Kosova Meclisi'nin Oluşum Oturumu 9 Eylül'de Yapılacak

Sırp lider Slobodan Miloşeviç rejimine karşı mücadele eden ve Sırbistan tarafından planlanan başka katliamların önüne geçen eski UÇK yöneticileri hakkında Lahey’de verilecek karar bekleniyor. Priştine, Kosova Özel Mahkemesi’nin 16 Eylül’de Hashim Thaçi, Kadri Veseli, Jakup Krasniqi ve Rexhep Selimi hakkında açıklayacağı karar öncesinde son günlere giriyor. Başkentte karar günü için hazırlıklar şimdiden başlarken, meydan ve kamuya açık alanlara UÇK bayrakları ile sembolleri yerleştirildi. Priştine Belediyesi, duruşmanın açık havada, “İskender Bey” Meydanı’nda kurulacak dev ekrandan canlı olarak takip edilebilmesi için hazırlık yapıyor. Priştine, 16 Eylül öncesinde farklı bir görünüme bürünmüş durumda. Başkentin çeşitli noktalarına UÇK bayrakları ve sembolleri asılırken, kent merkezinde UÇK’nın dört eski yöneticisi hakkında kararın açıklanacağı gün düzenlenmesi planlanan etkinlikler için hazırlıklar sürüyor. Kararın açıklanacağı ana artık geri sayım yapılırken, Priştine’den Lahey’deki duruşma salonuna kadar gözler 16 Eylül’de açıklanacak karara çevrilmiş durumda. Hashim Thaçi, Kadri Veseli, Jakup Krasniqi ve Rexhep Selimi hakkında verilecek karar beklenirken, Priştine’de dört eski UÇK yöneticisinin olası dönüşü için de hazırlıklar başladı. Priştine Belediyesi, kararın açıklanacağı duruşmanın vatandaşlar tarafından açık havada takip edilebilmesi amacıyla “İskender Bey” Meydanı’na büyük bir ekran kurulacağını duyurdu. Priştine Belediye Başkan Yardımcısı Besiana Musmurati, hazırlıklara ilişkin yaptığı açıklamada, “Çok büyük bir ekran kurarak bunu organize edeceğiz. Tüm vatandaşları davet edeceğiz; savaştan çıkan örgütlerle birlikte duruşmayı hep beraber izleyeceğiz. 16 Eylül’deki kararın ardından birlikte kutlama yapmayı umuyoruz” dedi. Öte yandan, UÇK Savaş Gazileri Örgütü de eski silah arkadaşları hakkında verilecek kararı endişeyle bekliyor. Örgüt yetkilileri, kararın siyasi etkilerden uzak, yalnızca delil ve gerçeklere dayanılarak verilmesini beklediklerini ifade etti.

Kosova Demokratik Birliği (LDK) Milletvekili Armend Zemaj, siyasi karar alma süreçlerinde ülkenin kurumsal ve tarihsel geçmişinin önemine dikkat çekti. Zemaj, temel ilkelerden birinin, sahip olduğu siyasi güç ne olursa olsun herhangi bir kişiyle anlaşma veya belge imzalanmasına izin verilmemesi gerektiğini savundu. Zemaj, “Burada vurgulanması gereken unsurlardan biri, hem bizim hem de bireylerin kurumsal ve tarihsel geçmişidir. Benim için bunun temelinde, kim olursa olsun, hatta siyasi gücüne bakılmaksızın Albin Kurti'ye karşı dahi herhangi bir anlaşmanın imzalanmasına izin vermemek yatıyor” dedi. Zemaj'ın açıklamaları, son dönemdeki siyasi gelişmeler ve LDK içinde geçici başbakan Albin Kurti'ye yönelik tutum konusunda yaşanan tartışmalar kapsamında geldi.

Prizren’de bir iş yeri, dün sabah saatlerinde çıkan yangında hasar gördü. Kosova Polisi tarafından yapılan açıklamaya göre, olay 4 Eylül 2026 sabahı saat 08.00 sıralarında Tahir Sinani Caddesi’nde meydana geldi. İhbar üzerine olay yerine sevk edilen itfaiye ekipleri yangını kontrol altına alarak söndürdü. Olayla ilgili olarak reşit olmayan bir erkek şüphelinin ifadesine başvuruldu. Polisin 24 saatlik raporunda, Kosova vatandaşı olan şüphelinin savcının kararı doğrultusunda serbest bırakıldığı ve soruşturmanın olağan prosedür kapsamında sürdürüldüğü belirtildi.

Kosova Demokratik Birliği (LDK) Genel Başkan Yardımcısı Lutfi Haziri, partisinden 6 milletvekilinin daha, LDK Genel Başkanı Lumir Abdixhiku ile Başbakan Albin Kurti arasında cumhurbaşkanı için uzlaşı adayı konusunda varılan anlaşmaya ilişkin ciddi tereddütleri bulunduğunu söyledi. Haziri, özel bir TV’ye verdiği röportajda, Abdixhiku'nun Bekim Sejdiu'nun LDK milletvekillerinin tamamının desteğini almadığını bildiğini de açıkladı. LDK'nin herhangi bir isimden daha önemli olduğunu vurgulayan Haziri, parti içindeki görüş ayrılıklarına dikkat çekti. “Benim için LDK, herhangi bir isimden daha önemli. Neden LDK'yi tek bir isim uğruna feda edelim? Neden bir isim 10 kişiden daha değerli olsun? Burada sadece 6 kişi yok; ciddi tereddütleri olan 6 milletvekili daha var. Böylece sayı 12'ye çıkıyor” dedi. Haziri, LDK'ye bağlılığını vurgulayarak sözlerini şöyle sürdürdü: “Ben LDK'nin yanındayım. Benim için her isim daha değerli. Benim için Kujtim Shala daha değerli; onun dışında tartışacağım başka bir isim yok.”

Görevdeki Çevre Bakanı Fitore Pacolli, altı taş ocağının, faaliyetlerin durdurulmasına yönelik kararlara rağmen yasa dışı şekilde çalışmaya devam ettiğini açıkladı. Pacolli, söz konusu işletmelerin tamamının yasa kapsamında cezalandırıldığını belirtti. Pacolli, ülke genelindeki taş ocaklarının faaliyetlerinin drone ve dijital cihazlar aracılığıyla sürekli olarak takip edildiğini ifade etti. Pacolli, “Havadan yapılan izlemenin yanı sıra çevre müfettişliği, faaliyetlerin durdurulmasına ilişkin kararlara uyulup uyulmadığını kontrol etmek amacıyla her gün sahada denetim gerçekleştiriyor” ifadelerini kullandı. Sadece son birkaç gün içerisinde altı taş ocağının, faaliyetlerin durdurulmasına yönelik kararlara rağmen yasa dışı şekilde çalıştığının tespit edildiğini belirten Pacolli, işletmelerin tamamına yasal işlem uygulandığını söyledi. Pacolli, “Tümü yasalar doğrultusunda cezalandırıldı ve faaliyet gösterdikleri alanlara çalışmaların durdurulduğunu belirten resmi işaretler yerleştirildi” dedi. Pacolli, arazi, su kaynakları ve Kosova’nın doğal güzelliklerinin korunması amacıyla saha denetimlerinin sürdüğünü kaydetti.

Görevini vekâleten sürdüren Sanayi, Girişimcilik ve Ticaret Bakanı Mimoza Kusari-Lila, mevcut siyasi tablonun devam etmesi halinde Kosova’nın yıl sonunda yeniden erken seçime gitmesinin muhtemel olduğunu söyledi. Kusari-Lila, cumhurbaşkanının seçilememesi durumunda ülkenin yeniden sandık başına gideceğini belirtti. Kusari-Lila, yaptığı açıklamada son dönemdeki seçim takvimine de değinerek, Kosova’nın geçen yıl Şubat ve Aralık aylarında, bu yıl ise Haziran ayında seçime gittiğini hatırlattı. Kusari-Lila, “Geçen yıldan bu yana kaç kez seçime gittik? Geçen yıl Şubatta, aralAkta; bu yıl Haziranda seçime gittik. Büyük ihtimalle yeniden sonbahara, sonbaharın sonlarına veya kış aylarına doğru seçime gideceğiz. Evet, cumhurbaşkanını seçmeyi başaramazsak yeniden seçime gidecekmişiz gibi görünüyor” ifadelerini kullandı.

Kosova Hidrometeoroloji Enstitüsü (IHMK), hafta sonu ülke genelinde havanın çoğunlukla güneşli, yer yer ise parçalı bulutlu olacağını bildirdi. Bulutluluğun özellikle dağlık bölgelerde daha belirgin olması beklenirken, yağış öngörülmüyor. Bugün hava sıcaklıklarının en düşük 9 ila 12, en yüksek ise 29 ila 34 derece arasında seyretmesi bekleniyor. Rüzgârın farklı yönlerden hafif esmesi ve hızının saniyede 1 ila 4 metre arasında olması tahmin ediliyor. Tarım açısından hava koşullarının özellikle ürünlerin hasadı ve olgunlaşması için elverişli olması bekleniyor. Ancak yağışların olmaması ve gündüz sıcaklıklarının yüksek seyretmesi nedeniyle, gelişim dönemini sürdüren ürünlerde sulama ihtiyacının artabileceği uyarısında bulunuldu. IHMK ayrıca ultraviyole (UV) endeksinin orta ile yüksek seviyede, 5 ila 6 değerleri arasında olacağını bildirdi. Özellikle öğle saatlerinde güneş ışınlarına uzun süre doğrudan maruz kalınmaması konusunda vatandaşlara uyarıda bulunuldu.

Kosova’daki muhalefet partileri PDK ve AAK, Meclis’in anayasal süresi içinde oluşturulamaması nedeniyle Kosova Anayasa Mahkemesi’ne başvurma seçeneğini değerlendiriyor. PDK Milletvekili Blerta Deliu-Kodra, Meclis’in seçim sonuçlarının onaylanmasından itibaren 30 gün içinde oluşturulmasını öngören Anayasa Mahkemesi kararına uyulmadığını belirterek, atılacak adımları değerlendirdiklerini söyledi. AAK milletvekilleri de Anayasa Mahkemesi’ne başvuru ihtimalini dışlamadı. Önceki Anayasa Mahkemesi kararına göre Meclis’in en geç 7 Ağustos’ta oluşturulması gerekiyordu. Ancak seçimlerin birinci partisi Vetëvendosje, 30 günlük sürenin oluşum oturumun başladığı 6 Ağustos’tan itibaren hesaplanması gerektiğini savunuyor. Meclis oturumunun devamı ise 9 Eylül tarihine çağrıldı. Hukuk uzmanları, oluşan belirsizliklerin giderilmesi ve Meclis’in yanı sıra hükümet ile cumhurbaşkanı seçimlerinin anayasal zemininin netleştirilmesi için Anayasa Mahkemesi’nin yeniden devreye girebileceğini belirtiyor. Uzmanlara göre cumhurbaşkanı seçilememesi halinde Meclis’in feshedilmesi ve ülkenin 45 gün içinde erken seçime gitmesi gerekiyor. Bu durum, Kosova’da yeni bir anayasal ve siyasi belirsizlik yaratabilir.

Kosova Akaryakıtçılar Derneği, Sanayi, Girişimcilik ve Ticaret Bakanlığı’nın (MINT) akaryakıt ürünlerinin satış fiyatlarının belirlenmesine ilişkin kararını iptal ederek serbest piyasa uygulamasına dönülmesi yönündeki kararını memnuniyetle karşıladı. Dernek tarafından yapılan açıklamada, Kosova akaryakıt piyasasında çok sayıda işletmeci ve farklı fiyat seçeneklerinin bulunduğu belirtildi. Serbest rekabetin tüketicilere kendileri için en uygun teklifi seçme imkânı sağladığı, işletmecileri ise daha rekabetçi fiyatlar sunmaya, güvenli tedarik sağlamaya ve hizmet kalitesini artırmaya teşvik ettiği ifade edildi. Açıklamada, uluslararası piyasalarda akaryakıt fiyatlarının halen yüksek seviyelerde seyrettiği ve sürekli dalgalanmalar yaşandığı vurgulandı. Tamamen ithalata bağımlı olan Kosova’nın bu gelişmelerden doğrudan etkilendiği belirtilirken, nakliye, tedarik ve döviz kuru maliyetlerinin de fiyatlar üzerinde etkili olduğu kaydedildi. Dernek, üyelerinin piyasayı günlük olarak takip ettiğini ve tedarik ile maliyetleri optimize etmek amacıyla gerekli önlemleri aldığını belirterek, bunun tüketiciler üzerindeki fiyat baskısını mümkün olduğunca sınırlamayı amaçladığını bildirdi. Sanayi, Girişimcilik ve Ticaret Bakanlığı, Kosova’daki akaryakıt ürünleri için azami fiyat belirleme uygulamasını sona erdirdi. Böylece akaryakıt satış noktalarında piyasa koşullarına göre fiyatlandırmaya yeniden geçilmesinin önü açıldı. Karar, Orta Doğu’daki savaşın ardından uygulamaya konulan ve uzun süre devam eden fiyat düzenlemesinin sonlandırılması anlamına geliyor. Bakanlık, bu süreçte ülkedeki akaryakıt ürünleri için azami satış fiyatları belirliyordu. Sanayi, Girişimcilik ve Ticaret Bakan Vekili Mimoza Kusari-Lila yaptığı açıklamada, yasal düzenlemelerin azami fiyatın en fazla 90 günlük bir dönem için belirlenmesine izin verdiğini söyledi. Kusari-Lila, buna karşın bakanlığın söz konusu uygulamayı 150 güne kadar uzattığını ifade etti.

Kosova Özel Savcılığı, 1998 yılında Prekaz’ın Jasharaj Mahallesi’nde gerçekleşen saldırılarla ilgili 35 kişi hakkında gıyabi iddianame hazırlayarak Priştine Temel Mahkemesi’ne sundu. Özel Savcılık Başsavcısı Blerim Isufaj, iddianamenin yıllar süren kapsamlı bir soruşturmanın ardından hazırlandığını ve Prekaz’daki sivil katliamıyla ilgili ilk iddianame olduğunu açıkladı. Savcı Valdet Gashi ise soruşturma kapsamında, saldırıya katılan Sırp güvenlik birimlerinin ve bu birimlerde üst düzey komuta görevinde bulunan 35 kişinin tespit edildiğini belirtti. Gashi’ye göre saldırılarda 26 sivil öldürüldü. Ölenler arasında çocuklar, kadınlar ve yaşlılar da bulunuyordu. Ayrıca bazı mahalle sakinlerinin evlerinden rehin alınarak kötü muameleye maruz bırakıldığı belirtildi. Savcılık, saldırıya Sırbistan’ın kamu güvenliği, içişleri ve devlet güvenliği birimlerinin yanı sıra özel polis ve özel terörle mücadele birliklerinin katıldığını bildirdi. Soruşturmada, özel operasyon birimlerinden birinin komutanlığını Milorad Ulemek “Legija”’nın yaptığı ve Şaban Jasharaj ailesinin evine yönelik saldırının da bu operasyon kapsamında gerçekleştirildiği öne sürüldü. Savcılığa göre iddianamede yer alan 35 kişinin tamamı mevcut bilgilere göre hayatta. Ancak haklarında tutuklama veya yargılama işlemi gerçekleştirilemediği için iddianame gıyabi olarak hazırlandı. Savcı Gashi, iddianamenin yalnızca Jasharaj ailesini değil, Prekaz’ın tamamındaki Jasharaj Mahallesi’nde sivillere yönelik saldırıları ve savaş suçlarını kapsadığını belirtti.