Kurti, Macron'dan Kosova'nın Entegrasyonu İçin Fransa'nın Desteğini İstedi

ABD Senatosu Dış İlişkiler Komitesi üyesi Amerikalı Senatör Jeanne Shaheen, Kosova Cumhurbaşkanı Justina Shiroka-Pula'ya gönderdiği mektupta kendisine ve Kosova'nın Avrupa-Atlantik geleceğine desteğini ifade etti. Senatör Shaheen, mektubunda Cumhurbaşkanı Shiroka-Pula'ya Kosova ziyareti sırasında gösterdiği misafirperverlik ve kendisine verilen onurdan dolayı teşekkür etti. Kosova'daki siyasi gelişmelere değinen Shaheen, Cumhurbaşkanı Shiroka-Pula ve yeni hükümetle birlikte ülkenin daha fazla refah ve güvenliğe doğru ilerleyeceği yönündeki umudunu dile getirdi. Bu bilgi Cumhurbaşkanlığı tarafından duyuruldu. Senatör Shaheen mektubunda şu ifadeleri kullandı: “ABD'nin Kosova ve Kosova halkıyla ilişkilerinin güçlü bir destekçisi ve Kosova'nın Avrupa-Atlantik geleceğinin savunucusu olarak, Kosova'ya destek vermek için katkıda bulunmaya devam edeceğim. Önümüzde hâlâ yapılması gereken çok iş var ancak sizin Kosova için istikrar sağlayıcı bir güç olacağınıza inanıyorum.” Mektubunun sonunda Senatör Shaheen, Cumhurbaşkanı'na ortaklıkları ve içten misafirperverliği için teşekkür ederken, gelecekte de desteğini sunmaya hazır olduğunu ifade etti.

Priştine Üniversitesi Tıp Fakültesi öğrencilerinin, QR kod aracılığıyla uygulamaya konulan yeni ders devam takip sistemini protesto etmek amacıyla dersleri ve uygulamalı eğitimleri boykot etmesi bugün başladı. Öğrenciler, yeni sistemin uygulanmasına karşı çıkarak işleyiş biçiminin yeniden değerlendirilmesini talep ediyor. Priştine Üniversitesi Rektörü Arben Hajrullahu ile yapılan görüşmenin ardından Öğrenci Konseyi Başkanı Dion Bajrami, öğrencilerin itirazlarının temel olarak kabul edilemez buldukları devam takip sistemiyle ilgili olduğunu söyledi. Bajrami, görüşmenin ardından yaptığı açıklamada şu ifadeleri kullandı: “Bugün, Tıp Fakültesi öğrencilerinin dersleri boykot etmesiyle ilgili olarak Rektörlükle (rektörle) bir görüşme gerçekleştirdik. Sorun esas olarak QR kod üzerinden yapılan devam takip sistemiyle ilgilidir. Şu anda Tıp Fakültesi'nin derslerin organizasyonu ve eğitim kalitesi başta olmak üzere birçok sorun yaşadığının farkındayız. Ancak çözmekten çok daha fazla soruna yol açan bir sistemin dayatılmasını kabul edilemez buluyoruz. Akademik personel üzerindeki baskının son derece büyük olduğunu biliyoruz. Buna rağmen birbirimizi savunuyoruz. Hiç kimse tarafından yönlendirilmiyoruz ve hiçbir zaman da yönlendirilmeyeceğiz. Öğrenci haklarının savunulması için kimsenin bizi teşvik etmesine gerek yok; bu mücadele öğrencilerin kendi iradesinden kaynaklanıyor. Rektörlük taleplerimizi karşılamamaya karar verirse Rektörlük ve Dekanlık binaları önünde barışçıl gösteriler de düzenleneceğini düşünüyorum.” Görüşmenin ardından Rektörlükte Kurumsal GelişimKalite ve Öğrenci İşlerinden Sorumlu Rektör Yardımcısı Majlinda Gjelaj, öğrencilerin sistemin teknik işleyişine ilişkin endişelerini dile getirdiğini belirtti. Bu endişeler arasında kişisel cep telefonu kullanma zorunluluğu ve internet erişimi de bulunuyor. Gjelaj, konuyla ilgili şu açıklamayı yaptı: “Öğrenciler, bu uygulamanın teknik açıdan düzgün çalışmamasına ilişkin endişelerini dile getirdi. QR kodu taramak için öğrencinin kendi cep telefonunu kullanması gerektiğini, ayrıca telefonun şarjının bitmesi veya internet bağlantısıyla ilgili sorunlar yaşanabileceğini belirttiler. Bu konuları ciddiye alacağız. Üniversitemizde derslerin ve uygulamaların yapıldığı tüm alanları inceleyerek internet erişimini mümkün olduğunca iyileştirmeye çalışacağız. Ayrıca öğretim üyelerine, üç devamsızlık nedeniyle öğrencileri cezalandırmamaları gerektiğini söylüyoruz. Çünkü üç devamsızlık sınırı herhangi bir yasal düzenlemede, üniversite tüzüğünde veya yönetmeliğinde belirlenmiş değil. Bu konuyu tüm akademik personele ileterek bu konuda daha esnek davranmalarını isteyeceğiz.” Boykot, Priştine Üniversitesi'nde öğrencilerin derslere devam durumunu takip etmek amacıyla yeni sistemin uygulanmaya başlandığı bir dönemde gerçekleşiyor. Yaşanan gelişme, eğitim sürecinin organizasyonu ve yeni idari mekanizmaların uygulanma biçimi konusunda öğrenciler ile üniversite yönetimi arasında tartışmalara yol açtı.

Ombudsmanlık tarafından yayımlanan bir raporda, hava kirliliğinin Kosova'da çevre ve halk sağlığı açısından en önemli sorunlardan biri olmaya devam ettiği belirtildi. Sağlık uzmanları, hava kirliliğinin insan sağlığı üzerinde yol açabileceği olumsuz etkiler konusunda uyarırken, çevre uzmanları da kirliliğin doğa üzerindeki etkilerine dikkat çekerek hava kalitesinin iyileştirilmesi için en kısa sürede önlem alınması çağrısında bulunuyor. Çevre uzmanları, hava kirliliğinin çevre üzerindeki etkisinin oldukça büyük olduğunu belirterek acil önlemler alınması gerektiğini vurguluyor. Çevre uzmanı Ilir Morina ise şu değerlendirmede bulundu: “Özellikle kış mevsiminde yaşamı zorlaştıran emisyonlara ve zararlı salınımlara neden olan tüm faaliyetler ele alınmalıdır. Bu dönemde topraktan buharlaşma oldukça fazla, sis yoğun ve sıcaklıklar düşüktür.” Raporda, Kosova Ulusal Halk Sağlığı Enstitüsü'nün (IKShPK), hava kirliliğine maruz kalmanın solunum ve kalp-damar hastalıkları riskini artırdığını değerlendirdiği belirtiliyor. Bu riskin özellikle çocuklar, yaşlılar ve kronik hastalığı bulunan kişiler açısından daha yüksek olduğu ifade ediliyor. Raporda ayrıca mevzuatın uygulanmasındaki sorunlar, denetim faaliyetleri için yeterli insan kaynağı ve teknik kapasitenin bulunmaması, izleme mekanizmalarının ve kurumlar arası koordinasyonun güçlendirilmesi gerekliliği ele alınıyor. Bunun yanı sıra hava kirliliğini azaltmaya yönelik sürdürülebilir politikaların ve önlemlerin hayata geçirilmesinin önemi vurgulanıyor. Raporun amacının; hava kalitesinin mevcut durumunu, yasal ve kurumsal çerçeveyi, kamu makamları tarafından çevrenin ve vatandaşların sağlığının korunması için alınan önlemlerin etkinliğini değerlendirmek olduğu belirtildi. Bu değerlendirmenin anayasal ve uluslararası insan hakları standartları doğrultusunda yapıldığı ifade edildi.

Merkezi İş Müfettişliği, iş sağlığı ve güvenliği alanında tespit edilen usulsüzlükler nedeniyle Prizren'deki bir inşaatta çalışmaları geçici olarak durdurdu. Müfettişlik tarafından yapılan açıklamaya göre karar, sahada gerçekleştirilen denetimler sırasında alındı. Açıklamada, “Usulsüzlükler giderilene ve işçiler için güvenli çalışma koşulları oluşturulana kadar çalışmalar durdurulmuş olarak kalacaktır.” ifadelerine yer verildi. Merkezi İş Müfettişliği, tüm işverenlere yürürlükteki mevzuata uymaları, iş yerlerinde çalışanların iş sağlığı ve güvenliğini sağlamaları çağrısında bulundu.

Savunma Bakanı Ejup Maqedonci, Kosova Güvenlik Gücü (KGG) Komutanı Korgeneral Bashkim Jashari ve NALT Direktörü Tuğgeneral Thomas Schulte-Borghoff ile birlikte, Role 1 sağlık kapasitesinin doğrulanması sürecinde bulunan KGG'ye bağlı iki sağlık ekibini ziyaret etti. Maqedonci, Facebook üzerinden yaptığı paylaşımda, ziyaret sırasında NATO Askerî Tıp Mükemmeliyet Merkezi tarafından doğrulama sürecine tabi tutulan ekiplerin hazırlıkları ve operasyonel kapasiteleri hakkında yerinde bilgi aldıklarını bildirdi. Maqedonci paylaşımında şu ifadeleri kullandı: “Bu süreç, KGG'nin sağlık kapasitesinin geliştirilmesi, NATO standartlarının karşılanması ve müttefik ülkelerin ordularıyla birlikte çalışabilirliğin güçlendirilmesi yönünde önemli bir adım teşkil etmektedir.”

Maliye Bakanı Hekuran Murati, Kosova'daki doğrudan yabancı yatırımların gayrimenkul sektörü hariç tutulduğunda 300 milyon Euro'ya ulaştığını açıkladı. Parlamentoda gerçekleştirilen tartışma sırasında konuşan Murati, Avrupa Komisyonu Raporu'na atıfta bulunarak maaşlardaki artışın fiyat artışını aştığını söyledi. Murati, “Raporda, maaşlardaki artışın enflasyon artışını, yani fiyatlardaki yükselişi geride bıraktığı açıkça belirtiliyor. Raporda bu bilgi yer alıyor.” ifadelerini kullandı. Doğrudan yabancı yatırımların yaklaşık yüzde 70'inin gayrimenkul sektörüne yapıldığını belirten Murati, geri kalan yaklaşık 300 milyon Euro'luk kısmın ise diğer işletmelere yatırıldığını vurguladı.

Kosova'da akaryakıt, fiyatı en yüksek ürünler arasında yer almaya devam ediyor. Avrupa ülkelerinde fiyatlarda düşüş eğilimi gözlemlenirken, Kosova'daki fiyat düşüşü artışa kıyasla çok daha yavaş gerçekleşiyor. Ticaret ve Sanayi Bakanlığı yetkilileri, son iki gündür küresel piyasalarda akaryakıt fiyatlarında yaşanan düşüşün Kosova piyasasına da yansımaya başladığını belirtiyor. Yetkililer, piyasa denetimlerinin önümüzdeki günlerde de devam edeceğini bildirdi. Kosova'da bir litre motorinin güncel fiyatı 1 Euro 79 sent. Bu fiyat, Avrupa piyasalarındaki hareketlere bağlı olarak günden güne değişiyor. Avrupa Birliği ülkelerinde fiyatların düşme eğilimine girdiği görülse de Kosova'daki vatandaşlar fiyatları hâlâ yüksek ve aile bütçeleri açısından karşılanması zor olarak değerlendiriyor. Bir vatandaş, durumu şu sözlerle ifade etti: “Mevcut gelirlerimizle bu fiyatlar elbette çok yüksek. Henüz Avrupa'da değiliz. Avrupa'da olsaydık her şey çok daha farklı olurdu. Şu anda örneğin bir emekli ne yapabilir? Bir arabası var, nasıl kullanacak? Aldığı emekli maaşı ilaç masraflarını bile karşılamıyor, akaryakıtı nasıl karşılasın? Bence fiyatlar biraz aşırı.” Bir başka vatandaş ise şunları söyledi: “Ülkemizde akaryakıt fiyatları çok yüksek. Maaşlar değişmediği hâlde akaryakıt fiyatları her hafta artıyor. Bu koşullarda geçinmek ve bu fiyatları karşılamak çok zor.” Akaryakıt fiyatlarındaki artış, diğer ürünlerin de doğrudan pahalanmasına neden oluyor. Bu nedenle uzmanlar, bölge ülkelerinde fiyatlar düşerken aynı durumun Kosova'da da yaşanması gerektiğini değerlendiriyor. Ekonomi uzmanı Jakup Gashi konuyla ilgili şu açıklamada bulundu: “Bizde, örneğin fiyat artışı olduğunda hemen zam yapılıyor. Şimdi ise stoklarını eski fiyatlardan aldıklarını gerekçe gösteriyorlar. Ancak 3-4 gün içinde fiyatlarda bir hareketlilik olması gerekir. Dün itibarıyla bizde de fiyatlar değişmeye başladı. Buna rağmen, motorinin Kosova'da yaklaşık 1,94 Euro olduğu dönemde Kuzey Makedonya'da 1,55 Euro civarındaydı. Aradaki fark yaklaşık 38-40 sentti. Bu, oldukça büyük bir fark.” Petrolcüler Derneği Başkanı Zekim Istogu ise ülkemizdeki akaryakıt fiyatlarının büyük ölçüde Avrupa piyasasındaki fiyatlara bağlı olduğunu söylüyor. Istogu şu ifadeleri kullandı: “Haftanın başında motorin fiyatlarında bir düşüş yaşanacağına inanıyoruz. Ancak büyük ölçüde ithalat fiyatlarına bağlıyız. Dün ithalat fiyatlarında herhangi bir değişiklik olmadı. Bundan sonra fiyatların düşmesini bekliyoruz. Çünkü yüksek fiyatlarla alınan mevcut stoklar artık tüketildi.” Öte yandan Ticaret ve Sanayi Bakanlığı yetkilileri, yazılı olarak yaptıkları açıklamada, son iki gün içerisinde gerçekleştirilen denetimlerde küresel piyasalarda akaryakıt fiyatlarında görülen düşüş eğiliminin Kosova piyasasına da yansımaya başladığının gözlemlendiğini belirtti. Son 24 saat içerisinde motorinin ortalama litre fiyatı 1,83 Euro'dan 1,79 Euro'ya gerilerken, benzinin ortalama litre fiyatı ise 1,43 Euro'ya ulaştı. Bakanlığın açıklamasında ayrıca, tedarik fiyatlarındaki değişimlerin Kosova'daki tüketicilere adil ve zamanında yansıtılmasını sağlamak amacıyla piyasa denetimlerinin önümüzdeki günlerde de sürdürüleceği ifade edildi.

Kosova’nın eski Cumhurbaşkanı Vjosa Osmani, Avrupa Komisyonu’nun İlerleme Raporu üzerine Meclis’te yaptığı konuşmayı yeniden paylaşarak hükümeti sonuç üretememekle eleştirdi. Osmani’nin açıklaması, LDK Milletvekili Hykmete Bajrami ile yaşadığı tartışmanın ardından geldi. Bajrami, Osmani’nin 2020 yılında işletmelere verilen devlet desteklerine ilişkin sözlerine tepki göstererek kendisini “siyasi turist” olarak nitelendirerek, mali paket hakkında gerçeği yansıtmayan açıklamalar yaptığını savundu. Osmani ise Meclis konuşmasında, 2020 yılında işletmelere fon dağıtılmasını en çok eleştiren isimlerden biri olduğunu hatırlattı, mevcut hükümeti de ekonomik güç sahiplerini ve oligarkları değiştirmekle suçladı. Eski Cumhurbaşkanı, hükümetlerin performanslarını önceki yönetimlerin başarısızlıklarıyla kıyaslamaması gerektiğini belirterek şu ifadeleri kullandı: “ Hükümetler ilerlemelerini birbirlerinin başarısızlıklarıyla ölçmemeli. Kimin daha fazla başarısız olduğu veya kimin daha fazla yolsuzluk yaptığı konusunda yarışmak yerine, somut başarılar ve sonuçlar için rekabet etmeliler.” Osmani ayrıca konuşmasının, yolsuzluğu savunan ve geçmişteki hatalardan ders çıkarmayan kesimleri rahatsız edeceğini ileri sürdü. İki siyasetçi arasındaki tartışma, pandemi döneminde kamu kaynaklarının dağıtımı ve Kosova siyasetindeki karşılıklı çifte standart suçlamalarını yeniden gündeme taşıdı.  

Kosova Gümrüğü, Gilan bölgesinde bir Alman vatandaşına ait araçta ele geçirilen 43 uzun namlulu silahın görüntülerini paylaştı.   Kosova Polisi ve Özel Savcılık tarafından yürütülen operasyon kapsamında, yabancı plakalı araçta yapılan taramada 42 adet AK-47 (Kalaşnikof) otomatik tüfek, bir adet 12 mm kalibreli Walther marka tüfek ve 41 adet AK-47 şarjörü ele geçirildi. Gümrük yetkilileri, silahların modern tarama cihazları sayesinde tespit edildiğini açıkladı. Olayın ardından gerekli işlemlerin Kosova Polisi ve ilgili adli kurumlarla koordinasyon içerisinde, yasal prosedürlere uygun şekilde yürütüldüğü bildirildi.  

Kosova Ticaret ve Sanayi Bakanı Mimoza Kusari-Lila, Portekiz Ekonomi Devlet Sekreteri João Rui Ferreira ve Portekiz Ticaret ve Yatırım Ajansı Başkanı Ana Casaca ile ayrı ayrı görüşmeler gerçekleştirdi. Lizbon’daki fırtına nedeniyle çevrim içi yapılan görüşmelerde iki ülke arasındaki ekonomik iş birliğinin geliştirilmesi ele alındı. Kusari-Lila, Portekiz’in Kosova’nın Avrupa entegrasyon sürecine verdiği destek için teşekkür ederek ticaret, yatırım, sanayi gelişimi ve ihracatın artırılması konularında iş birliğinin genişletilmesini görüştüklerini belirtti. Görüşmelerde ayrıca ikili ekonomik anlaşma imzalanması, Priştine’de Kosova-Portekiz İş Forumu düzenlenmesi ve iki ülke arasında doğrudan uçak seferlerinin başlatılması gündeme geldi. Kusari-Lila, temasların Web Summit kapsamında yarın da devam edeceğini ve iki ülke arasındaki siyasi ve diplomatik ilişkilerin ekonomik ortaklığa dönüştürülmesinin hedeflendiğini açıkladı.