Sivil toplum kuruluşları, akademik çevreler ve insan haklarının korunmasına yönelik kuruluşlardan çok sayıda temsilci, Halk Avukatı Naim Qelaj'dan Kosova Özel Uzmanlık Daireleri ve Özel Savcılık Bürosu Hakkında Kanun'u Anayasa Mahkemesi'ne göndermesini talep etti.
Talepte, Kosova'nın Lahey'deki Özel Uzmanlık Daireleri'nin yetkisinin, Kosova Anayasası'nın 162. maddesiyle verilen yetkinin sınırlarını aşıp aşmadığının açıklığa kavuşturulması gerektiği belirtildi.
Talepte, Anayasa'nın 162. maddesinin 1. fıkrasının, Kosova Cumhuriyeti'nin Avrupa Konseyi Parlamenter Meclisi'nin 7 Ocak 2011 tarihli ve 12462 sayılı raporuyla —raportör Dick Marty tarafından hazırlanan rapor— bağlantılı uluslararası yükümlülüklerini yerine getirebilmesi amacıyla Özel Uzmanlık Daireleri ve Özel Savcılık Bürosu'nun kurulmasına izin verdiği ifade edildi.
Yasada ise bu kurumların, söz konusu rapordaki iddialarla bağlantılı olan ve Özel Soruşturma Görev Gücü tarafından soruşturulan ağır sınır ötesi ve uluslararası suç iddialarına ilişkin yargılamalar için kurulduğunun da belirtildiği ifade edildi.
Buradan hareketle, Anayasa'nın sınırsız bir genel ceza yargı yetkisinin oluşturulmasına izin vermediği sonucuna varıldığı belirtildi.
Talepte, “Anayasa, Kosova'nın adalet sistemi içerisinde, belirli bir anayasal amaç doğrultusunda ve kuruluşuna yol açan iddialarla açıkça belirlenmiş bir bağlantı içerisinde özel bir mekanizmanın oluşturulmasına izin vermiştir.” denildi.
Talepte, Hashim Thaçi, Kadri Veseli, Rexhep Selimi ve Jakup Krasniqi hakkındaki davaya ilişkin karar özetinin, bu hükümlerin nasıl yorumlandığı ve uygulandığına dair daha belirgin bir tablo ortaya koyduğu ifade edildi.
Karar özetinin; UÇK'nin tarihi, örgütlenmesi, liderliği, siyasi ve askeri yapıları, kamuya açık bildirileri, atamalar, istihbarat birimleri, askeri polis, operasyon bölgeleri ile Kosova'nın bağımsızlığının sağlanması ve siyasi ve kurumsal kontrolün tesis edilmesine yönelik hedefler hakkında kapsamlı değerlendirmeler içerdiği belirtildi.
“Mahkeme heyeti, davanın UÇK'nin meşruiyetiyle veya bağımsız bir Kosova hedefiyle ilgili olmadığını ifade etmiştir. Bu açıklama önemlidir. Bununla birlikte, yapılan analizin kapsamı, Avrupa Konseyi Parlamenter Meclisi raporundaki somut iddialarla bağlantının yargı yetkisi için gerçek ve etkili bir sınır olarak mı işlediği, yoksa savaş sırasında ve sonrasında UÇK'nin örgütlenmesi ve faaliyetleri üzerinde çok daha geniş bir yargı yetkisinin kullanılmasına başlangıç noktası mı oluşturduğu sorusunu gündeme getirmektedir.” denildi.
Talepte, “Avrupa Konseyi Meclisi'nin Raporu ile bağlantılı olanlar” ifadesinin, UÇK ile genel tarihsel bağlantısı bulunan her türlü suç iddiasını, kişiyi, yapıyı, politikayı veya gelişmeyi kapsayacak kadar geniş yorumlanması halinde, 6. maddenin getirdiği sınırlamanın hukuki etkisini kaybetme riski taşıdığı belirtildi.
İmzacılar (alfabetik sırayla):
Prof. Dr. Enver Hasani – Kosova Cumhuriyeti Anayasa Mahkemesi eski Başkanı
Abit Hoxha – Norveç Agder Üniversitesi, İskandinav ve Medya Çalışmaları Enstitüsü'nde yardımcı doçent
Agon Maliqi – sivil toplum aktivisti
Dr. Armend Bekaj – İsveç Uppsala Üniversitesi, Barış ve Çatışma Araştırmaları Bölümü araştırmacısı
Dr. Artan Mustafa – Priştine Üniversitesi
Bajram Geci – doktora araştırmacısı
Dr. Butrint Berisha – araştırmacı
Dr. Fisnik Korenica – Priştine Üniversitesi'nde hukuk doçenti
Fisnik Rexhepi – sivil toplum aktivisti
Ideal Zhaveli – ACTIVISM ROOTS İcra Direktörü
Ismet Kryeziu – Kosova Demokratik Enstitüsü (KDI) İcra Direktörü
Jeta Loshaj – sivil toplum aktivisti
Laura Kryeziu – Liderlik ve Kalkınma Konseyi (LGC)
Leonora Kryeziu – Priştine Siyasi Araştırmalar Enstitüsü (PIPS) İcra Direktörü
Dr. Liridon Lika – Belçika Liège Üniversitesi, Uluslararası İlişkiler Çalışmaları Merkezi, Siyaset Bilimi Bölümü öğretim görevlisi ve araştırmacı
Dr. Lulzim Peci – Kosova Politika Araştırma ve Geliştirme Enstitüsü (KIPRED) İcra Direktörü
Naim Rashiti – Balkan Politika Araştırma Grubu (BPRG) Direktörü
Dr. Nevenka Tromp – Amsterdam Üniversitesi Avrupa Çalışmaları öğretim görevlisi
Dr. Ramadan Ilazi – Kosova Güvenlik Çalışmaları Merkezi (QKSS) araştırma başkanı
Dr. Robert Muharremi – RIT Kosovo'da yardımcı doçent
Senad Sabovic – sivil toplum aktivisti
Shenoll Muharremi – sivil toplum aktivisti
Shpëtim Selmani – şair
Visar Ymeri – “Musine Kokalari” Sosyal Politika Enstitüsü İcra Direktörü