu. Başbakan, Abdixhiku ile görüşmeden önce Kosova Demokratik Partisi (PDK) Başkanı Bedri Hamza ile de bir araya geldi.

Muhalefet liderleri ise daha önce de uzlaşıya dayalı bir aday istediklerini dile getirmiştiler.

Diğer yandan PDK’lı eski bakan ve milletvekili, akademisyen Arsim Bajrami de kamuoyuna açık bir mektupla cumhurbaşkanlığına aday olma isteğini açıkladı ve erken seçimlerin önlenmesi için siyasi birlik çağrısı yaptı.

Bu arada cumhurbaşkanlığı için başka isimler de önerildi. PDK üyesi Shukri Buja, Jakup Krasniqi’yi; eski bakan Vesel Krasniqi ise Sosyaldemokrat Partisi lideri Fatmir Limaj’ı aday olarak önerdi.

Böylece cumhurbaşkanlığı adayı veya adaylarının belirlenmesine birkaç gün kala, somut isimlerin  görünürlerde hala olmaması, yeni bir kurumsal krizin habercisi olabileceğinden dolayı haklı olarak kamuoyunda derin endişelere yol açmaktadır.

Anayasa’ya göre, en az 30 milletvekilinin imzasını alan her Kosova vatandaşı cumhurbaşkanlığına aday gösterilebiliyor.