Sırbistan’ın Yeni Yönetimi Kosova’nın Bağımsızlığını Tanımalı

Başbakan Birinci Yardımcısı ve Dışişleri ve Diaspora Bakanı Glauk Konjufca, Mısır’ın Giza kentinde meydana gelen trajik tren kazasında hayatını kaybedenler için taziyelerini iletti. Konjufca, sosyal medya platformu X üzerinden yaptığı açıklamada, Mısır Dışişleri Bakanı Badr Abdelatty’ye ve Mısır halkına başsağlığı dileklerini iletti. Kazadan dolayı yakınlarını kaybeden ailelerin acısını paylaştığını belirten Konjufca, yaralılara da acil şifalar diledi. Konjufca mesajında, “Kosova halkı Mısır’ın yanındadır” ifadelerini kullandı.  Mısır'da tren kazası: En az yedi kişi öldü, yüzlerce yaralı var   Mısır'da iki yolcu treninin çarpışması sonucu en az yedi kişi hayatını kaybetti ve yüzden fazla kişi yaralandı. Yaralı sayısının 112 olduğu, olay yerine 70'ten fazla ambulans sevk edildiği ve yaralıların üç farklı hastaneye nakledildiği açıklandı. Kaza yapan trenlerden birinin Kahire'nin güneybatısındaki Feyyum'a giden Gize-Feyyum seferini yaptığı, diğerinin ise Kahire'den ülkenin güneyindeki Asvan'a seyrettiği kaydedildi. Ölenler arasında Feyyum'a giden trenin makinisti de bulunuyor. Görüntülerde, raydan çıkan bazı yolcu vagonlarının demiryolu hattı boyunca devrilmiş halde olduğu görülüyor. Mısır Cumhurbaşkanı Abdulfettah el-Sisi, yetkililere kazanın araştırılması talimatını verdiğini açıkladı. Kazaya neyin sebep olduğu, hayatını kaybeden diğer kişilerin kimlikleri henüz bilinmiyor.

Kosova Demokratik Türk Partisi (KDTP) Milletvekili Fatma Taçi, Kosova Türk toplumunun hukuk, eğitim ve kültür alanlarında önemli katkıları bulunan Bedrettin Koro ve Altay Suroy ile görüştü. Gerçekleştirilen görüşmede, Kosova Türk toplumunun geçmişten günümüze uzanan mücadelesi, Türkçe eğitimin mevcut durumu, kültürel ve toplumsal kazanımlar, kurumsal yapı ve geleceğe yönelik beklentiler ele alındı. Görüşmede, hukukçu, yazar ve aydın kimliğiyle Kosova’nın hukuki ve toplumsal gelişimine katkı sağlayan Altay Suroy ile Türkçe eğitim, kültür ve edebiyat alanındaki çalışmalarıyla tanınan Bedrettin Koro’nun deneyim ve değerlendirmeleri üzerinde duruldu. Milletvekili Taçi, Kosova Türk toplumunun bugün sahip olduğu hakların ve kurumsal kazanımların uzun yıllara dayanan mücadele, emek ve fedakârlıkların sonucu olduğunu belirterek, bu birikimin korunması ve gelecek nesillere aktarılmasının önemine dikkat çekti. Farklı kuşaklar arasında fikir alışverişinin güçlendirilmesi ve toplumun ortak meselelerinin istişare yoluyla ele alınmasının geleceğe yönelik çalışmalar açısından önemli olduğunu vurgulayan Taçi, görüşmede deneyimlerini ve değerlendirmelerini paylaşan Koro ve Suroy’a teşekkür etti.

Priştine Tarım ve Kırsal Kalkınma Müdürü Jeta Rafuna, başkentte yeni bir tarımsal yatırımın hayata geçirileceğini duyurdu. Rafuna, 2027 yılında modern bir sebze toplama merkezinin inşa edileceğini açıkladı. Rafuna, projenin hazırlıkları kapsamında Mamuşa Belediyesi'ni ziyaret ederek sebze toplama merkezlerinin işleyişini, ürünlerin depolanması ve işlenmesine yönelik kapasiteleri yerinde inceledi. Mamuşa Belediye Başkan Yardımcısı ve Tarım Müdürü Rujdi Mazrek'in ev sahipliğinde gerçekleştirilen ziyaretin ardından açıklama yapan Rafuna, şu ifadeleri kullandı: “Bugün, Mamuşa Belediye Başkan Yardımcısı ve Tarım Müdürü Rujdi Mazrek'in ev sahipliğinde Mamuşa'yı ziyaret ederek toplama merkezlerinin işleyişini, sebzelerin depolanması ve işlenmesine yönelik kapasiteleri yakından inceledik. Ayrıca bu sektördeki deneyimlerinden yararlandık. Bu ziyaret, 2027 yılında başkentte hayata geçirilecek projemizin hazırlanması açısından önemli bir adım oldu. Proje kapsamında modern altyapıya ve soğuk hava depolarına sahip bir sebze toplama merkezi inşa edilecek.” Söz konusu merkezin faaliyete geçmesiyle birlikte, yerli tarımsal üretimden elde edilen taze ürünlere erişimin kolaylaştırılması hedefleniyor.

Priştine Belediyesi Başkan Yardımcısı Besianë Musmurati, Alman Kalkınma Bankası KfW ile yürütülen atık yönetimi projesinin, Maliye Bakanı Hekuran Murati’nin kredi anlaşmasını imzalamaması nedeniyle ilerleyemediğini öne sürdü. Basın toplantısında projenin belgelerini ve sürecin kronolojisini paylaşan Musmurati, Priştine’de çöp toplama hizmetlerinin ciddi sorunlarla karşı karşıya olduğunu belirtti. Belediye bünyesindeki “Pastrimi” şirketinin kent temizliği için yalnızca 12 çalışır durumdaki çöp kamyonuna sahip olduğunu söyledi. Musmurati, hükümetin projeye ilişkin kararının bulunmasına ve Alman tarafının finansman desteğine rağmen kredi anlaşmasının hala imzalanmadığını belirterek Bakan Murati’ye anlaşmanın neden tamamlanmadığını sordu. Mayıs 2023’te başlayan ve aynı yılın ekim ayında ilk anlaşmaya varılan projenin ilk aşamasında şu finansman ve yatırımlar öngörülüyor: Almanya hükümetinden 4,1 milyon euro hibe. 38 yıl vadeli, 6 yıl anapara ödemesiz ve yüzde 0,75 faizli 20 milyon euro kredi. Yaklaşık 100 yeni çöp kamyonu için 10,3 milyon euro. Atıkların kaynağında ayrıştırılması amacıyla 10 bin konteyner için 5,1 milyon euro. Konteyner platformları için 1 milyon euro. Projenin ikinci aşamasında ise ilave kamyon ve konteyner alımları, kompost ve geri dönüşüm merkezlerinin kurulması için 50 milyon euro kredi öngörülüyor. Musmurati'nin aktardığına göre, Alman hükümeti projeyi Eylül 2024'te onayladı. Kosova hükümeti de 18 Aralık 2024'te kredi anlaşması girişimini prensipte kabul ederek Maliye Bakanlığı'nı gerekli işlemleri yürütmekle görevlendirdi. Ancak anlaşma 2026 yılında da imzalanmadı. Priştine Belediyesi, “Pastrimi” şirketi ve KfW, 15 Mayıs 2026'da Bakan Hekuran Murati’ye ortak bir yazı göndererek sürecin hızlandırılmasını talep etti. Musmurati, resmi olarak kayda alınan bu başvuruya yanıt verilmediğini söyledi. KfW heyetinin 25 Haziran 2026'da Bakan Murati ile görüştüğünü ve geçtiğimiz hafta da anlaşmanın henüz imzalanmadığını yeniden teyit ettiğini belirten Musmurati, gecikmenin siyasi bir engelleme olduğunu savundu. Priştine Belediye Başkan Yardımcısı, projenin KfW ve “Pastrimi” şirketi tarafından yürütüleceğini vurgulayarak Maliye Bakanı'ndan kamuoyuna açıklama yapmasını ve anlaşmayı imzalamasını istedi. Musmurati, anlaşmanın tamamlanmasıyla çöp kamyonları ve konteynerlerin satın alınması için gerekli süreçlerin başlatılabileceğini ifade etti.

Kültür ve Turizm Bakanı Saranda Bogujevci, Kosova’da inşa edilmesi planlanan Opera ve Bale Tiyatrosu’nun ana projesinin tamamlanma aşamasına geldiğini açıkladı. Proje ekibinin gerçekleştirdiği sunumun ardından açıklamalarda bulunan Bogujevci, çalışmaların belirlenen takvim doğrultusunda ilerlediğini bildirdi. Danimarkalı dünyaca ünlü mimarlık ofisi BIG tarafından, mimar Bjarke Ingels liderliğinde hazırlanan proje, sanatsal gösteri ve performanslara ev sahipliği yapacak dört ayrı salona sahip modern bir kültür kompleksinin inşasını öngörüyor. Komplekste ayrıca sanatçıların prova ve hazırlık çalışmalarını yürütebilecekleri alanların yanı sıra eğitim, konferans ve halka açık etkinlikler için özel bölümler de yer alacak. Bogujevci, uygulama projesinin tamamlanmasının ardından bakanlığın Opera ve Bale Tiyatrosu’nun inşası için ihale sürecini başlatacağını belirtti. Projenin hayata geçirilmesiyle Kosova’daki kültür kurumları ve sahne sanatçıları için modern altyapı ve çalışma koşullarının oluşturulması hedefleniyor.

Kosova Meclis Başkanı Albulena Haxhiu, salı günü Avrupa Birliği'nin Kosova'daki Hukukun Üstünlüğü Misyonu (EULEX) Başkanı Antero Lopes'i kabul etti. Kosova Meclisi tarafından yapılan açıklamaya göre görüşmede, hukukun üstünlüğü ve yargı reformları ele alındı. Ayrıca Meclisin, yasaların kabul edilmesi ve uygulanmalarının denetlenmesi yoluyla bu süreçte üstlendiği rol değerlendirildi. Görüşmede, EULEX'in hukukun üstünlüğünün geliştirilmesine yönelik çalışmalara destek kapsamında Kosova kurumlarını aktif şekilde izleme ve danışmanlık yapma konusundaki tecrübesi de gündeme geldi. Açıklamada, Meclis Başkanı Haxhiu'nun Lopes'e görevinde başarılar dilediği ve Kosova kurumlarına sağladığı sürekli destekten dolayı kendisine teşekkür ettiği belirtildi.  

Kosova Savunma Bakanı Ejup Maqedonci, 2027 yılı savunma bütçesinin 224 milyon 168 bin 705 euro olarak planlandığını açıkladı. Maqedonci, söz konusu bütçenin Savunma Bakanlığı ve Kosova Ordusu tarihindeki en yüksek bütçe olacağını belirtti. Facebook hesabından açıklama yapan Maqedonci, ayrılan bütçeyle Kosova Güvenlik Gücü-KGG’nin modernizasyonuna yönelik yatırımların sürdürüleceğini ifade etti. Bakan Maqedonci, yatırımların modern askeri teçhizat ve sistemlerin temini, operasyonel kapasitenin artırılması ve savunma altyapısının geliştirilmesi alanlarına yönlendirileceğini kaydetti. Maqedonci açıklamasında şu ifadelere yer verdi: “Bu bütçe aracılığıyla Kosova Güvenlik Gücü'nün modernizasyonuna, modern askeri teçhizat ve sistemlerin teminine, operasyonel kapasitenin artırılmasına ve savunma altyapısının geliştirilmesine yönelik yatırımlar devam edecek.”  

Yakova şehrinde meydana gelen silahlı olayda iki kişi yaralandı. Olayla ilgili bir şüpheli gözaltına alındı. Yakova Polisi Sözcüsü Vlera Krasniqi, yaptığı açıklamada, bugün saat 16.40 sıralarında Yakova Hastanesi Acil Servisi'nden iki kişinin ateşli silahla yaralandığı şüphesiyle tıbbi yardım aldığı yönünde ihbar aldıklarını bildirdi. İhbar üzerine ilgili polis ekiplerinin olay yerine sevk edildiğini belirten Krasniqi, olay yeri incelemesi sırasında üç adet boş kovan ile bir adet uzun namlulu otomatik silahın bulunarak el konulduğunu söyledi. Olayın şüphelisinin gözaltına alındığını kaydeden Krasniqi, soruşturmaya ilişkin polis işlemlerinin Kosova Devlet Savcılığı ile koordinasyon içerisinde sürdürüldüğünü ifade etti.  

Vetëvendosje Hareketi (LVV) Meclis Grup Başkanı Arbërie Nagavci, Cumhurbaşkanı tarafından yeniden değerlendirilmek üzere Meclis’e gönderilen Özel Mahkeme Yasası değişiklik tasarısı hakkında açıklamalarda bulundu. Özel bir TV programına konuşan Nagavci, hükümetin yasa tasarısıyla ilgili görüşünü sunarak resmi yükümlülüğünü yerine getirdiğini ve tasarının ilgili Meclis komisyonunda da ele alındığını söyledi. LVV’nin tasarıya yönelik çekincelerini daha önce açıkça dile getirdiğini belirten Nagavci, bunların Kosova’nın eski Cumhurbaşkanı Atifete Jahjaga döneminde üstlendiği uluslararası yükümlülükler ve o dönemde yapılan anayasa değişiklikleriyle bağlantılı olduğunu ifade etti. Nagavci, Vetëvendosje’nin Özel Mahkeme’nin kurulmasına başlangıçtan itibaren karşı çıktığını hatırlatarak, eski Kosova Kurtuluş Ordusu (UÇK) yöneticilerine yönelik yargılamaların ve savaş dönemine ilişkin sorumlulukların ele alınış biçimini yanlış bulduklarını söyledi. LVV’nin görüşüne göre Özel Mahkeme, çatışmanın ağırlıklı olarak yalnızca bir tarafını yargıladığı için tek taraflı bir yaklaşım sergiliyor. Nagavci, PDK tarafından sunulan yasa değişikliği girişimine ilişkin çekincelerinin de devam ettiğini belirterek, bir yasa tasarısının Kosova Anayasası’nı veya ülkenin daha önce üstlendiği uluslararası yükümlülükleri değiştiremeyeceğini vurguladı. PDK milletvekilleri ve yasa tasarısının girişimcileriyle hem resmî hem de gayriresmî görüşmeler gerçekleştirdiklerini belirten Nagavci, PDK’nin bu girişimle tam olarak neyi hedeflediğini ve önerilen değişikliklerin gerekçelerini hâlâ net biçimde anlayamadığını ifade etti.

Başbakan Yardımcısı ve Kosova Demokratik Türk Partisi (KDTP) Genel Başkanı Fikrim Damka, COP31 Liderler Zirvesi kapsamında Antalya’da düzenlenen “Balkan İklim Diyalogu: İklim Eylemi için Bölgesel İş Birliği” başlıklı panele konuşmacı olarak katıldı. AK Parti Çevre ve Şehircilik Politikaları Başkan Yardımcısı Yaşar Baş’ın moderatörlüğünde gerçekleştirilen panelde Damka’nın yanı sıra Kuzey Makedonya Milletvekili Salih Murat ve Batı Trakya Türk Azınlığı Danışma Meclisi Başkanı Mustafa Trampa da yer aldı. Panelde Balkanlar’da iklim değişikliğiyle mücadele ve bölgesel iş birliği konuları ele alındı. Konuşmasında iklim değişikliğinin enerji güvenliği, ekonomik kalkınma, halk sağlığı, tarım ve su kaynakları başta olmak üzere birçok alanı doğrudan etkilediğine dikkat çeken Damka, Batı Balkan ülkelerinin çevresel sorunlarla mücadelede ortak ve koordineli politikalar geliştirmesinin önemini vurguladı. Kosova’nın Avrupa Birliği’nin iklim ve çevre standartlarına uyum süreci, temiz enerjiye geçiş hedefleri ve sürdürülebilir kalkınma politikaları hakkında da değerlendirmelerde bulunan Damka, iklim politikalarının toplumsal adalet ve kapsayıcılık ilkeleri doğrultusunda yürütülmesi gerektiğini belirtti. Damka, iklim değişikliğiyle mücadele sürecinde hiçbir topluluğun geride bırakılmamasının önemine işaret etti.