Kurti: Von der Leyen’den Kosova’nın Avrupa Kurumlarına Üyeliği İçin Destek İstedim

Kosova, UEFA Uluslar Ligi B3 Grubu'nda İsrail ile Debrecen'de oynadığı karşılaşmadan 0-0'lık beraberlikle ayrıldı. Kosova karşılaşmada daha etkili bir oyun sergilerken, özellikle ikinci yarıda gol için daha fazla fırsat yakaladı ancak aradığı golü bulamadı. İlk yarıda iki takım da tehlikeli pozisyonlar üretirken, Kosova adına en önemli fırsatlardan birinde Lumbardh Dellova'nın sert şutunu İsrail kalecisi Assaf Tzur kurtardı. İkinci yarıda Kosova baskısını artırdı. Muharrem Jashari uzaktan şutuyla kaleyi yoklarken, İsrail'in Dor Peretz ile geliştirdiği tehlikeli atakta Kosova kalecisi Amir Saipi önemli bir kurtarış yaptı. Kosova Teknik Direktörü Franco Foda, ikinci yarıda Dion Gallapeni, Veldin Hodza, Leon Avdullahu ve Milot Rashica'yı oyuna dahil etti. Rashica'nın 75. dakikada Valmir Matoshi'ye gönderdiği pasın ardından Matoshi'nin şutu direğin hemen yanından auta çıktı. Edon Zhegrova da kısa süre sonra oyuna girdi. Kosova son bölümde de gol aramayı sürdürdü ancak sonuç değişmedi ve mücadele 0-0 sona erdi. Bu sonuçla Kosova, B3 Grubu'nda 4 puana yükseldi. Güncel tabloda Avusturya 6 puanla lider durumda bulunurken, İrlanda 3 puanla üçüncü, İsrail ise 1 puanla dördüncü sırada yer alıyor.

Kosova Meclisi'ndeki Vetëvendosje (Kendin Yönet) grubunun başkanı Arbërie Nagavci, RTK Prime'a yaptığı açıklamada Cumhurbaşkanı'nın seçilmesinin “önceliklerin önceliği” olduğunu söyledi. Nagavci, Cumhurbaşkanı seçilmeden hiçbir konunun ilerletilemeyeceğini belirterek, buna UÇK'nın dört eski yöneticisi hakkında verilen mahkûmiyet kararına karşı yürütülecek devlet düzeyindeki diplomatik girişimlerin de dahil olduğunu ifade etti. Özel Mahkeme'ye ilişkin yasanın oylanması ve Cumhurbaşkanı seçim sürecinin boykot edilmesi gerektiği yönündeki açıklamalarla ilgili konuşan Nagavci, Meclis'teki tüm siyasi aktörlerin görevlerini yerine getirme sorumluluğu taşıdığını söyledi. Nagavci, Cumhurbaşkanı'nın seçilmesiyle yeni bir seçim sürecinin önlenebileceğini ve devlet bütçesinden tasarruf sağlanacağını belirterek, bunun aynı zamanda önemli konuların ele alınmasının önünü açacağını ifade etti. Nagavci, “Cumhurbaşkanı seçimine katılarak yalnızca yeni bir seçimi daha önlemek ve devlet bütçesinden tasarruf etmekle kalmayız; aynı zamanda, öncelikle bu adaletsiz karara karşı Temyiz Mahkemesi nezdinde yürütülecek süreç için devlet stratejisinin hazırlanması ve tüm kurumların buna katılımı, diplomasi ve son derece önemli projelerin sürdürülmesi gibi konuların ele alınmasına da hizmet ederiz.” dedi.

Kosova'daki Savaş Sırasında İşlenen Suçlar Enstitüsü (IKKL), Zagreb'de iki iş birliği anlaşmasına imza attı. Anlaşmalardan biri Hırvatistan Devlet Arşivleri, diğeri ise Hırvatistan Vatanseverlik Savaşı Anma ve Belgeleme Merkezi ile yapıldı. IKKL'ye göre anlaşmalar, Hırvatistan'da muhafaza edilen belgelere erişim, mesleki deneyim paylaşımı ve ortak araştırmalar açısından önem taşıyor. İş birliği uygulamaya da başladı. IKKL yetkilileri bu hafta Hırvatistan Devlet Arşivleri'nde mesleki eğitime katılıyor. Ziyaret kapsamında IKKL İcra Direktörü Atdhe Hetemi, enstitünün bugüne kadar yürüttüğü çalışmalar hakkında sunum yaptı ve Hırvat kurumlarının temsilcileriyle iş birliğinin bundan sonraki adımlarını görüştü. Bu iki anlaşmayla Hırvatistan, IKKL'nin devlet kurumlarıyla iş birliği yaptığı Arnavutluk, Karadağ, Kuzey Makedonya ve Bosna-Hersek'e katıldı. IKKL, Kosova savaşıyla ilgili belgelerin ülke içinde ve dışında çok sayıda arşivde bulunduğunu ve ilgili kurumlarla yürütülen iş birliklerinin enstitünün çalışmalarının önemli bir parçası olduğunu belirtti.

Kosova Başbakan Yardımcısı ve Dışişleri ve Diaspora Bakanı Glauk Konjufca, Flydubai'ye ait Tel Aviv'e gitmekte olan bir uçağın içerisinde meydana gelen saldırıyı kınadı. Konjufca yaptığı açıklamada saldırıyı “korkunç” olarak nitelendirirken, kaptan pilot, mürettebat ve yolcuların gösterdiği cesareti takdir etti. Konjufca, onların müdahalesinin daha büyük bir trajediyi önlediğini belirtti. Konjufca, X hesabından yaptığı paylaşımda, “Tel Aviv'e gitmekte olan Flydubai uçağında meydana gelen korkunç saldırıyı şiddetle kınıyorum. Kaptanın, mürettebatın ve yolcuların cesareti, yıkıcı bir trajediye dönüşebilecek olayın önüne geçti. Sivillere ve sivil havacılığa yönelik şiddet her zaman açık ve kesin biçimde kınanmalıdır.” ifadelerini kullandı.

Kosova Demokratik Partisi (PDK) Genel Başkan Yardımcısı Vlora Çitaku, bu akşam düzenlenen protestonun ardından açıklama yaptı. Çitaku, Kosova Hükümeti binasına Kosova Kurtuluş Ordusu’nun (UÇK) sembolünün yansıtılmasını da değerlendirdi. Çitaku, sosyal medya üzerinden yaptığı paylaşımda UÇK sembolünün hükümet binasında kullanılmasını olumlu karşıladığını belirtti. Ancak Çitaku, kendisine göre 16 gündür Kosova’daki meydanlarda vatandaşların ve diasporadaki Arnavutların “Benim adıma değil” sloganıyla protesto düzenlediğini ifade etti. Çitaku, Başbakan Albin Kurti’ye UÇK’nin korunmasına yönelik çağrısını somutlaştırması ve bu amaçla bir yasa tasarısını Meclis’e getirerek oylamaya sunması çağrısında bulundu. Çitaku, “UÇK’nin enstalasyonlara ve boş sözlere değil, devlet tarafından korunmasına ihtiyacı var;” ifadelerini kullandı. Çitaku paylaşımının sonunda Kurti’ye, “Eylem, Albin. Söz değil” mesajını yöneltti.

Kosova Polisi, bugün saat 16.00’da Priştine’deki “İskender Bey” Meydanı’nda düzenlenen protestoyla ilgili açıklama yaptı. Polis, daha önce duyurduğu güvenlik önlemleri kapsamında kamu düzeni ve güvenliğinin sağlanması ve protestonun güvenli şekilde gerçekleştirilmesi amacıyla gerekli tedbirlerin alındığını bildirdi. Polisin değerlendirmesine göre protesto, saat 17.50 civarında sakin ve herhangi bir olay yaşanmadan sona erdi. Kosova Polisi, açıklamasında organizatörlere ve protestoya katılan binlerce vatandaşa gösterdikleri “vatandaşlık bilinci, kültür ve barışçıl davranış” nedeniyle teşekkür etti. Polis ayrıca katılımcıların protesto sırasında polis memurlarının talimatlarına ve trafik kurallarına uymasını takdir etti. Açıklamada, “Barışçıl şekilde protesto edilmesi, sorumlu davranış sergilenmesi ve polis talimatlarına uyulması, barışçıl gösterinin sakin ve güvenli şekilde gerçekleşmesine katkıda bulundu” ifadelerine yer verildi.

Kosova Savunma Bakanı Ejup Maqedonci, bugün “Genişleme için Stratejik Diyalog” girişimi kapsamında bir grup Avrupalı diplomat ve uzmanı kabul etti. Maqedonci’nin açıklamasına göre görüşmede, Savunma Bakanlığı ve Kosova Güvenlik Gücü-KGG’deki gelişmeler, kapasite geliştirme süreci ile bölgedeki ve daha geniş çevredeki güvenlik durumu ele alındı. Maqedonci, katılımcılarla Kosova’nın hibrit tehditler ve güvenlik alanındaki zorluklara ilişkin değerlendirmelerini paylaştığını belirterek, uluslararası ortaklarla iş birliği içinde alınan önlemler hakkında bilgi verdi. Maqedonci ayrıca Kosova’nın sınırlarının ötesindeki angajmanına dikkat çekerek, Avrupa ve Orta Doğu’da barışın desteklenmesine yönelik uluslararası operasyonlara katılımını vurguladı. Maqedonci’ye göre Kosova, modern ve profesyonel bir güç oluşturmayı ve uluslararası güvenlik ile barışa aktif katkı sağlamayı hedefliyor.

Kosova Cumhurbaşkanı Vekili Albulena Haxhiu, siyasi partilere ülkeyi yeniden seçime götürmeye yönelik girişimlerden vazgeçmeleri çağrısında bulundu. Basın toplantısının ardından açıklamalarda bulunan Haxhiu, mevcut koşullarda siyasi partilerin cumhurbaşkanının seçilmesi konusunda görüşmelerini sürdürmesi gerektiğini söyledi. Haxhiu, “Tüm siyasi partilerin ülkeyi seçime götürme çabalarından vazgeçmesini diliyorum. Ne Kosova Cumhuriyeti vatandaşları ne de Kosova Cumhuriyeti için, özellikle 16-17 Eylül sonrasındaki mevcut koşullarda, ülkeyi seçime götürecek adımların atılması kimsenin aklından bile geçmemeli” ifadelerini kullandı. Haxhiu, siyasi partiler arasındaki görüşmelerin devam etmesi gerektiğini belirterek Meclis’in cumhurbaşkanlığı için bir isim üzerinde uzlaşmak üzere 6 Ekim’e kadar yalnızca birkaç gününün kaldığını söyledi. “Başbakan Kurti’nin bugün de belirttiği gibi görüşmelerin devam etmesini bekliyorum. Kosova Meclisi’nin önümüzdeki birkaç gün içinde, 6 Ekim’e kadar, cumhurbaşkanı için bir isim belirlemesi çok önemli. Artık bir isim var ancak bunun için Kosova Cumhuriyeti Meclisi’nde gerekli oyların alınması gerekiyor. Bu nedenle siyasi partilerin görüşmeleri sürdürmesini ve cumhurbaşkanını seçmesini bekliyorum” dedi.

Priştine Temel Mahkemesi’nde, casusluk ve şantajla suçlanan Fatmir Sheholli’nin yargılanmasına başlandı. Sheholli, duruşmada da kendisine yöneltilen suçlamaları kabul etmediğini söyledi. Davanın açılışında konuşan Özel Savcı Bekim Kodraliu, yargılama sırasında çok sayıda delilin mahkemeye sunulacağını ve bu delillerin bir bütün olarak ve birbirleriyle bağlantıları çerçevesinde değerlendirilmesi gerektiğini belirtti. Savcılığa göre deliller arasında iletişim kayıtları, görüşmeler, çeşitli materyaller, bunların yayımlanmasına ilişkin talimatlar ve savcılığın mağdur Arben Jetullahu’ya yönelik tehdit ve şantaj niteliğinde olduğunu değerlendirdiği başka eylemler bulunuyor. Kodraliu, Sheholli’nin Sırbistan’ın BIA istihbarat servisine yardım ettiğini ve bu servisin görevlisi Bojan Dimiç’in talimatları doğrultusunda hareket ederek çeşitli materyalleri ilettiğini öne sürdü. Savcı, Sheholli’nin BIA’dan aldığı bazı materyalleri gazeteci Milaim Zeka’ya teslim ettiğini ve bu materyallerin “Pa Rrotlla” adlı programda yayımlandığını söyledi. Kodraliu ayrıca Sheholli’nin BIA görevlisi Bojan Dimiç ile iletişiminde “turshi” (turşu), “kumbulla” (erik) ve başka kod ifadeler kullandığını belirterek bunların casusluk faaliyetleriyle bağlantılı yöntemlerin bir parçası olduğunu savundu. Savcılığa göre Sheholli’nin eylemleri, BIA’nın bir seçim sürecine müdahale etmesine ve etki göstermesine olanak sağlayarak ülkenin ve vatandaşların çıkarlarına zarar verdi. Kodraliu, delillerin incelenmesinin ardından Sheholli’nin suçlu bulunmasını ve yasaya uygun şekilde cezalandırılmasını talep etti. Sanığın avukatı Mentor Neziri ise savunmanın açılış beyanlarının arkasında olduğunu belirterek savcılığın bazı delilleri sunma biçimine itiraz etti. Mağdur: Sheholli beni tehdit ve şantajla para vermeye zorladı Duruşmada mağdur ve tanık sıfatıyla ifade veren Arben Jetullahu da Sheholli tarafından tehdit ve şantaja maruz kaldığını öne sürdü. Jetullahu, Sheholli’nin tutuklu bulunduğu dönemde, kendisinden maddi yardım sağlamaması halinde bazı videoları yayımlamakla tehdit ettiğini söyledi. Jetullahu’nun ifadesine göre başlangıçta 500 euro verdi. Daha sonra para talepleri devam etti ve kendisinden iki veya üç kez daha para istendi. Toplamda yaklaşık 200 bin euronun borç olarak verildiğini, ancak Sheholli’nin bu paranın hiçbirini geri ödemediğini iddia etti. İddianamede Millan Radojçiç ile görüşme kaydı da yer alıyor İddianameye göre Sheholli hakkındaki deliller arasında, Sırp terörist olarak nitelendirilen Millan Radojçiç ile yaptığı görüşmenin transkripti de bulunuyor. Söz konusu kayıtların, Sheholli’nin evinde gerçekleştirilen arama sırasında el konulan materyaller arasında yer aldığı belirtiliyor.

Perşembe günü Priştine’de, UÇK’nın eski yöneticilerini hapis cezasına çarptıran Lahey’deki Kosova Özel Daireleri’nin kararına karşı kitlesel bir protesto düzenlendi. Protestonun ardından Kosova Demokratik Partisi (PDK), hükümetten Özel Mahkeme’yi kuran yasanın değiştirilmesini talep etti. Protesto sonrasında Kosova Hükümeti binası, UÇK bayrağının renkleri ve sembolüyle aydınlatıldı. Cumhurbaşkanı vekili Albulena Haxhiu'nun siyasi danışmanı Berita Abazi, Kosova Hükümeti binasının bir fotografını yayınladı.