Kurti: Fransa ile İmzalanan Beş Anlaşma İkili Ortaklığı Güçlendiriyor

Görevdeki Ekonomi Bakanı Artane Rizvanolli, bugün Fransa Cumhuriyeti'nin Avrupa İşlerinden Sorumlu Bakanı Benjamin Haddad'ın Kosova'ya gerçekleştirdiği resmî ziyaret kapsamında düzenlenen, Kosova'nın kalkınma öncelikleri ve Fransa ile ekonomik iş birliği konulu yuvarlak masa toplantısına başkanlık etti. Başbakanlık Ofisi'nin açıklamasına göre toplantıya, görevdeki Spor Bakan Yardımcısı Daulina Osmani, Kosova kurumlarının temsilcileri, Fransız Kalkınma Ajansı (AFD), France Sport Expertise Group ve Fransız şirketlerinin temsilcileri katıldı. Toplantı, Kosova ile Fransa arasında beş yeni iş birliği belgesinin imzalanmasının ardından gerçekleştirildi. Bunlar arasında suçluların iadesi, ceza davalarında karşılıklı adli yardımlaşma ve 2030 Priştine Akdeniz Oyunları hazırlıkları kapsamında altyapı yatırımlarını finanse etmek amacıyla AFD ile yapılan kredi anlaşması yer aldı. Ayrıca, Fransa–Kosova Akdeniz Oyunları Komitesi'nin kurulmasına ilişkin Niyet Beyanı ile Kosova'da Fransızca öğretiminin genişletilmesine yönelik İdari Anlaşma da imzalandı. Rizvanolli, Kosova'nın ekonomik ve kalkınma önceliklerini tanıtarak, özellikle enerji dönüşümü, yeni güneş ve rüzgâr enerjisi kapasitesinin geliştirilmesi, enerji şebekesinin modernizasyonu ve dijitalleştirilmesi ile yeni merkezi ısıtma sistemlerinin kurulmasına odaklandı. Ayrıca bilgi ve iletişim teknolojileri (BİT), üretim, ticaret ve altyapı sektörlerinde yatırımların ve iş birliğinin artırılması için önemli fırsatlar bulunduğunu vurgulayarak, Fransız şirketlerini Kosova'da hayata geçirilecek gelecekteki yatırım projelerine ve süreçlerine katılmaya davet etti. Rizvanolli, "Fransa, en önemli Avrupalı ortaklarımızdan biridir. Güçlü siyasi ilişkilerimizin, daha derin ekonomik iş birliği, yeni yatırımlar ve vatandaşlarımız ile ekonomilerimizin yararına somut projelerle tamamlanması için önemli bir potansiyel bulunmaktadır." dedi. Bakan Benjamin Haddad ise görüşmeleri verimli ve faydalı olarak değerlendirdi ve bunun iki ülke arasında daha kapsamlı ve daha iddialı bir iş birliğinin başlangıcını temsil ettiğini belirtti. Haddad, "Bu, çok daha büyük ve çok daha iddialı bir sürecin başlangıcıdır. Akdeniz Oyunları, iş birliğimizi teşvik etmek ve derinleştirmek için çok önemli bir fırsat sunmaktadır." ifadelerini kullandı. Toplantıda ayrıca, Fransız Kalkınma Ajansı'nın (AFD) enerji, altyapı ve spor projelerine sağladığı destek ile Fransız uzmanlığının 2030 Priştine Akdeniz Oyunları'nın hazırlık ve organizasyonuna sağlayacağı katkılar da ele alındı. Açıklamada, "Her iki taraf da iş birliğini daha da derinleştirme ve belirlenen öncelikleri somut projelere dönüştürmek için birlikte çalışma konusunda kararlılıklarını dile getirdi. Kosova ve Fransa, yatırımları teşvik etmek, sürdürülebilir kalkınmayı desteklemek ve yeni ekonomik fırsatlar yaratmak amacıyla kurumlar arası diyalogu ve özel sektörle iş birliğini sürdürmeye devam edecektir." denildi.            

Dışişleri ve Diaspora Bakanı Glauk Konjufca, Başbakan Vekili Albin Kurti'nin Kosova Demokratik Birliği (LDK) Başkanı Lumir Abdixhiku ve eski Cumhurbaşkanı Vjosa Osmani ile gerçekleştirdiği son görüşmelerin önceki temaslardan farklı bir nitelik taşıdığını belirterek, siyasi krize kısa süre içinde çözüm bulunabileceği konusunda iyimser olduklarını söyledi. Fransa’nın Avrupa Bakanı Benjamin Haddad ile yaptığı görüşmenin ardından basına konuşurken Konjufca, Kurti'nin tüm muhalefet partilerine diyalog çağrısı yaptığını ve bu kez partilerin önceki dönemlere kıyasla daha hızlı yanıt verdiğini ifade etti. Konjufca, "Başbakan Kurti, PDK, LDK ve AAK dahil olmak üzere o dönemde muhalefette bulunan tüm partilere mektup gönderdi. Bu kez daha farklı bir ilgi ve yaklaşım gördük. Partilerin yeniden seçime gitmeme yönündeki iradesi önceki dönemlere göre daha samimi görünüyor." dedi. Bu çerçevede PDK ve LDK ile görüşmeler gerçekleştirildiğini açıklayan Konjufca, AAK'nın ise kendi gerekçelerini sunarak daveti kabul etmediğini ifade etti. PDK'nın önceki tutumunu değiştirmediğini anlatan Konjufca, LDK'nın ise mevcut siyasi çıkmazın aşılması konusunda daha yapıcı bir yaklaşım sergilediğini öne sürdü. "PDK önceki tavrını korudu. Buna karşılık LDK'da bu kez Kosova'nın içinde bulunduğu siyasi tıkanıklığı aşma konusunda daha güçlü bir irade ve iş birliğine daha yüksek bir hazırlık gördük." diyen Konjufca, siyasi irade arttıkça uzlaşma seçeneklerinin de çoğalacağını vurguladı. Aralık ayındaki seçimlerin ardından ülkede tam anlamıyla bir siyasi tıkanıklık yaşandığını savunan Konjufca, muhalefetin hedefinin ülkeyi yeniden seçime götürmek olduğunu öne sürdü. Baibakan Yardımcısı, "Muhalefet partileri başka bir seçenek görmüyordu. Yapay yöntemlerle Vetëvendosje için farklı bir seçim sonucu üretilebileceğini düşündüler ancak ortaya çıkan değişim oldukça sınırlı kaldı." ifadelerini kullandı. Konjufca, bundan sonraki sürecin LDK içindeki gelişmelere bağlı olduğunu belirterek, partinin kendi iç kararlarını alma konusunda tam bağımsızlığa sahip olduğunu ve bu sürece müdahil olmayacaklarını söyledi. Kurti ile Abdixhiku'nun Vjosa Osmani'nin konutunda gerçekleştirdiği son görüşmeye de değinen Konjufca, "Bu kez öncekilerden farklı bir tartışma ortamı oluştu. Bu da bize yakın zamanda bir çözüm bulunabileceğine dair daha fazla umut verdi." değerlendirmesinde bulundu.  

Başbakan Yardımcısı Glauk Konjufca, Albulena Haxhiu'nun yeniden Meclis Başkanlığı için aday gösterilmesinin beklendiğini açıkladı. Konjufca, konunun henüz Vetëvendosje Hareketi'nin resmi organlarında görüşülmediğini belirtirken, partinin bir sonraki Başkanlık Divanı toplantısında nihai kararın verileceğini söyledi. Basın mensuplarına açıklamalarda bulunan Konjufca, "Bence Meclis Başkanlığı için kararımızı zaten verdik. Bu isim Sayın Albulena Haxhiu'dur. Büyük ihtimalle yine aynı isim aday gösterilecektir." ifadelerini kullandı. Konjufca'nın açıklaması, Kosova'da yeni yasama döneminde Meclis Başkanlığı seçimine ilişkin siyasi sürecin yeniden gündeme geldiği bir dönemde yapıldı.  

Cumhurbaşkanı Vekili Albulena Haxhiu, ABD'de faaliyet gösteren "Albanians for America" kuruluşunun temsilcileri Gino Mulliqi ve Gëzim Rushiti'yi bugün kabul etti. Cumhurbaşkanlığından yapılan açıklamaya göre görüşmede, Kosova ile Amerika Birleşik Devletleri arasındaki ilişkiler ile Arnavut-Amerikan toplumunun bu ilişkilerin güçlendirilmesine sağladığı katkılar ele alındı. Haxhiu, Kosova ile ABD arasındaki ilişkiler tarihinin, Arnavut diasporasının rolü olmadan yazılamayacağını vurguladı. Haxhiu'ya göre, Arnavut-Amerikan toplumu onlarca yıldır Kosova meselesini ABD Kongresi'nin, Amerikan yönetiminin ve kamuoyunun gündeminde tutarak, parti ayrımı gözetmeksizin Kosova'ya yönelik geniş çaplı destek oluşturulmasına önemli katkı sağladı. Görüşmede ayrıca, Kosova ile ABD arasındaki stratejik ortaklığın daha da güçlendirilmesinde diaspora kuruluşlarının oynadığı rolün önemine dikkat çekildi.  

Kosova Polisi, ülkede meydana gelen çeşitli olaylar ve tespit edilen suçlarla ilgili 24 saatlik faaliyet raporunu yayımladı. Resmi verilere göre, son 24 saat içinde farklı suçlara karıştığından şüphelenilen 24 kişi gözaltına alındı. Ayrıca yetkili makamların kararları doğrultusunda, soruşturma süreçlerinin devamı kapsamında 15 tutuklu gözaltı sürecine gönderildi. Kosova Polisi, olayların aydınlatılması, kamu düzeni ve güvenliğinin sağlanması amacıyla operasyonel ve soruşturma faaliyetlerini sürdürdüğünü bildirdi.

Kosova Dışişleri Bakan Vekili Glauk Konjufca, Lahey ÖzelMahkemesi’nde eski Kosova Kurtuluş Ordusu (UÇK) yöneticileri hakkında devam eden yargı süreciyle ilgili açıklamalarda bulundu. Davada nihai kararın Eylül ayında açıklanması beklenirken Konjufca, mahkemenin kararının siyasi değerlendirmelere değil, yalnızca adalete dayanması gerektiğini söyledi. Konjufca, UÇK savaşının haklı bir mücadele olduğunu savunarak, bu mücadeleyi suç örgütü veya suç niteliğinde bir savaş olarak değerlendirecek herhangi bir kararın Kosova vatandaşları arasında büyük tepki ve memnuniyetsizlik oluşturacağını ifade etti. Konjufca açıklamasında şu ifadeleri kullandı: "Lahey Mahkemesi'ne çağrım, siyasi bir karar değil, adalete dayalı bir karar vermesidir. Eğer adalet temelinde karar verilirse, hepimiz adaletin ne olduğunu biliyoruz. Hepimiz UÇK savaşının haklı bir savaş olduğuna tanığız." Konjufca, suç niteliğindeki bir savaşın uluslararası toplum tarafından desteklenemeyeceğini belirterek, ABD, Birleşik Krallık, Almanya ve Fransa gibi ülkelerin yanı sıra NATO yetkililerinin de Kosova'daki savaşa ilişkin tutumlarına dikkat çekti. UÇK'nın faaliyetlerinin dönemin Sırp lideri Slobodan Milošević yönetimindeki politikaların yol açtığı insan hakları ihlallerinin ve baskıların sona ermesine katkı sağladığını savunan Konjufca, Lahey'deki sanıkların da bu amaca hizmet ettiklerini öne sürdü. Konjufca, "Eğer adalet temelinde bir karar verilirse bunu kabul ederiz. Ancak siyasi bir karar alınırsa, halk olarak buna karşı büyük bir tepki göstereceğimiz açıktır." dedi.

Kosova Gümrüğü, Vërmica Sınır Kapısı'nda yaklaşık 15 bin euro değerinde beyan edilmemiş ticari mal tespit edildiğini açıkladı. Gümrük yetkililerinin risk analizi ve standart kontrol prosedürleri kapsamında gerçekleştirdiği fiziki aramada, bir Volkswagen marka araç içerisinde ticari nitelikte ürünlerle dolu birkaç çuval bulundu. Kosova Gümrüğü açıklamasında, "Risk analizine ve standart kontrol prosedürlerine dayanılarak aracın fiziki kontrolü gerçekleştirildi. Kontrol sırasında, Kosova Gümrüğü'ne beyan edilmemiş ticari nitelikte mallarla dolu birkaç çuval tespit edildi. Ele geçirilen malların yaklaşık değerinin 15 bin euro olduğu tahmin edilmektedir." ifadelerine yer verdi. Gümrük memurunun yaptığı görüşmede araç sürücüsüne, beyan edilmesi gereken herhangi bir mal veya para taşıyıp taşımadığı soruldu. Sürücü ise beyan edecek herhangi bir şeyi olmadığını söyledi.

Kosova Başbakan Yardımcısı ve Adalet Bakan Vekili Donika Gërvalla-Schwarz, Fransa ile adalet alanında imzalanan iki yeni uluslararası anlaşmanın kurumlar arası iş birliği için daha etkin mekanizmalar oluşturacağını söyledi. Gërvalla, sosyal medya hesabından yaptığı açıklamada, bugün Fransa ile Cezai Konularda Karşılıklı Adli Yardımlaşma Anlaşması ve Suçluların İadesi Anlaşması olmak üzere iki önemli anlaşmaya imza atıldığını belirtti. Bu anlaşmaların Kosova ve Fransa kurumları arasındaki iş birliğini güçlendireceğini ifade eden Gërvalla, özellikle organize suç, yolsuzluk ve sınır aşan suçlarla mücadelede yeni imkânlar sağlayacağını vurguladı. Gërvalla açıklamasında, anlaşmaların adli iş birliği, delil ve bilgi paylaşımı, ayrıca adalet tarafından aranan kişilerin takibi ve iadesi konusunda daha etkili mekanizmalar oluşturacağını belirtti. Bu anlaşmaların hukuk sistemi ve vatandaşlar için olumlu bir gelişme, suç örgütleri için ise kötü bir haber olduğunu söyleyen Gërvalla, şu ifadeleri kullandı: "Bu anlaşmalar, Kosova ve Fransa kurumlarının organize suç, yolsuzluk ve diğer sınır aşan suç türleriyle mücadele kapasitesini önemli ölçüde güçlendirecek. Böylece hiç kimse devlet sınırlarının ötesinde adaletten kaçacak bir sığınak bulamayacak." Gërvalla, Nisan ayında Belçika ile imzalanan anlaşmanın ardından Kosova'nın Fransa ile de adalet alanındaki uluslararası iş birliği ağını genişlettiğini belirtti.

Kosova Dışişleri ve Diaspora Bakanı Glauk Konjufca, cumhurbaşkanı seçimi süreciyle ilgili açıklamalarda bulunarak bu makam için özel bir hedefi olmadığını ve siyasi partilerin uzlaşmaya varmasının önemli olduğunu söyledi. Konjufca, Kosova Demokratik Partisi'nin (PDK) tutumunu değiştirmediğini ve cumhurbaşkanının PDK'den olması gerektiği görüşünü koruduğunu belirtti. Konjufca, Kosova Demokratik Birliği'nin (LDK) ise son dönemde daha iş birlikçi bir yaklaşım sergilediğini ifade etti. Kosova'nın Geleceği İçin İttifak'ın (AAK) tutumunu da olumlu değerlendiren Konjufca, seçimlerden kaçınmaya yönelik her türlü çabanın takdir edilmesi gerektiğini söyledi. Konjufca açıklamasında şunları kaydetti: "Özel bir hedefim yok. Bu süreç, bireysel hedeflerimize öncelik verilerek çözülemez. Bu süreç ancak siyasi partilerin bir araya gelerek ülkenin neye ihtiyaç duyduğunu belirlemesiyle çözülebilir."

Kosova'nın Sırbistan ile yürütülen diyalog sürecindeki başmüzakerecisi Agron Bajrami, Sırbistan Cumhurbaşkanı Aleksandar Vuçić'in Kosova'yı kastederek Sırp askerlerine "Sırbistan'ın kutsal topraklarını korumaya hazır olmaları" yönündeki açıklamasına tepki gösterdi. Aynı zamanda Kosova'nın Belçika Büyükelçisi olan Bajrami, sosyal medya platformu X üzerinden yaptığı paylaşımda, Belgrad yönetiminin gerçekleri inkâr etmeye, çarpıtmaya ve 1990'lı yılların söylemlerini yeniden gündeme getirmeye devam ettiğini öne sürdü. Bajrami paylaşımında, "Taraflardan biri hâlâ diğerinin topraklarını hedef aldığı ve etnik temizliğin tekrarlanmasını hayal ettiği sürece güvenilir bir diyalog mümkün değildir." ifadelerini kullandı. Bajrami ayrıca, "Kosova kendi varlığını müzakere etmez." değerlendirmesinde bulundu.