Kurti: Lahey'deki Karar Hakkında Hiçbir Bilgim Yok

Kosova’da “Liria ka Emër” (Özgürlüğün Bir Adı Var) örgütü aktivistleri, Lahey’de yargılanan eski UÇK yöneticilerine destek amacıyla Priştine’deki EULEX binası önünde sembolik bir etkinlik düzenledi. EULEX binası önüne, eski UÇK yöneticilerinin fotoğraflarının yer aldığı ve “Halk adına, onları suçsuz ilan edin” ifadelerinin yazılı olduğu bir pankart asıldı. Şehit Fatmir Fazliu’nun kızı ve şehit Ali Haliti’nin yeğeni Flaka Fazliu, etkinlikte yaptığı konuşmada eski UÇK yöneticileri için adalet çağrısında bulundu. Fazliu, kurtuluş savaşının tarihten koparılarak sanık sandalyesine oturtulmaması gerektiğini söyledi. Pankartın, Kosova’nın tarihinin çarpıtılması girişimleri karşısında sessiz kalmayacağına yönelik demokratik bir mesaj ve uyarı olduğunu belirten Fazliu, Lahey’de yalnızca dört kişinin yargılanmadığını, onların arkasında zulüm, acı ve katliamlardan geçmiş bir halkın tarihinin bulunduğunu ifade etti. Fazliu, uluslararası kurumlara da Kosova Cumhuriyeti’nin üzerine inşa edildiği fedakârlığın unutulmaması çağrısında bulundu.  

Başbakan Vekili Albin Kurti, “Yeşil Enerjinin Geleceği” projesi kapsamında evleri yenilenen ailelerden birini ziyaret etti. Kosova Enerji Verimliliği Fonu ve Birleşmiş Milletler Kalkınma Programı (UNDP) tarafından yürütülen proje, Danimarka hükümetinin finansmanıyla hayata geçiriliyor. Kurti, 2026 yılı sonuna kadar 192 dar gelirli ailenin evinin yenileneceğini, programın 2028 yılına kadar ülke genelinde toplam 280 aileye ulaşmasının hedeflendiğini açıkladı. Enerji verimliliği yatırımlarının elektrik tüketimini ve faturaları önemli ölçüde azaltacağını belirten Kurti, ziyaret ettiği Dragidella ailesinin daha önce yılda 85 megavat-saatten fazla enerji tükettiğini, yapılan yalıtım çalışmalarının ardından tüketimin yaklaşık yüzde 74 azalmasının beklendiğini söyledi. Böylece yıllık tüketimin yaklaşık 22 megavat-saate düşeceği ifade edildi. Ekonomi Bakan Vekili Artane Rizvanolli ise enerji verimliliği yatırımlarının yalnızca enerji tüketimini ve çevre kirliliğini azaltmadığını, aynı zamanda ailelerin yaşam koşullarını iyileştirdiğini belirtti. Rizvanolli, son beş yılda 3 bin 500’den fazla ailenin ev yalıtımı konusunda desteklendiğini, mevcut programda ise özellikle sosyal yardım sisteminde yer alan en dezavantajlı ailelere odaklanıldığını kaydetti. Program kapsamında desteklenecek ailelerin öncelikle tek ebeveynli aileler ve bünyesinde özel ihtiyaç sahibi birey bulunan haneler arasından seçildiği belirtildi.

Mitroviça Belediye Başkanı Faton Peci, son birkaç yıldır Donika Gërvalla ile birlikte yönettiği ‘Guxo’ partisinin başkanlığına seçildi. Peci’nin seçildiğini sosyal medya hesabından duyuran Gërvalla, “Guxo Partisi Başkanı Faton Peci. Gelecek cesaret edenlerindir.” ifadelerini kullandı. Guxo, 2022 yılında siyasi parti olarak tescil edilmişti. Parti, daha önce Kasım 2020’de liste olarak seçime katılmış ve kuruluşundan bu yana Vetëvendosje Hareketi’nin listesinde seçimlere girmişti. Faton Peci ve Donika Gërvalla, 2022’den bu yana Guxo’nun eş başkanlığını yürütüyordu.

Başbakan Vekili Albin Kurti, yeni cumhurbaşkanının seçilmesi konusunda siyasi partilerle görüşmelerin sürdürüleceğini açıklayarak, erken seçimlerin yeniden yapılmasını önlemeyi amaçladıklarını belirtti. Kurti, diğer siyasi aktörlerle sürekli iletişim halinde olduğunu ifade ederken, Cumhurbaşkanlığı seçimini boykot edeceğini açıklayan partilere ilişkin soruların doğrudan bu partilere yöneltilmesi gerektiğini kaydetti. Kurti, “Cumhurbaşkanını seçmek ve gereksiz olduğunu düşündüğümüz seçimleri tekrarlamak zorunda kalmamak için görüşmelere ve temaslara devam ediyoruz.” dedi. Kosova’da Cumhurbaşkanlığı seçimi konusunda uzlaşma sağlanamaması, ülkenin yeniden erken parlamento seçimlerine gitmesi riskini gündemde tutuyor.  

Helsinki İnsan Hakları Komitesi Başkanı Sonja Biserko, Avrupa Komisyonu’nun Sırbistan Cumhurbaşkanı Aleksandar Vuçiç’e yönelik politikasını eleştirdi. Biserko konuyla ilgili yaptığı açıklamada, Avrupa Komisyonu’nun savaş suçlusu Ratko Mladiç’in cenaze töreninin Sırbistan devleti tarafından organize edilmediği yönündeki değerlendirmesinin, Vuçiç’e yönelik bir başka “taviz” olduğunu söyledi. Biserko, dünyanın özellikle ABD ve Avrupa’daki tepkilerinin hayal kırıklığı yarattığını belirterek, Vuçiç’in devletin törene dahil olmadığı yönündeki açıklamalarla durumu göreceleştirmeye çalıştığını ifade etti. Avrupa Komisyonu’nun da törenin devlet tarafından düzenlenmediğini söylemesinin yanlış olduğunu savunan Biserko, bunun Vuçiç’e yönelik “bir başka hoşgörü” anlamına geldiğini dile getirdi. Biserko ayrıca, söz konusu gelişmenin bölgedeki toplum açısından önemli ve gösterici olduğunu belirterek, Avrupa Birliği’nin son 15 yılda bu meseleleri gerektiği şekilde ele alarak bölgede normalleşmenin temellerini oluşturma fırsatını kaçırdığını söyledi.  

Kosova Başbakan Vekili Albin Kurti, enerji konusunun ele alındığı Artane Rizvanolli ile düzenlediği ortak basın toplantısında, Meclis’teki son gelişmelere ilişkin açıklamalarda bulundu. Kurti, Vetëvendosje Hareketi’nin (LVV) Meclis Başkanlığı için bir aday gösterip göstermeyeceği yönündeki soruya, yarın Meclis oturumunun yapılacağını ve partisinin Meclis Grubu milletvekillerinin oturuma katılacağını söyledi. Kurti, “Yarın oturum var ve orada olacağız” dedi.

Kosova Kurtuluş Ordusu’nun (UÇK) eski yöneticilerine ithaf edilen büyük bir mural, Priştine’nin bir bölgesinde yapılıyor. Çalışma, çevreden geçen vatandaşların da dikkatini çekiyor. Duvar resminde Hashim Thaçi, Kadri Veseli, Rexhep Selimi ve Jakup Krasniqi’nin portreleri ortak bir kompozisyon içerisinde yer alıyor. Basın haberine göre sanatçı, eserin tamamlanması için çalışmalarını sürdürüyor. Mural, UÇK’nin eski yöneticileri hakkında Lahey’de devam eden yargı sürecinin kritik bir aşamasında hazırlanıyor. Dört eski UÇK yöneticisi hakkında nihai kararın açıklanmasına 8 gün kaldı.

Kosova Demokratik Birliği (LDK) Genel Başkan Yardımcısı Lutfi Haziri, özel bir TV programında yaptığı açıklamada, partisinde şu anda yeni genel başkanın seçilmesine yönelik herhangi bir sürecin bulunmadığını söyledi. Hykmete Bajrami’nin LDK Genel Başkanlığı için aday olmaya hazır olduğunu açıklamasını değerlendiren Haziri, partide böyle bir seçim sürecinin başlatılmadığını belirtti. Haziri, “Bir yarış yok. LDK’da böyle bir süreç yok ve süreç yoksa, süreç yoktur. Bu konunun noktası burada. Bu mesele hakkında konuşmayacağım” dedi. LDK içerisinde yalnızca arzu edilenin değil, mümkün olanın hedeflendiğini belirten Haziri, böyle bir sürecin sonuçlarının koşullara ve parti içerisindeki desteğe bağlı olacağı mesajını verdi. Haziri, “Lutfi Haziri her zaman LDK’da olacaktır. Hiçbir durumda, hiçbir siyasi süreçte köprüleri atmadım” ifadelerini kullandı.

Prizren Kalesi, 7 Eylül itibarıyla ziyaretçilere yeniden açıldı. Ziyaret saatleri ise 12.00’den itibaren başlayacak. Kosova Kültür Bakanlığı tarafından yapılan açıklamada, kale içerisindeki çalışmaların ziyaret döneminde de devam edeceği belirtildi. Bu nedenle kalenin bazı bölümlerinin ziyaretçilere kapalı olacağı bildirildi. Ziyaretçilerden, güvenliğin sağlanması amacıyla yönlendirme işaretlerine ve çalışmaların sürdüğü alanlarda belirlenen kısıtlamalara uymaları istendi.

Avrupa Konseyi Başkanı Antonio Costa ve Avrupa Komisyonu Başkanı Ursula von der Leyen, savaş suçlarından hüküm giymiş eski Sırp komutan Ratko Mladiç’in cenaze törenine ilişkin açıklama yaptı. İki AB lideri, sessiz kaldıkları yönündeki eleştirilerin ardından sosyal medya hesaplarından ortak bir açıklama yayımlayarak, Belgrad’da düzenlenen cenaze törenine ait görüntüleri “şok edici” olarak nitelendirdi. Açıklamada, “Ratko Mladiç’in dün Belgrad’da düzenlenen cenaze törenine ait görüntüler şok ediciydi. Ratko Mladiç, savaş suçlarından hüküm giymiş bir savaş suçlusuydu. Soykırım, savaş suçları ve insanlığa karşı suçlardan sorumluydu. Srebrenitsa’daki soykırım ve diğer suçlar nedeniyle müebbet hapis cezasını çekerken hayatını kaybetti” ifadeleri kullanıldı. Costa ve von der Leyen, cenazede resmi destek unsurlarının bulunmasını ve bazı üst düzey Sırp yetkililerin törene katılmasını da eleştirdi. AB liderleri, “Bu durum, Avrupa’nın yakın tarihindeki karanlık bir dönemle yüzleşme konusunda bir başarısızlığı temsil ediyor ve Sırbistan’ı Avrupa Birliği’ne yönlendiren değerlerle çelişiyor” dedi. Costa ve von der Leyen, açıklamalarının devamında, “Düşüncelerimiz, eski Yugoslavya’da işlenen suçların mağdurlarıyla birlikte” ifadelerine yer verdi. İki AB yetkilisi, Mladiç’in yüceltilmesine yönelik tutumları nedeniyle Hırvatistan Başbakanı Andrej Plenković tarafından da eleştirilmişti. Plenković, Avrupa kurumlarının yalnızca sözcüleri aracılığıyla açıklama yapmasının yeterli olmadığını belirterek, konuya ilişkin daha net bir tepki verilmesini istemişti.