Kosova'da Telekom Özelleştirmesi Ekonomiyi Hızlandıracak

Kosova'da Post-Telecom'un özelleştirilmesi ülke bütçesine katkı sağlayacak olmasına karşın, bazı yetkililer sürecin şeffaf olmadığını ileri sürdü.

Kosova hükümet yetkilileri, Post-Telecom'un geçtiğimiz günlerde gerçekleşen özelleştirmesinin, vergi ödemeleri ve hisse paylaşımı yoluyla ülke bütçesine büyük katkı sağlayacağını ileri sürdü.

Kosova Ekonomik Kalkınma Bakanı Besim Bekaj, "Yeni yönetim, fiziksel varlıklarının kullanımı konusunda önümüzdeki üç yıl boyunca tüm çalışanlara garantiler verdi ve kamu işletmesine zorunluluklar yükledi." dedi.

Bekaj, Kosova Posta ve Telekomünikasyon'un hisselerinin "bu sektörü geliştirmek için stratejik bir kamu-özel ortaklığı oluşturacağını" söyledi.

15 Nisan'da gerçekleşen özelleştirmeyle, telekom şirketinin yüzde 75'i British Telecom'un ortaklığıyla Alman ACP Axos Capital ve ABD merkezli Najafi Companies'den oluşan bir konsorsiyuma devredildi. Hisseler 277 milyon avroya satıldı.

Mevcut ihale, teklifçi firmaların Avrupa Yeniden Yapılanma ve Kalkınma Bankası ve Dünya Bankası'ndan finans desteği istemek için daha fazla zamana ihtiyaç duyması üzerine iki kez ertelendi.

Kosova Post-Telecom 1 milyondan fazla mobil kullanıcı ve 100 binden fazla sabit hat müşterisine sahip ve şirket ülke genelinde internet ve kablolu televizyon hizmeti sağlıyor. Hükümet, şirketin posta kolunun yönetimini elinde tutacak.

2011 yılında hükümet, yolsuzluk endişeleri ve Hrvatski Telekom'un geri çekilmesi nedeniyle şirketi özelleştirememişti.

Ancak hükümet telekom özelleştirmesini örnek göstererek ülkeye daha fazla yatırımcı çekmeyi umut ederken, muhalefetteki Kosova Demokrat Birliği ve Vetvendosje hareketi satışla ilgili kaygılarını dile getirdi.

Vetvendosje Hareketi Genel Başkan Yardımcısı Shpend Ahmeti, telekomun ülkenin her yıl kâr eden tek kamu kuruluşu olduğunu söyledi. Parti, usulsüzlükler ve şeffaflık eksikliği nedeniyle özelleştirmeye karşı çıkıyor.

Ahmeti, "Özelleştirme, karar için hiçbir zaman meclise sunulmadı." dedi.

GAP Enstitüsü İdari Müdürü Agron Demi ise SETimes'a yaptığı açıklamada, telekomun satışının yasa dışı olduğunu, zira Kamu Kuruluşları Kanunu'na göre, hükümetin bir kamu kuruluşunun hisselerini ancak meclis onayı aldıktan sona satabileceğini ve bu durumda böyle bir onayın alınmadığını söyledi.

27 Temmuz 2010'da meclis hisselerin satışını prensipte onaylasa da, planın nihai onay için masaya yatırılması gerekiyordu. Ancak aynı yıl yapılan olağanüstü seçimler yüzünden bu hiçbir zaman gerçekleşmedi.

Benzer kaygıları dile getiren Meclis Başkanı Jakup Krasniki de EULEX'i satış hakkında soruşturma yürütmeye çağırdı.

Ahmeti'ye göre, meclis satışı incelemek amacıyla bir soruşturma komisyonu kurmak üzere girişim başlattı ve özelleştirmenin askıya alınmasını isteyecek.

Ahmeti, "Bu süreç devam ederse ... başka hukuki yollara da başvuracağız." dedi.

Demi, son altı yıldır telekom kâr paylarının devlet bütçesine 410 milyon avro getirdiğini söyledi. Yetkili, bu yüzden 277 milyon avroluk satışın son derece düşük fiyatlı olduğunu öne sürdü.

Demi, "Ancak daha da endişe verici olan şey, potansiyel alıcı şirketin güvenilirliğidir. Zira biz, bölgede güvenilir yatırımcıların ilgi göstermediği tek ülkeyiz ve bu da Kosova toplumu açısından sorun teşkil etmelidir." dedi.

Demi, hükümeti şeffaf olmamak ve Axos Capital'in hissedarlarının adlarını açıklamamakla eleştirdi. Vetvendosje Hareketi, hissedarların bazılarının hükümete yakın veya hükümet üyesi kişiler olabileceği yönündeki endişelerini dile getirdi.

Demi, "Kosova hükümeti, yolsuzluk olayları, maaş zamları, aile ve parti ilişkileri kanalıyla işe alıma izin vererek, telekomun değerini sürekli düşürdü." dedi.

Ahmeti, telekomun kötü yönetim ve sürece yozlaşmış bir hükümetin liderlik etmesi yüzünden özelleştirildiğini ileri sürdü.

Ahmeti, "Böylece kârlar başkasına giderken, çalışanlara yönelik sosyal etkileri biz ödeyeceğiz. Bu, düzgün bir ekonomi politikasıyla ilgili bütün teorilerin tersi bir durumdur." dedi.

Özelleştirmenin Kosova ekonomisini nasıl etkileyeceğini düşünüyorsunuz? Aşağıda bir yorumda bulunarak bize düşüncenizi söyleyin.