ABD'nin Desteği Ulusal Tarihimizin Bir Parçası Hâline Geldi

Cumhurbaşkanı Vekili Albulena Haxhiu, ABD'nin bağımsızlığının 250. yıl dönümü dolayısıyla yayımladığı kutlama mesajında, Amerikan ve Arnavut tarihinin Arnavut halkının özgürlüğü ve kendi kaderini tayin hakkı açısından kritik dönemlerde kesiştiğini vurguladı.

Cumhurbaşkanlığı Basın Ofisi'nin açıklamasına göre Haxhiu, konuşmasında bu yıl dönümünün Amerikan Devrimi'nin temel siyasi sorularından birini yeniden gündeme getirdiğini belirtti:

"Yönetme hakkı kime aittir ve bu hak nereden kaynaklanır?"

Haxhiu, "1776 yılında verilen cevap, dönemi için son derece cesurdu ve bugün de önemini koruyor. İktidar halkın üzerinde değildir. Meşruiyetini halktan alır ve hukukun üstünlüğü, temsil ve eşit vatandaşlık ilkeleri çerçevesinde kullanılmalıdır." dedi.

Arnavutların bu ilkelerin önemini erken dönemde kavradığını ifade eden Haxhiu, özellikle ulusun kaderinin kendi katılımı olmaksızın belirlenmeye çalışıldığı dönemlerde bunun daha da belirgin hâle geldiğini söyledi.

Bu çerçevede Paris Barış Konferansı'nı hatırlatan Haxhiu, ABD Başkanı Woodrow Wilson'ın, "Arnavutluk bağımsız olmalıdır" sözünü anımsatarak, onun Arnavut ulusal meselesindeki tarihî rolüne dikkat çekti.

Haxhiu ayrıca ABD'deki Arnavut diasporasının faaliyetlerine değinerek, Fan Noli ve Faik Konica gibi isimleri öne çıkardı.

"Noli, devlet dili koruyacak kadar güçlü olmadan önce bile dilin bir kurum hâline gelebileceğini anlamıştı. O, göçmenlerden oluşan bir topluluğun ulusal bir güce dönüşmesine katkı sağladı." dedi.

Faik Konica hakkında ise ABD'deki diplomatik temsil faaliyetleri ve Arnavut ulusal davasını Amerikan kamuoyuna anlatmadaki rolünü vurguladı.

Bu bağlamda Hasan Priştina'yı da anan Haxhiu, onun Kosova'nın kendi kaderini tayin hakkını savunan önemli isimlerden biri olduğunu, bu düşüncenin ise Kosova'daki son savaş sırasında yeniden güçlü biçimde gündeme geldiğini ifade etti.

Haxhiu, konuşmasının devamında şu değerlendirmede bulundu:

"Başkan Bill Clinton'ın liderliğinde ve Dışişleri Bakanı Madeleine Albright'ın Amerikan diplomasisindeki belirleyici rolüyle, Amerika Birleşik Devletleri NATO müdahalesinin ön saflarında yer aldı. Bu liderlik, savaşı durduran ve Kosova'nın özgürlüğe giden yolunu açan çabalara güçlü siyasi ve diplomatik destek sağladı. Kosova halkı için Amerikan liderliği, tarihimizin akışını değiştirdiği için ulusal tarihimizin bir parçası hâline geldi."

Haxhiu, Kosova'nın özgürlüğünün daha sonra devlet kurumları, seçimler ve anayasal düzen aracılığıyla somutlaştığını belirtti.

"Arnavutlar ve bugün Kosova Cumhuriyeti için bu fikir tarih sayesinde somut bir gerçekliğe dönüştü. Amerikan liderliği, özgürlük hakkının yalnızca bir talep olarak kalmamasını, geleceğe dönüşmesini sağladı." ifadelerini kullandı.

Konuşmasının sonunda Haxhiu, ABD'ye yönelik kutlama mesajının egemen bir cumhuriyetin duyduğu minnettarlığın ifadesi olduğunu belirterek şöyle dedi:

"Bu desteğe layık olmanın en iyi yolu, ona yaraşır bir devlet inşa etmektir."

Amerikalı şair Walt Whitman'dan alıntı yapan Haxhiu, Arnavutların Amerikan tarihinde kendilerine erken dönemde bir yer edindiğini söyledi ve sözlerini şu ifadelerle tamamladı:

"Bu dostluğu minnettarlıkla, hafızamızla ve kazandığımız özgürlüğe layık bir devlet inşa etme sorumluluğuyla onurlandırıyoruz. Amerika Birleşik Devletleri'nin 250. Bağımsızlık Yılı kutlu olsun."